Phi

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
(Przekierowano z Fi)
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Phi uc lc.svg
Alfabet grecki*
 Αα alfa  Νν ny (ni)
 Ββ beta (wita)  Ξξ ksi
 Γγ gamma (ghama)  Οο omikron
 Δδ delta (dhelta)  Ππ pi
 Εε epsilon  Ρρ rho (ro)
 Ζζ dzeta (zita)  Σσς sigma
 Ηη eta (ita)  Ττ tau (taf)
 Θθ theta (thita)  Υυ ipsylon
 Ιι jota  Φφ phi (fi)
 Κκ kappa (kapa)  Χχ chi
 Λλ lambda (lambdha)  Ψψ psi
 Μμ my (mi)  Ωω omega
Litery nieużywane współcześnie
Digamma uc lc.svg(Pamphylian digamma uc lc.svg) digamma  San uc lc.svg san
Stigma uc lc.svg stigma  Sho uc lc.svg szo
Heta uc lc.svg heta  Qoppa uc lc.svg(Qoppa new uc lc.svg) koppa
 Sampi uc lc T-shaped.svg(Sampi uc lc.svg) sampi
* W nawiasach podano odmienną od tradycyjnej, współczesną wymowę w języku nowogreckim, według polskiej transkrypcji podręcznikowej.
WiktionaryPl nodesc.svg
Zobacz hasło phi w Wikisłowniku

Phi (fi, st.gr. φῖ', nw.gr. φι, pisana Φφ lub ϕ) – dwudziesta pierwsza litera alfabetu greckiego. W greckim systemie liczbowym oznacza liczbę 500.

Dawniej w języku polskim (tj. od XIII do I połowy XVI w.) phi używano do oddania samogłoski nosowej (samogłosek nosowych), ze względu na brak odpowiedniego znaku w alfabecie łacińskim:

  • φ ("o wąsate") - występujące w "Kazaniach świętokrzyskich": Ta sloua pise mφdry Salomon.
  • ϕ ("o rogate"; zobacz też ø, oraz znaku zbliżonego do cyrylickiego онъ/onŭ, czyli tzw. "okrągłej omegi" - ѻ) - występujące w "Psałterzu floriańskim": Slawϕ krolewstwa twego powedzϕ, y mocz twoyϕ molwycz bϕdϕ (Ps 144, 11).[1]

Użycie jako symbolu[edytuj | edytuj kod]

Φ[edytuj | edytuj kod]

φ[edytuj | edytuj kod]

Zobacz też: skrót jednoliterowy.

Przypisy

  1. Joanna Kulwicka-Kamińska, Cechy wspólne piśmiennictwa Tatarów litewsko–polskich i kanonu tekstów scs. Geneza. Grafia. Ortografia., "VARIA" XIV - Zborník materiálov zo XIV. kolokvia mladých jazykovedcov, Nitra-Šintava 8-10 12 2004, s.20-21