Eliminacja Hofmanna

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania

Eliminacja Hofmanna - reakcja chemiczna, eliminacja grupy aminowej ze związku organicznego w wyniku wyczerpującego metylowania aminy i termicznego rozkładu powstającego czwartorzędowego wodorotlenku amoniowego. W wyniku eliminacji Hofmanna powstają alkeny. Nazwa reakcji pochodzi od nazwiska jej odkrywcy, Augusta Wilhelma von Hofmanna.
Jest to reakcja eliminacji E2, gdzie rolę zasady Brønsteda pełni anion OH-. Mechanizm tej eliminacji jest niezgodny z regułą Zajcewa.[1]

Mechanizm[edytuj | edytuj kod]

Reakcja przebiega w dwóch etapach:

W pierwszym etapie amina reaguje z nadmiarem jodku metylu (CH3I) z wytworzeniem czwartorzędowego jodku amoniowego. Następnie powstałą sól przekształca się w czwartorzędowy wodorotlenek amoniowy za pomocą zasadowego tlenku srebra(I) (Ag2O). Związek ten pod wpływem ogrzewania rozkłada się do alkenu, aminy i wody.

Mechanizm eliminacji Hofmanna

Niesymetryczne czwartorzędowe sole amoniowe rozkładają się w wyniku eliminacji Hofmanna do alkenów o najmniejszej liczbie podstawników (reguła Hofmanna), w przeciwieństwie do zwykłej eliminacji, gdzie zazwyczaj powstają alkeny najbardziej podstawione (reguła Zajcewa).

Zastosowania[edytuj | edytuj kod]

Przykładem wykorzystania eliminacji Hofmanna jest synteza trans-cyklooktenu z dimetylocyklooktyloaminy[2]:

Synteza trans-cyklooktenu z dimetylocyklooktyloaminy

Cyklookten powstający w wyniku eliminacji Hofmanna jest mieszaniną izomerów cis i trans. Mieszaninę tę poddaje się izomeryzacji, wychwytując produkt o konfiguracji trans dzięki specyficznemu kompleksowaniu tego izomeru z jonami srebra(I)[3].


Przypisy

  1. Przemysław Mastalerz: Chemia organiczna. Wrocław: Wydawnictwo Chemiczne, 2000. ISBN 83-905776-4-X.
  2. Arthur C. Cope, Robert D. Bach, "trans-Cyclooctene", Organic Syntheses, Coll. Vol. 5, 315 (1973); Vol. 49, 39 (1969).
  3. Maksim Royzen, Glenn P. A. Yap, Joseph M. Fox, "A Photochemical Synthesis of Functionalized trans-Cyclooctenes Driven by Metal Complexation", J. Am. Chem. Soc., 130, 3760-3761 (2008). DOI:10.1021/ja8001919

Źródła[edytuj | edytuj kod]

  1. Robert T. Morrison, Robert N. Boyd: Chemia organiczna. T. 1-2. Warszawa: Państ. Wydaw. Naukowe, 1985, s. 848-851. ISBN 83-01-04166-8.
  2. Przemysław Mastalerz: Chemia Organiczna. Wrocław: Wydawnictwo Chemiczne, 2000. ISBN 83-905776-4-X.