Europejski Tytuł Egzekucyjny

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj

Europejski Tytuł Egzekucyjny (właściwie "Europejski Tytuł Egzekucyjny dla roszczeń bezspornych") - instytucja prawa Wspólnot Europejskich powołana do życia rozporządzeniem (WE) nr 805 / 2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z 21 kwietnia 2004 w sprawie utworzenia Europejskiego Tytułu Egzekucyjnego dla roszczeń bezspornych. Rozporządzenie to weszło w życie 21 stycznia 2005, z tym, że stosowane jest od 21 października 2005.

Ogólnym celem działań podjętych przez Wspólnoty Europejskie w ramach "Przestrzeni wolności, bezpieczeństwa i sprawiedliwości" jest likwidacja przeszkód prawnych we współdziałaniu organów wymiaru sprawiedliwości państw członkowskich Unii Europejskiej. Usunięcie tych przeszkód ma nastąpić również w zakresie procedury cywilnej. Pierwszym krokiem w tę stronę stało się zniesienie istniejących do tej pory postępowań o uznanie zagranicznych orzeczeń sądowych, przewidzianych przez wewnętrzne porządki prawne państw członkowskich. Ten skutek został osiągnięty za pomocą rozporządzenia Rady (WE) nr 44 / 2001 z 22 grudnia 2000 w sprawie jurysdykcji i uznawania orzeczeń sądowych oraz ich wykonywania w sprawach cywilnych i handlowych. Europejski Tytuł Egzekucyjny jest krokiem następnym - jego skutkiem ma być "swobodny przepływ orzeczeń" na obszarze wszystkich państw członkowskich bez potrzeby prowadzenia jakichkolwiek postępowań poprzedzających wykonanie orzeczenia w państwie, gdzie ma ono zostać wykonane.

Wybór między nadaniem orzeczeniu statusu ETE a automatycznym uznaniem w trybie rozporządzenia 44 / 2001 jest pozostawiony wierzycielowi.

Wbrew temu, co mogłaby sugerować nazwa, ETE nie jest odrębnym rodzajem orzeczenia sądowego ani w ogóle żadnym dokumentem. Jest to status, który może zostać nadany orzeczeniu sądu państwa członkowskiego, które spełnia warunki wskazane w rozporządzeniu. Zewnętrzną oznaką nadania orzeczeniu sądowemu statusu ETE jest wystawienie specjalnego zaświadczenia ETE.

Przesłanki wydania zaświadczenia ETE[edytuj | edytuj kod]

  • rodzaj sprawy, w której zostało wydane orzeczenie: sprawa cywilna lub handlowa - z wyjątkiem spraw o prawa stanu, upadłościowych, z zakresu ubezpieczeń społecznych i rozpoznanych w arbitrażu,
  • orzeczenie: każde orzeczenie sądu, bez względu na nazwę i postępowanie, w którym zostało wydane, a także ugoda sądowa i dokument urzędowy obejmujący roszczenie,
  • roszczenie - tylko roszczenie o zapłatę oznaczonej kwoty pieniężnej, już wymagalne albo z określonym terminem zapłaty,
  • bezsporność roszczenia: roszczenie, które dłużnik uznał wprost albo przynajmniej mu się nie sprzeciwił mając taką możliwość,
  • spełnienie minimalnych standardów postępowania:
    • dokument wszczynający postępowanie (z reguły - pozew) został doręczony dłużnikowi w sposób niewątpliwy i doręczenie to zostało potwierdzone,
    • dokument wszczynający postępowanie zawiera dokładny opis roszczenia wytoczonego przeciw dłużnikowi,
    • dłużnik został wyczerpująco powiadomiony o trybie, w jakim może podjąć obronę przed sądem i o konsekwencjach bezczynności,
    • ewentualnie, jeżeli orzeczenie zostało wydane w postępowaniu, w którym dłużnik nie mógł uczestniczyć - niewątpliwe doręczenie dłużnikowi orzeczenia, należyte zawiadomienie dłużnika o trybie zaskarżenia tego orzeczenia, możliwość zaskarżenia tego orzeczenia i nieskorzystanie z niej,
    • możliwość poddania nie zaskarżonego orzeczenia kontroli sądowej na wniosek dłużnika, jeżeli dłużnik bez swojej winy nie mógł podjąć obrony w udzielonym mu do tego terminie

