E-papieros

E-papieros podzielony na części

Bateria wielorazowa (akumulator) E-papierosa podłączona do ładowarki usb

E-papieros (papieros elektroniczny) – elektryczne urządzenie służące do podawania niewielkich ilości nikotyny metodą inhalacji.

Budowa e-papierosa

Urządzenie często ma kształt i wymiary zwykłego papierosa. Na rynku znaleźć można także modele imitujące fajkę, cygaro itp, ale e-papieros może również przypominać np. długopis. Klasyczny e-papieros składa się z dwóch lub trzech części:

I wariant

• Kartridż (na zdjęciu oznaczony literą D)– wymienny pojemnik na płyn (tzw. liquid). Płyn w kartridżu można uzupełniać, dostępne są w wielu smakach i mocach (od beznikotynowych do bardzo mocnych).
• Atomizer (na zdjęciu litera C) – "serce" e-papierosa – miejsce gdzie płyn jest podgrzewany i zamienia się w „dym”, a faktycznie parę ze składnikami smakowymi, czasami również zapachowymi.

II wariant

• Kartomizer (Cartomizer .ang), połączenie kartridża i atomizera w spójny element, zdecydowanie wypiera przedstawiony wariant I.

Zalety: - bezobsługowy , - długo trwający efekt inhalacji, wielokrotnie pojemniejszy, - grzałka oparta na wielozwojowej cewce wzmacniającej efekt inhalacji. - istnieje możliwość ponownego napełnienia liquidem.

• Źródło zasilania (na zdjęciu litera B)– zazwyczaj akumulator, niekiedy bezpośrednie podłączenie do kontaktu, USB bądź gniazdka samochodowego. Jako że e-papieros jest urządzeniem elektronicznym nie działa bez zasilania.
• Dioda (na zdjęciu litera A) - imitująca żarzenie się e-papierosa.

Niektóre modele wprowadzają także inne elementy do powyższej konstrukcji (np. tuleje maskujące atomizer). Wszystkie podstawowe elementy są wymienne i dostępne w sprzedaży. Poza rozwiązaniem w postaci kartridż/ustnik + atomizer, w sprzedaży znajdują się także „kartomizery”, czyli kartridże na stałe połączone z atomizerami, które łączy się bezpośrednio z akumulatorem. Kartomizer jest częścią jednorazowego użytku, ale istnieje możliwość jego napełniania. Większość producentów nie gwarantuje prawidłowego działania oraz „smaku” kartomizera po jego powtórnym nasączeniu przez e-palacza. Można jednak nabyć również suche kartomizery przeznaczone do samodzielnego napełnienia.

Działanie e-papierosa

Ustnik (zwany także kartridżem) zawiera wymienny wkład wypełniony specjalnym płynem (e-liquid), zawierającym nikotynę (0% do 3,6%), glikol propylenowy (50% do 99,6%), glicerynę i opcjonalnie dodatki smakowe lub aromatyczne. Podczas "zaciągania się" przez użytkownika, mikroprocesor przez przełącznik (zależnie od modelu jest to czujnik podciśnieniowy wykrywający przepływ powietrza, akustyczny lub manualny w formie przycisku) aktywuje zasilanie tzw. atomizera. Atomizer wprowadza mikroskopijne kropelki płynu do przepływającego powietrza przez podgrzanie płynu do temperatury 150-180 °C. Tworzy to aerozol, który jest inhalowana przez użytkownika. Glikol propylenowy powoduje, że płyn tworzy mgiełkę przypominającą wyglądem dym tytoniowy, dodatek gliceryny zwiększa ten efekt. W niektórych modelach e-papierosów mikroprocesor aktywuje również znajdującą się na końcu urządzenia diodę LED, która symuluje żarzenie się papierosa.

Użytkowanie e-papierosa

E-papieros jest urządzeniem wielokrotnego użytku, w przeciwieństwie do zwykłych papierosów wymaga z tego względu obsługi. Przy codziennym korzystaniu konieczne jest doładowywanie akumulatora oraz regularne dolewanie płynu do kartridża. Co jakiś czas (zależnie od modelu) konieczna jest wymiana kartridża i atomizera na nowy, jako że oba elementy się zużywają. Regularny zakup atomizerów i płynów jest głównym wydatkiem ponoszonym na korzystanie z e-papierosa.  

