Filigran

Przykrywka szklanego dzbana ze złotą dekoracją filigranową (Włochy, ok. XI wiek)

Filigran – technika złotnicza polegająca na zdobieniu lub wykonywaniu całego przedmiotu z cienkich drucików ułożonych w ażurową siatkę.

W technice tej używa się drucików złotych i srebrnych. Skręca się je ze sobą (zazwyczaj po dwa), a następnie rozklepuje na płasko, w efekcie czego ich brzeg jest charakterystycznie ząbkowany. Tak przygotowane druciki były układane w ornamenty i przylutowywane bądź przyklejane do podłoża. Służyły także do wykonywania całych przedmiotów, takich jak koszyczki czy pudełka. Technika filigranu często bywała łączona z granulacją.

Technika stosowana była od starożytności, zwłaszcza przez Etrusków. Popularna we włoskim złotnictwie renesansowym.

Bibliografia

• M. Gradowski, Dawne złotnictwo, Warszawa 1984.
• A. Twardecki, Mały słownik sztuki starożytnej Grecji i Rzymu, Warszawa 1998.
• Słownik terminologiczny sztuk pięknych, Warszawa 2006.