Emancypacja kobiet

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj

Emancypacja kobiet– zwiększenie udziału kobiet w życiu publicznym, zapewnienie im dostępu do szkół średnich i wyższych, poszerzenie ich aktywności zawodowej.

Pierwsze zorganizowane związki kobiet powstały pod koniec XVIII wieku w Stanach Zjednoczonych i Wielkiej Brytanii. Związane było to z ustanowieniem w tych krajach nowoczesnych Konstytucji, które dawały np. wolność zgromadzeń i wolność słowa[1]. W połowie XIX wieku aktywność ruchu kobiecego nasiliła się. Pierwsze sukcesy to dopuszczenie kobiet do studiowania na uniwersytetach i do oficjalnej pracy naukowej. Catherine Brewer jako pierwsza kobieta w 1840 r. otrzymała dyplom ukończenia studiów wyższych i tytuł bachelor's degree (inaczej licencjat). W 1863 r. Francja dopuściła kobiety do studiowania na uniwersytetach, w 1897 Galicja[2]. Pierwszą wykładowczynią na paryskiej Sorbonie w 1906 r. została polska uczona Maria Skłodowska-Curie.

Prawa wyborcze udało się kobietom wywalczyć w XX wieku. W USA prawo kobiet do głosu wprowadziła 19 poprawka do konstytucji w 1920 r. W Polsce kobiety uzyskały prawa wyborcze w chwili odzyskania niepodległości w 1918 roku.

Antecedencje historyczne[edytuj | edytuj kod]

Emancypacja kobiet odnoszona jest z reguły do procesów XIX i XX-wiecznych, jednak także wcześniejsze epoki znały przykłady wyraźnego poszerzania ekonomicznych, społecznych, a nawet politycznych praw kobiet. Przykładowo kobiety cieszyły się daleko posuniętym równouprawnieniem w średniowiecznej Flandrii[3], a polska kultura szlachecka XVI-XVII wieku promowała w małżeństwach relacje przyjacielskie i partnerskie, nie zaś oparte na podległości.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. 1. poprawka do Konstytucji Stanów Zjednoczonych.
  2. Tomasz Małkowski, Jacek Rześniowiecki: Historia III. Podręcznik do gimnazjum. Gdańsk: Gdańskie Wydawnictwo Oświatowe, 2011. ISBN 978-83-87788-84-1.
  3. James M. Murray, Brugia. Kolebka kapitalizmu, Wydawnictwo Naukowe PWN, 2011, ISBN 978-83-01-16710-3.