Płyny (liquidy)

Płyny do e-papierosów oferowane są w wielu różnych aromatach:

• tytoniowe (imitujące smak popularnych marek klasycznych papierosów),
• owocowe (kawowy, czekoladowy),
• ziołowe (miętowy).

Płyny mogą, w zależności od potrzeby, zawierać różną ilość nikotyny. Większość firm oferuje również wiele opcji pośrednich, w tym wkłady całkowicie pozbawione nikotyny. Używanie e-papierosów może zastąpić zwykłego papierosa. W zależności od modelu, napełniony pojemnik może wystarczyć na 100 do 600 „zaciągnięć”. Pusty wkład można zastąpić nowym lub uzupełnić go przez napełnienie płynem.

Zalety e-papierosa

Wśród korzyści korzystania z e-papierosa nad papierosem tradycyjnym wymieniany jest najczęściej koszt, wpływ na otoczenie oraz na zdrowie. Niewątpliwie palenie papierosa elektronicznego jest tańsze od tradycyjnego odpowiednika, nawet o 50%. Przy samodzielnym sporządzaniu liquidu oszczędności są większe. Mgiełka z papierosa elektronicznego jest niemal bezwonna, z reguły nie przeszkadza osobom w otoczeniu, zapach nie osadza się na rękach, ubraniach, najczęściej nie aktywuje alarmu przeciwpożarowego. Ułatwia palaczowi funkcjonowanie w otoczeniu osób niepalących. Najbardziej kontrowersyjną kwestią są argumenty zdrowotne. Tutaj z pewnością możemy wymienić brak wchłaniania do organizmu tlenku węgla, co ma miejsce podczas palenia tradycyjnego papierosa. Dodatkowo wchłaniany przez tradycyjnego palacza dym tytoniowy zawiera ok. 5000 substancji, które mają większy lub mniejszy wpływ na organizm człowieka. Liquid, poza glikolem (czasami gliceryną), substancjami aromatycznymi i niekiedy zapachowymi może zawierać również (choć nie w każdym przypadku) nikotynę. Większość korzystających z elektronicznego papierosa subiektywnie odczuwa poprawę stanu zdrowia – łatwiejsze oddychanie, lepszą kondycję itp. Nie ma jednak wiarygodnych badań które by potwierdziły ten efekt. Nie ma również badań które z pewnością wykluczyłyby negatywny wpływ e-papierosów na zdrowie w dłuższej perspektywie.

Modele palenia e-papierosa

Palących e-papierosy można obecnie podzielić na 3 zasadnicze grupy.

• Palacze hybrydowi – to osoby które używają e-papierosa zamiennie z papierosami tradycyjnymi. Z reguły ich intencją jest ograniczenie palenia tradycyjnych papierosów ze względu na wpływ na otoczenie, finanse itp jednak bez intencji całkowitego rzucenia palenia.
• Palacze stali – to osoby które całkowicie zastąpiły palenie tradycyjnych papierosów e-papierosem.
• Osoby rzucające palenie – traktujące e-papierosa jako narzędzie pomocne przy rzucaniu palenia – odpowiednik gum/inhalatorów z nikotyną. Skuteczność e-papierosa w tej roli nie została dotąd potwierdzona.

Historia e-papierosa

Pierwsze pomysły na stworzenie „bezpiecznego” dla zdrowia palaczy papierosa sięgają połowy XX w. i były próbą odpowiedzi firm tytoniowych na nagonkę medialną o szkodliwości nikotyny i innych substancji wchodzących w skład papierosów. Jednak żadnej ze znanych nam marek nie udało się stworzyć produktu, który zostałby dobrze przyjęty przez konsumentów. Ciągłe problemy techniczne skutecznie uniemożliwiły wprowadzanie na rynek elektronicznych papierosów. Prace i kolejne pomysły poszczególnych producentów, ułożyć można w pewną chronologię porażek i sukcesów:

