Edukacja dwujęzyczna

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Elementarz (polsko-jidysz), Warszawa 1958

Edukacja dwujęzyczna – rodzaj kształcenia korzystający z dwóch języków wykładowych[1]. W literaturze edukacyjnej i lingwistycznej można często spotkać się z pojęciem edukacja bilingwalna (ang. bilingual education, kalka językowa oznaczająca edukację dwujęzyczną) wykorzystywanym również do opisu kształcenia korzystającego z więcej niż dwóch języków. UNESCO w 1999 roku określiło edukację wielojęzyczną (multilingual education) jako edukację wykorzystującą co najmniej trzy języki[1]:

  • język ojczysty
  • język regionalny lub narodowy
  • język międzynarodowy.


Dokładne zdefiniowanie edukacji dwujęzycznej jest trudne z powodu istnienia wielu definicji dwujęzyczności. [2]

Colin Baker rozróżnił cztery typy edukacji dwujęzycznej[3]:

Typ edukacji Język ojczysty uczniów Język wykładowy Cele społeczne i edukacyjne Cele językowe
Submersja Język mniejszości Język większości Asymilacja Jędnojęzyczność w języku dominującym
Okres przejściowy Język mniejszości Okres przejściowy z języka mniejszości do języka większości Asymilacja Względna jednojęzyczność w języku dominującym (dwujęzyczność zubażająca lub substraktywna)
Immersja Język większości Dwujęzyczność, z początkowym naciskiem na język obcy (język mniejszości) Pluralizm i rozwój Dwujęzyczność (w mowie i piśmie)
Podtrzymanie Język mniejszości Dwujęzyczność, w naciskiem na język ojczysty (język mniejszości) Podtrzymanie, pluralizm i rozwój Dwujęzyczność (w mowie i piśmie)

Powyższe rozróznienie dotyczy głównie dzieci imigrantów w nowym kraju i nie bierze pod uwagę innych sytuacji.

Edukacja dwu- i wielojęzyczna występuje także w państwach wielojęzycznych, w których istnieje więcej niż jeden język urzędowy, np. Szwajcaria, Luksemburg lub Indie. W Katalonii i Kraju Basków edukacja może być prowadzona w języku hiszpańskim lub języku regionalnym (język kataloński lub język baskijski).

Edukacja dwujęzyczna może przybierać wielorakie formy w zależności od prestiżu danego języka w poszczególnych społeczeństwach i klasy społecznej rodziców.[4]

  • Elitarna dwujęzyczność (elite bilingualism) występuje zazwyczaj u wysoko wykształconych, społecznie mobilnych i dobrze sytuowanych uczniów. W tym przypadku uczony język jest najczęściej jednym z międzynarodowych języków przydatnych w biznesie, nauce lub polityce.[5]
  • Dwujęzyczność popularna (folk / popular bilingualism) występuje najczęściej u imigrantów lub ludzi posługującym się mniej prestiżowym językiem w danym państwie (np. ludy tubylcze w Ameryce Południowej).[6]


Zobacz też[edytuj | edytuj kod]


Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]


Przypisy

  1. 1,0 1,1 Unesco - Education in a multilingual world
  2. Dwujezyczne_polska.pdf
  3. Colin Baker (2006): Foundations of bilingual education and bilingualism. Multilingual Matters, Clevedon, (England). 4th ed. p. 215.
  4. Anne-Marie De Mejía - Bilingual Education in Colombia: Towards an Integrated Perspective
  5. Anne-Marie De Mejía - Power, Prestige, and Bilingualism: International Perspectives on Elite Bilingual Education
  6. Kenji Hakuta and Barry McLaughlin - Seven tensions that define research in bilingualism and second language acquisition