Eugeniusz Paukszta

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Eugeniusz Paukszta
Eugeniusz Paukszta
Data i miejsce urodzenia 9 sierpnia 1916
Wilno
Data i miejsce śmierci 20 maja 1979
Inowrocław
Odznaczenia
Order Sztandaru Pracy I klasy Krzyż Komandorski z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski Złoty Krzyż Zasługi z Mieczami Złoty Krzyż Zasługi Zasłużony dla Kultury Polskiej Odznaka 1000-lecia Państwa Polskiego Odznaka Honorowa Miasta Poznania
Grób Eugeniusza Paukszty na Cmentarzu Junikowskim w Poznaniu (aleja zasłużonych)

Eugeniusz Paukszta (ur. 9 sierpnia 1916 w Wilnie, zm. 20 maja 1979 w Inowrocławiu) – polski powieściopisarz i publicysta[1].

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Syn Edgara i Zofii z d. Budźko. Ukończył Gimnazjum im. S. Batorego w Wilnie[1].

Zadebiutował w roku 1938 w Wilnie. Studiował prawo w Wilnie, filologię polską i historię w Lublinie na KUL-u[2].

Brał udział w wojnie obronnej Polski 1939, potem w działalności konspiracyjnej w oddziałach ZWZ i AK. W 1942 aresztowany przez Gestapo, więziony w obozie w Kownie. Zbiegł w 1943 i dołączył do oddziału leśnego wchodzącego w skład 1. Pułku im. B. Chrobrego AK. Został dowódcą oddziału partyzanckiego[1].

Autor powieści współczesnych i historycznych, opowiadań, powieści dla młodzieży. Po wojnie mieszkał najpierw w Gliwicach, a potem w Poznaniu. Laureat nagród literackich. Poruszał problematykę Ziem Północnych i Zachodnich - integracja powojenna, polskość, młode pokolenie. Członek Polskiego Związku Zachodniego.

W latach 1953-1955 prezes poznańskiego oddziału Związku Literatów Polskich[1].

Zmarł 20 maja 1979 w Inowrocławiu. Jego ciało przewieziono do Poznania i 24 maja trumnę wystawiono w holu auli UAM. Spoczął w Alei Zasłużonych cmentarza junikowskiego[1].

Publikacje[1][edytuj | edytuj kod]

  • Zagadnienia kulturalne ziem zachodnich publicystyka (1947)
  • Trud ziemi nowej powieść (1948)
  • Trzecia zmiana powieść (1949)
  • Opowieść o zwycięskiej starości powieść (1953)
  • Srebrna ławica powieść (1953, 1954, 1974)
  • Kartki z Ziemi Lubuskiej opowiadania (1954)
  • Lasy płoną o świcie (Lody pękają) powieść (1955, 1974)
  • Noc jak dzień powieść (1955)
  • Znaki ogniste powieść (1956, 1965)
  • Śpiewająca ziemia powieść (druk w odcinkach w "Ekspresie Poznańskim") (1957)
  • Czarownica z Zielonej Góry opowiadania (1957, 1959)
  • Opowieści niecodzienne opowiadania (1957)
  • Straceńcy powieść (1957, 1968)
  • Zatoka Żarłocznego Szczupaka powieść (1957, 1963, 1970, 1973)
  • Gdzie diabeł mówi dobranoc powieść (1959, 1961, 1968)
  • Pogranicze powieść (1961, 1963, 1966, 1972, 1976)
  • Wszystkie barwy codzienności powieść (1961, 1964, 1973)
  • Znak żółwia powieść (1961)
  • Warmia i Mazury monografia literacka (1962, 1970)
  • Wiatrołomy powieść (1962, 1973)
  • Buntownicy powieść (1963, 1968)
  • Odzyskane gniazda antologia prozy i poezji (1963)
  • Spowiedź Lucjana Skobiela powieść (1963, 1965, 1968)
  • Wrastanie powieść (1964, 1966, 1976)
  • Ziemia Lubuska album (1965)[potrzebne źródło]
  • Spod szczęśliwej gwiazdy opowiadania (1965)
  • Znaki ogniste powieść (1965)
  • Po burzy jest pogoda powieść (1966)
  • Ich trzech i dziewczyna powieść (1967, 1969, 1972, 1974)
  • Przejaśnia się niebo powieść (1966, 1970, 1972, 1974)
  • Złote korony księcia Dardanów powieść (1967, 1972, 1975)
  • Wichry wśród kolumn impresje greckie (1969)
  • Minarety bez czarczafów" impresje tureckie (1970)
  • Młodość i gwiazdy powieść (1972, 1973, 1975)
  • W cieniu hetyckiego Sfinksa powieść (1972, 1975)
  • Zawsze z tej ziemi powieść (1976, 1979)

Odznaczenia i nagrody[1][edytuj | edytuj kod]

  • Krzyż Komandorski z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski (pośmiertnie)
  • Krzyż Zasługi z Mieczami
  • Złoty Krzyż Zasługi
  • Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski (1961)
  • Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski (1963)
  • Order Sztandaru pracy I klasy (1974)
  • Odznaka "Zasłużony dla Warmii i Mazur"
  • Odznaka "Zasłużony dla Ziemi Lubuskiej"
  • Odznaka Honorowa Miasta Poznania
  • Odznaka 1000-lecia Państwa Polskiego
  • Odznaka Zasłużonego Działacza Towarzystwa Rozwoju Ziem Zachodnich
  • Odznaka Zasłużonego Działacza Kultury
  • Złota Odznaka "Zasłużonego Pracownika Morza"
  • Złota Odznaka Ligi Obrony Kraju
  • Odznaki Honorowe "Za zasługi w rozwoju województwa poznańskiego"
  • Odznaki Honorowe Za zasługi w rozwoju województwa pilskiego"
  • Nagroda Państwowa II stopnia w dziedzinie literatury (22 lipca 1968)[3]
  • Nagroda Literacka Miasta Poznania (1954)
  • Nagroda Literacka ziemi Lubuskiej (1957)
  • Nagroda Województwa Poznańskiego (1961)
  • Nagroda pisma społeczno-kulturalnego "Nadodrze" (1964)
  • Nagroda Ministra Obrony Narodowej (1966)
  • Nagroda państwowa II stopnia w dziedzinie literatury (1968)
  • Nagroda Prezesa Rady Ministrów za twórczość dla dzieci i młodzieży (1975)
  • nagroda w konkursie czytelniczym "Złotego Kłosa" (1968)
  • w plebiscycie czytelniczym "Bliżej książki współczesnej", zorganizowanym przez "Głos Pracy" powieść Po burzy jest pogoda uzyskała pierwsze miejsce (1970)

Przypisy

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 1,5 1,6 1,7 1,8 Mańkowski Jerzy: Eugeniusz Paukszta (1916-1979). Z żałobnej karty. Aneksy: Bibliografia ważniejszych utworów Eugeniusza Paukszty ogłoszonych drukiem; Przekłady na języki obce. w: Kronika Miasta Poznania nr 4/1979 s. 113-118
  2. Nowy słownik literatury dla dzieci i młodzieży. Warszawa: Wiedza Powszechna, 1979, s. 416. ISBN 83-214-0018-3.
  3. Dziennik Polski, rok XXIV, nr 172 (7599), s. 6

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  1. Mańkowski Jerzy: Eugeniusz Paukszta (1916-1979). Z żałobnej karty. Aneksy: Bibliografia ważniejszych utworów Eugeniusza Paukszty ogłoszonych drukiem; Przekłady na języki obce. w: Kronika Miasta Poznania nr 4/1979 s. 113-118, fot.