• lata 60: projekt „Premiere” firmy Philip Morris, okazał się zupełną klęską, nie przyjmując się wśród konsumentów
• I połowa lat 90: Philip Morris rozpoczął kolejne prace nad prototypem e-papierosa. Powstaje produkt o nazwie „Eclipse” – bezdymny papieros, który miał ograniczać wpływ biernego palenia o około 85-90%. Papieros emitował smak tytoniu bez tworzenia popiołu i dymu, produkował mniej rakotwórczych związków niż zwykłe dostępne na rynku papierosy, nadal jednak wytwarzał tlenek węgla i zawierał nikotynę.
• kolejną propozycja marki Philip Morris był „Acord”, emitujący o 83% mniej toksyn niż zwykłe papierosy
• w 2004 na rynku pojawił się chiński produkt „Ruyan”, pierwsza e-fajka.
• w 2006 powstał pierwszy e-papieros „Ruyan V8”. E-papierosy Ruyan pierwotnie wykorzystywały ultradźwięki, rozwój prac inżynierów pozwolił na wprowadzenie zastosowania elementu grzewczego. Polega on na tym, iż w trakcie „zaciągania się” zachodzi proces podgrzania płynu z nikotyną, przez co tworzy się następnie para wdychana przez palaczy. Metoda znacznie różni się od zwykłego palenia. Tradycyjne papierosy oprócz nikotyny, uwalniały jeszcze około 4000 substancji smolistych. Dzięki e-papierosom uzależnieni palacze, nie narażają się na ich wdychanie.

W Polsce wzmianki o elektronicznym papierosie pojawiły się w 2006, ale prawdziwy boom nastąpił w latach 2008 i 2009 kiedy powstało najwięcej firm sprowadzających i handlujących e-papierosami.

Status prawny e-papierosów na świecie

• Australia – sprzedaż e-papierosów zawierających nikotynę jest nielegalna
• Austria – e-papierosy są uważane za urządzenia medyczne, a wkłady nikotynowe za produkty medyczne. W związku z tym e-papierosy muszą posiadać Oznaczenie CE, a wkłady nikotynowe muszą być uprzednio zarejestrowane, by e-papieros mógł zostać dopuszczony do legalnej sprzedaży.
• Belgia – e-papieros aktualnie nie podlega żadnym obostrzeniom prawnym.
• Brazylia – sprzedaż, import oraz reklama e-papierosów w jakiejkolwiek postaci jest zabroniona
• Dania – e-papierosy są legalne, jednak w związku z przeprowadzanymi aktualnie badaniami same wkłady nikotynowe są czasowo zakazane.
• Finlandia – sprzedaż, a także kupno z zamiarem sprzedaży wkładów zawierających nikotynę jest zabronione. Ich zakup zagraniczny i jedynie dla użytku własnego pozostaje legalny.
• Holandia – używanie e-papierosa jest legalne, jednak jego reklama jest zakazana
• Hongkong – posiadanie i sprzedaż e-papierosa jest nielegalna.
• Kanada – w marcu 2009 tamtejsze Ministerstwo Zdrowia zażądało natychmiastowego zaprzestania importu, sprzedaży oraz reklamy produktów związanych z e-papierosami, zalecając jednocześnie Kanadyjczykom nie kupować i nie używać e-papierosów. Oficjalnie każdy produkt związany z e-papierosami i zawierający nikotynę wymaga pozwolenia na import, sprzedaż i reklamę. W praktyce ani jedno takie pozwolenie nie zostało wydane
• Malezja – e-papierosy są uważane za urządzenia medyczne, a wkłady nikotynowe za produkty medyczne. Mogą zostać legalnie nabyte na podstawie odpowiedniej recepty.
• Niemcy – e-papieros aktualnie nie podlega żadnym obostrzeniom prawnym.
• Nowa Zelandia – Ministerstwo Zdrowia ustaliło, że wkłady zawierające nikotynę, zanim zostaną dopuszczone do sprzedaży, muszą uprzednio zostać zarejestrowane jako lek.
• Polska – aktualnie e-papieros nie podlega żadnym obostrzeniom prawnym.
• Stany Zjednoczone – według Amerykańskiej Agencji ds. Żywności i Leków (FDA) e-papieros stanowi system dostarczania nikotyny i jako taki podlega uprzedniej akceptacji przez Agencję. FDA prowadzi aktualnie badania nad e-papierosem, istnieją także przypadki wstrzymywania przez nią transportu produktów związanych z e-papierosem na teren USA
• Wielka Brytania – e-papieros aktualnie nie podlega żadnym obostrzeniom prawnym

Zobacz też

• cygaretka, cygaro, fajka, lufka, nikotyna, papierosy, papierosy lecznicze, papierośnica, rak, tytoń, uzależnienie (nikotynizm)

Linki zewnętrzne

• Muzeum elektronicznych papierosów. [dostęp 2010-02-24].