Tryb wydania zaświadczenia ETE[edytuj | edytuj kod]

Jeżeli orzeczenie spełnia wskazane wyżej warunki, można mu nadać zaświadczenie ETE. Zaświadczenie ETE wystawia, na wniosek każdego zainteresowanego, sąd, który wydał orzeczenie. Szczegółowa procedura nie została uregulowana w rozporządzeniu - pozostawiono to prawu wewnętrznemu państw członkowskich. Rozporządzenie przewiduje tylko, że zaświadczenie wystawia się w języku, w którym wydano orzeczenie i że od wydania zaświadczenia nie przysługuje żaden środek zaskarżenia. Zaświadczenie wystawia się na znormalizowanym formularzu.

Zaświadczenie ETE obejmuje nie tylko kwotę roszczenia głównego, lecz również kwotę zasądzoną tytułem zwrotu kosztów procesu. Jeżeli tylko część orzeczenia spełnia wymagania rozporządzenia, zaświadczenie ETE nadaje się tej części.

Zaświadczenie ETE na wniosek każdego zainteresowanego może zostać:

  • cofnięte, jeżeli zostało wydane z oczywistym naruszeniem przepisów rozporządzenia,
  • sprostowane w razie wynikłej z omyłki rozbieżności między orzeczeniem a zaświadczeniem.

Zaświadczenie ETE jest skuteczne tylko w granicach wykonalności orzeczenia.

Skutki wydania zaświadczenia ETE[edytuj | edytuj kod]

Skutkiem nadania orzeczeniu zaświadczenia ETE jest to, że takie orzeczenie jest uznawane i wykonywane w każdym innym państwie członkowskim Unii Europejskiej bez potrzeby prowadzenia jakiegokolwiek postępowania. W szczególności nie ma potrzeby uznania tego orzeczenia ani możliwości sprzeciwienia się jego uznaniu. Nie ma również potrzeby stwierdzania wykonalności takiego orzeczenia. Jedynymi dokumentami, które wierzyciel jest obowiązany przedstawić organowi egzekucyjnemu w państwie, gdzie orzeczenie będzie wykonywane, są wiarygodne odpisy orzeczenia i zaświadczenia ETE, ewentualnie wraz z tłumaczeniem. Oczywiście, niedopuszczalna jest jakakolwiek kontrola merytoryczna orzeczenia opatrzonego zaświadczeniem ETE.

Orzeczenie, któremu nadano zaświadczenie ETE, podlega wykonaniu według prawa państwa, w którym jest wykonywane. Od wierzyciela nie wolno żądać żadnych kaucji ani zabezpieczeń z tytułu tego, że jest on w tym państwie cudzoziemcem.

Sąd państwa wykonania na wniosek dłużnika może odmówić wykonania orzeczenia, jeżeli nie da się ono pogodzić z wydanym wcześniej orzeczeniem między tymi samymi stronami w tym samym sporze a zarzut ten nie został podniesiony w postępowaniu sądowym w państwie wydania. W pewnych okolicznościach może też ograniczyć egzekucję orzeczenia, uzależnić ją od złożenia zabezpieczenia albo - wyjątkowo - zawiesić.

Według Kodeksu Postępowania Cywilnego orzeczenie opatrzone zaświadczeniem ETE podlega wykonaniu w Polsce po nadaniu klauzuli wykonalności, którą nadaje sąd rejonowy właściwości ogólnej dłużnika (posiłkowo: sąd rejonowy w okręgu, którego ma być wszczęta egzekucja).