Emil Młynarski

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Emil Młynarski
Emil Mlynarski Polish conductor.jpg
Emil Młynarski
Imię i nazwisko Emil Szymon Młynarski
Data i miejsce urodzenia 18 lipca 1870
Kibarty
Data i miejsce śmierci 5 kwietnia 1935
Warszawa
Instrument skrzypce
Zawód skrzypek, dyrygent, kompozytor
Galeria zdjęć w Wikimedia Commons Galeria zdjęć w Wikimedia Commons
Grób Emila Młynarskiego na warszawskim Cmentarzu Powązkowskim
Przed portretem Emila Młynarskiego stoją jego córka Aniela i jej mąż Artur Rubinstein, 1958
Tablica upamiętniająca Emilia Młynarskiego na ul. E. Młynarskiego 2 w Warszawie

Emil Szymon Młynarski herbu Belina (ur. 18 lipca 1870 w Kibartach, zm. 5 kwietnia 1935 w Warszawie) – polski skrzypek, dyrygent, kompozytor, współzałożyciel i dyrektor Filharmonii Warszawskiej w latach 1901-1905.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

W wieku 10 lat rozpoczął naukę gry na skrzypcach u Leopolda Auera w Konserwatorium Cesarskiego Towarzystwa Muzycznego w Petersburgu. Ponadto uczył się kompozycji pod kierunkiem Anatola Ladowa oraz instrumentacji u Nikołaja Rimskiego-Korsakowa. Od roku 1890 rozpoczął karierę solisty, występując m.in. w Petersburgu, Mińsku, Grodnie, Kownie, Wilnie, Kijowie, Odessie, Warszawie, a także w Berlinie, Lipsku, Magdeburgu, Hanowerze, Mannheimie, Augsburgu i Londynie.

W roku 1893 został pedagogiem w szkole Cesarskiego Towarzystwa Muzycznego w Odessie. Do jego uczniów należał Paweł Kochański. 1897 przeniósł się do Warszawy. 1898 otrzymał nagrodę na Konkursie Kompozytorskim im. Ignacego Jana Paderewskiego w Lipsku za Koncert skrzypcowy d-moll op. 11.

W zastępstwie Cesare Trombiniego dyrygował spektakl „Carmen” w warszawskim Teatrze Wielkim. Od tego czasu związał się z warszawską sceną operową. 1900 został powołany na stanowisko dyrektora Filharmonii Warszawskiej oraz jej pierwszego dyrygenta. 1904-1907 sprawował funkcję dyrektora Instytutu Muzycznego w Warszawie. Odbywał wiele podróży koncertowych, szczególnie do Wielkiej Brytanii. 1916 przeniósł się do Moskwy, gdzie prowadził orkiestrę Teatru Wielkiego.

1918 powrócił do Warszawy i wznowił współpracę z Filharmonią.

1919 został mianowany dyrektorem Konserwatorium Warszawskiego. W tym samym roku został dyrektorem Opery Warszawskiej, którą kierował do roku 1929.

1929 zamieszkał w Filadelfii, gdzie objął stanowisko dziekana Wydziału Orkiestrowego i Operowego Curtis Institute of Music i dyrekcję Opery Filadelfijskiej.

1931 powrócił do Warszawy. Mimo pogarszającego się stanu zdrowia, w sezonie 1932/1933 był dyrektorem Opery Warszawskiej.

1934 został wybrany prezesem Stowarzyszenia Kompozytorów Polskich.

Życie prywatne[edytuj | edytuj kod]

Emil Młynarski był synem Kazimierza Młynarskiego i Fryderyki Birnbroth. W 1895 w Iłgowie poślubił Annę Talko-Hryncewicz, z którą miał pięcioro dzieci: Wandę, Bronisława[1][2], Feliksa, Annę i Anielę; Aniela (1908–2001) poślubiła w 1932 Artura Rubinsteina. Wojciech Młynarski jest stryjecznym wnukiem Emila Młynarskiego.

Emil Młynarski spoczywa w Alei Zasłużonych na Cmentarzu Powązkowskim w Warszawie. Pomnik na jego grobie jest autorstwa Karola Tchorka[3].

Upamiętnienie[edytuj | edytuj kod]

Od 1972 roku Emil Młynarski jest patronem jednego z warszawskich placów[4], jednej z suwalskich ulic, a także został wybrany na patrona Państwowej Ogólnokształcącej Szkoły Muzycznej I stopnia w ZPSM nr 1 na ul.Miodowej w Warszawie oraz Państwowej Szkoły Muzycznej I stopnia w Augustowie.

Kompozycje (wybór)[edytuj | edytuj kod]

  • Kartka z albumu op. 1 na fortepian
  • Romans op. 3 na fortepian
  • Polonaise, Berceuse slave i Humoresque op. 4 na skrzypce i fortepian
  • Krakowiak, Nokturn i Moment fugitiv op. 5 na fortepian
  • Reverie, Musette i Souvenir op. 6 na skrzypce i fortepian (1893)
  • Mazur G-dur i Mazur A-dur op. 7 na skrzypce i fortepian
  • Schlaf ein na głos i fortepian
  • Ambrosische Nacht na głos i fortepian
  • Sonata na fortepian (przed 1895)
  • Koncert skrzypcowy d-moll op. 11 (ok. 1897)
  • Ligia, opera według Quo vadis Henryka Sienkiewicza [nieukończona] (ok. 1898)
  • In vino veritas, opera [nieukończona] (ok. 1900)
  • Symfonia F-dur "Polonia" op. 14 (1910)
  • Noc letnia, opera (1913)
  • Orły do lotu na głos i orkiestrę (ok. 1915)
  • Koncert skrzypcowy D-dur op. 16 (ok. 1916)
  • Ej chłopie polski, kantata-ballada (ok. 1916)
  • Melodie dawniejsze na orkiestrę
  • Piosenka o Komendancie na głos i fortepian
  • Pasterz do Zosi na głos i fortepian
  • Fanfary uroczyste na orkiestrę (1925)

Przypisy

  1. 37 centymetrów przestrzeni życiowej. rp.pl. [dostęp 5 grudnia 2014].
  2. Zdzisław Peszkowski: Wspomnienia jeńca z Kozielska. Warszawa: Wydawnictwo Archidiecezji Warszawskiej, 1989, s. 48. ISBN 83-85015-66-3.
  3. Cmentarz Powązkowski w Warszawie. (red.). Krajowa Agencja Wydawnicza, 1984. ISBN 83-03-00758-0.
  4. plac Emila Młynarskiego. [dostęp 2013-08-27].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]