Franciszek Strynkiewicz

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Franciszek Strynkiewicz
Data i miejsce urodzenia 15 września 1893
Mogielnica
Data i miejsce śmierci 20 listopada 1996
Warszawa
Zawód rzeźbiarz
Odznaczenia
Order Sztandaru Pracy I klasy Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Niepodległości Złoty Krzyż Zasługi Medal 10-lecia Polski Ludowej

Franciszek Strynkiewicz (ur. 15 września 1893 w Mogielnicy, zm. 20 listopada 1996 w Warszawie) – polski rzeźbiarz.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Po ukończeniu gimnazjum brał udział w tajnych kursach samokształceniowych za co został aresztowany i uwięziony przez władze carskie. Ukończył seminarium nauczycielskie w Warszawie. Od sierpnia 1915 walczył w kampanii wołyńskiej w szeregach 4 kompanii III baonu 1 Pułku Piechoty Legionów Polskich, gdzie został ranny. Po rekonwalescencji został przydzielony do 5 batalionu 1 Pułku Artylerii, w późniejszym czasie wstąpił do Polskiej Organizacji Wojskowej. Jako ochotnik walczył w wojnie polsko-bolszewickiej. W uznaniu zasług bojowych został odznaczony Krzyżem Niepodległości i Złotym Krzyżem Zasługi. Po odzyskaniu przez Polskę niepodległości rozpoczął studia w Warszawskiej Szkole Sztuk Pięknych (obecnie Akademia Sztuk Pięknych w Warszawie), był uczniem Tadeusza Breyera. Po ukończeniu studiów w 1927 kontynuował naukę we Włoszech, Francji, Szwecji i Jugosławii. Przez wiele lat pracował na Akademii Sztuk Pięknych jako asystent, następnie od 1946 do 1963 jako profesor. W latach 1947-1951 oraz 1957-1959 był rektorem tej uczelni. Odznaczony m. in. Orderem Sztandaru Pracy I klasy (1949)[1], Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski (1955)[2] i Medalem 10-lecia Polski Ludowej (1955)[3].

Tworzył kompozycje figuralne, pomniki i portrety.

Wraz ze swoją drugą żoną Barbarą Bielinius-Strynkiewicz (pierwszą żoną od 1917 była Stanisława z Dembowskich) prowadził stałą wystawę rzeźb plenerowych w Mogielnicy. Opierając się na stadium natury budował formy zwarte i dynamiczne zmierzając do coraz większych uproszczeń.

Ważniejsze prace[edytuj | edytuj kod]

Jest także autorem pomników i rzeźb nagrobnych, w tym pomnika nagrobnego Żwirki i Wigury na Cmentarzu Powązkowskim (1934), pomnika Adama Mickiewicza w Gliwicach, Karola Świerczewskiego w Bieszczadach.

Do znanych jego portretów zalicza się: „Portret Isi” (1947), "Portret van Gogha" (1953) i „Autoportret” (1967). Otrzymał państwową nagrodę pierwszego stopnia.

Do jego uczniów należą Kazimierz Gustaw Zemła i Barbara Zbrożyna, Jan Kucz, Adam Roman, Ryszard Wojciechowski.

Przypisy

  1. 22 lipca 1949 M.P. z 1950 r. Nr 6, poz. 58
  2. 11 lipca 1955 „za zasługi w dziedzinie kultury i sztuki” M.P. z 1955 r. Nr 91, poz. 1144
  3. 15 stycznia 1955 M.P. z 1955 r. Nr 101, poz. 1400, str. 1632
  4. Agnieszka Gębczyńska-Janowicz: Polskie założenia pomnikowe. Rola architektury w tworzeniu miejsc pamięci od połowy XX wieku. Warszawa: Wydawnictwo Neriton, 2010, s. 64. ISBN 978-83-7543-177-3.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Wacława Milewska, Maria Zientara "Sztuka Legionów Polskich i jej twórcy, 1914-1918" Wydawnictwo Arkady 1999 ISBN 83-7188-350-1
  • "Czy wiesz kto to jest?", praca zbiorowa pod redakcją Stanisława Łozy, Wydawnictwo Głównej Księgarni Wojskowej Warszawa 1938, tom 2 s. 295
  • Lech Grabowski, "Strynkiewicz" Wydawnictwo "Sztuka" 1957

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]