Franciszek z Paoli

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Święty
Franciszek z Paoli
J Bourdichon 1507 Sanctus Francescus de Paula.jpg
Data urodzenia 27 marca 1416
Paola
Data śmierci 2 kwietnia 1507
Tours
Kościół/
wyznanie
rzymskokatolicki
Data beatyfikacji 7 lipca 1513
przez Leona X
Data kanonizacji 1 maja 1519
przez Leona X
Wspomnienie 2 kwietnia
Atrybuty płaszcz
Patron Królestwa Neapolu, Sycylii, Kalabrii i miast: Tours, Fréjus, Turynu, Genui, Neapolu, rybaków i marynarzy włoskich
Galeria ilustracji w Wikimedia Commons Galeria ilustracji w Wikimedia Commons

Franciszek z Paoli, Francesco di Paola (it.) (ur. 27 marca 1416 w Paoli w Kalabrii, zm. 2 kwietnia 1507 w Tours) – święty Kościoła katolickiego, włoski zakonnik, założyciel Zakonu braci najmniejszych, minimitek oraz III zakonu tej gałęzi franciszkanów, pustelnik.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Urodził się w ubogiej, rolniczej, katolickiej rodzinie, która od piętnastu lat oczekiwała na potomka. Nadano mu imię po św. Franciszku z Asyżu, za pośrednictwem którego rodzice modlili się do Boga o dziecko[1]. Pierwsze nauki pobierał u franciszkanów w San Marco. W 1428 roku został oddany do klasztoru franciszkanów, ale po roku powrócił do domu, a następnie odbył z rodzicami pielgrzymkę do Asyżu, Loreto, Monte Cassino, Monte Lucco (miejsce założenia przez św. Franciszka z Asyżu klasztoru, w 1218 roku) i Rzymu[2].

Będąc w Rzymie na ulicy, oburzony przepychem orszaku, zwrócił się do kard. Juliana Cesariniego z pretensją, że w jego otoczeniu nie ma śladu ewangelicznego ubóstwa[3].

Pielgrzymka do Asyżu zadecydowała o podjęciu życia pustelniczego w 1432 roku, a jego samotnia zaczęła przyciągać uczniów, co stało się zalążkiem nowego, surowego i ascetycznego zakonu minimitów (braci najmniejszych)[4]. Do miejsca odosobnienia jako pierwsi przybyli Anioł Alipattii z Saraceny, Florentyn z Paoli i Mikołaj z San Lucido[2].

W 1435 roku (podawany jest też rok 1436[5]) zorganizował we Francji wspólnotę boni homines, eremitów św. Franciszka z Asyżu, zapoczątkowując nową gałąź franciszkańską[4]. W 1482, za namową papieża Sykstusa IV, udał się do Francji, by wyleczyć króla Ludwika XI. Misja była związana z wiarą w możliwość cudownego uleczenia króla. W aspekcie religijnym ważniejsze było pojednanie z Bogiem, co nastąpiło przed śmiercią władcy (mówi się o nawróceniu króla w aspekcie jego konfliktu z Kościołem[5]). Opracował reguły, rytuał (Caeremoniae) i przepisy (Correctorium) dla zakonu minimitów nawiązując surowym ascetyzmem do eremitów wczesnochrześcijańskich i kultywując Mękę Pańską, imię Jezus i Matkę Boską Różańcową[4].

Franciszek pozostał we Francji do śmierci, zakładając nowe klasztory i pełniąc obowiązki doradcy Karola VIII[1]. Mieszkał w jednym z zamków w Dolinie Loary Plessis-les-Tours. Zachorował w Niedzielę Palmową 1507 roku i wkrótce zmarł.

Po sześciu latach od jego śmierci papież Leon X ogłosił go błogosławionym, a kanonizacja zakonnika nastąpiła sześć lat później.

W podaniach[edytuj | edytuj kod]

Przypisuje mu się umiejętność bilokacji i stawania się niewidzialnym, uwolnienie Fréjus i Bormes od epidemii[2]. Najbardziej znanymi podaniami z życia św. Franciszka z Paoli są: jego cudowne uzdrowienie w dzieciństwie, wskrzeszenie siostrzeńca Mikołaja i przepłynięcie na płaszczu z Włoch na Sycylię w celu założenia nowego klasztoru, a także złamanie w palcach złotej monety z której popłynęła krew uciskanych przez króla Ferdynanda poddanych[1][3][2].

Patronat[edytuj | edytuj kod]

Jest patronem kilku francuskich i włoskich miast: (Tours, Fréjus, Turynu, Genui, Neapolu), wyspy Sycylii i regionu Kalabrii, a w przeszłości także Królestwa Neapolu. Od 1943 roku, po proklamacji papieża Piusa XII, jest także patronem marynarzy włoskich[1].

Dzień obchodów[edytuj | edytuj kod]

W południowych Włoszech, w dniu jego wspomnienia, urządzana jest nad morzem uroczysta barwna procesja z figurą świętego.

Ikonografia[edytuj | edytuj kod]

Św. Franciszek z Paoli

W ikonografii św. Franciszek przedstawiany jest w mnisich szatach; częstym motywem jest legenda o przebyciu morza na płaszczu[3]. Przypisywane mu cuda ilustrowali w swych dziełach B.E. Murillo, G. Reni, L. Giordano i P.P. Rubens[4].

Relikwie i sanktuaria[edytuj | edytuj kod]

Kaplica z posągiem św. Franciszka w Sanktuarium św. Franciszka z Paoli

Jego grób znajduje się we Francji w Plessis-les-Tours, gdzie zmarł. Po śmierci Franciszka miejsce pochówku było celem pielgrzymek, ale w 1562 grób został spalony przez hugenotów, a w czasie rewolucji francuskiej relikwie zbezczeszczono. Kult przywrócono w 1803 roku. Relikwie świętego przewieziono w 1955 roku i od tego roku znajdują się w Sanktuarium św. Franciszka z Paoli w Kalabrii[3].

Znaczenie[edytuj | edytuj kod]

Za życia wywierał wpływ na rozwiązywanie konfliktów Królestwa Neapolu i organizację krucjat antytureckich na Półwyspie Apenińskim, a następnie, jako doradca na politykę Karola VIII[4]. Założył klasztory minimitów we Francji, Hiszpanii, Niemczech i Włoszech. Jest autorem zachowanych listów (Centuria di lettere, R 1655), poezji i spisanych napomnień i maksym[4].

Postać św. Franciszka z Paoli inspirowała takich malarzy jak m. in. Francisco Goya, Mattia Preti, Giulio Romano, Diego Velázquez, muzyków Franciszka Liszta czy Alessandro Scarlattiego i pisarzy np. Victora Hugo[2].

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 Internetowa liturgia godzin
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4 Święci na każdy dzień. T. II: Kwiecień. Kielce: Wydawnictwo Jedność, 2009, s. 15. ISBN 978-83-7558-294-9.
  3. 3,0 3,1 3,2 3,3 Antonio Borrelli San Francesco da Paola (wł.)
  4. 4,0 4,1 4,2 4,3 4,4 4,5 Encyklopedia katolicka.. Lublin: TNKUL.
  5. 5,0 5,1 Hugo Hoever SOCist: Żywoty świętych Pańskich. przekład Zbigniew Pniewski. Warmińskie Wydawnictwo Diecezjalne, 1983, s. 120.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Hugo o. Hoever SOCist: Żywoty Świętych Pańskich. Olsztyn: Warmińskie Wydawnictwo Diecezjalne, 1983, s. 120.
  • Wielka ilustrowana encyklopedja powszechna. Kraków: Gutenberg, 1932, s. 115 t. V.