François Couperin

Z Wikipedii

Skocz do: nawigacji, szukaj
François Couperin

François Couperin (ur. 10 listopada 1668 w Paryżu, zm. 11 września 1733 tamże) to francuski kompozytor epoki baroku.

Spis treści

[edytuj] Życie

Pochodził ze znanego rodu kompozytorów i muzyków. Uczył go ojciec, Charles Couperin, który umarł, gdy François miał 10 lat. Po śmierci ojca uczył go Jacques Thomelin. W 1685 został organistą w kościele świętego Gervaisa w Paryżu, stanowisko, jakie odziedziczył po ojcu miało przejść dalej na jego kuzyna - Nicolasa Couperina. Inni członkowie rodziny trzymali tę samą pozycję w późniejszych latach. W 1693 Couperin został po Thomelinie organistą w Chapelle Royale (Kaplica Królewska) oraz nadwornym muzykiem króla Ludwika XIV. W 1717 Couperin stał się organistą i kompozytorem dworu z tytułem ordinaire de la musique de la chambre du Roi. Wraz z innymi nadwornymi muzykami Couperin przygotowywał cotygodniowe koncerty niedzielne. Wiele z tych koncertów miało formę suit na skrzypce, wiolonczelę, obój, fagot i klawesyn, na których to instrumentach sam grał biegle. Był również nauczycielem muzyki w Wersalu, nadwornym klawesynistą i organistą kościoła St. Gervais w Paryżu. Przez całe życie mieszkał w Paryżu, bardzo rzadko opuszczając na dłużej miasto. Zmarł tamże w 1733 roku.

[edytuj] Twórczość

Couperin jest uważany za jednego z najwybitniejszych francuskich kompozytorów barokowych. Największe osiągnięcia i nowatorstwo widać w jego muzyce klawesynowej i kameralnej, w sonatach i koncertach instrumentalnych[1].

Uważany za twórcę formy muzycznej ronda, tworzył także suity i utwory kościelne.

Skomponował 2 msze organowe, około 230 kompozycji klawesynowych zebranych w 4 księgach (opublikowane w Paryżu w 1713, 1717, 1722 i 1730), dzieła kameralne, nawiązujące do A. Corellego i J.B. Lully’ego, motety religijne.

Wzorując się na Arcangelo Corellim, wprowadził formę sonaty-tria we Francji. Jedna z Sonat triowych Couperina zatytułowana jest Le Parnasse, ou l′Apothéose de Corelli ("Parnas, albo Apoteoza Corelliego"). Couperin połączył włoskie i francuskie style muzyczne w cyklu utworów, które nazwał "Les Goûts réunis" ("Style ponownie połączone").

Jego najsławniejsza książka "L'Art de toucher le clavecin", opublikowana w 1716), zawiera sugestie dotyczące brzmienia, zdobnictwa i innych cech techniki klawiszowej. Wpłynęła na grę J.S. Bacha, który zaadaptował palcowanie couperinowskie włączając doń użycie kciuka.

Wiele z utworów Couperina ma poruszające, malownicze tytuły, wyrażające nastrój poprzez dobór tonacji czy ciekawe pomysły harmoniczne. Były porównywane do miniaturowych poematów dźwiękowych.

[edytuj] Znaczenie

Dzieła klawesynowe Couperina podziwiał Johann Sebastian Bach i, dużo później Maurice Ravel, który upamiętnił ich kompozytora z Le Tombeau de Couperin (Nagrobek Couperina).

Twórczością Couperina inspirował się Johannes Brahms pisząc swe utwory na fortepian. Wykonał również jego muzykę publicznie i przyczynił się do pierwszego kompletnego wydania "Piéces de clavecin" przez Friedricha Chrysandera w 1880r.

Utwory klawesynowe ze swoim bogactwem nastrojów i ilustracyjnością zainspirowały również Richarda Straussa do orkiestracji niektórych z nich.

Jordi Savall, wskazał na Couperina jako na "muzyka-poetę", który uwierzył w Muzykę (przez duże M) wyrażającą się w poezji i prozie. Uwierzył, że jeżeli wchodzimy do poezji muzyki, odkrywamy, że jest to piękniejsze niż piękno absolutne.

[edytuj] Zobacz też

[edytuj] Posłuchaj

(audio)
Couperin - Cinquieme Prélude z: L'art de toucher le clavecin. (info)
Couperin - Cinquieme Prélude Ordinaire z: L'art de toucher le clavecin. (info)
Problem ze ściągnięciem pliku? Zobacz pomoc.

Przypisy

  1. Encyklopedia Muzyczna, część cd, PWM
Utwórz książkę