František Matouš Klácel

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
František Matouš Klácel

František Matouš Klácel, niekiedy także Ladimír Klácel (ur. 7 kwietnia 1808 w Czeskiej Trzebowej, zm. 17 marca 1882 w Belle Plaine w stanie Iowa, USA) - czeski poeta, dziennikarz i filozof, zwolennik jedności czesko-morawskiej i przyjaciel Boženy Němcovej.

Życie[edytuj | edytuj kod]

Uczył się w gimnazjum w Litomyšlu, gdzie później studiował również filozofię. W 1833 otrzymał święcenia kapłańskie, a w 1835 stał się profesorem filozofii na biskupim fakultecie filozoficznym w Brnie. W 1848 uczestniczył w Komitecie Narodowym i był delegatem Zjazdu Słowiańskiego. W latach 1848 - 1851 pracował w redakcji Moravských Novin. W 1849 współprzyczynił się do założenia Národní jednoty sv. Cyrila a Methuda (Narodowej Wspólnoty św. Cyryla i Metodego), która w 1855 zmieniła nazwę na Macierz Morawską (Matice moravská). W 1869 wypłynął do USA, gdzie próbował zakładać organizację (lub też sektę), żyjącą z dobroczynności innych. Przeprowadzał też badania dotyczące dziedziczności roślin.

Dzieła[edytuj | edytuj kod]

  • Ferina lišákepos zwierzęcy (ilustrują go rzeźby skalne przy jaskini Klácelka, których autorem był Václav Levý)
  • Bajky Bidpajovy – pod pseudonimem František Třebovský
  • Jahůdky ze slovanských lesů – pod pseudonimem J.P.Jordan
  • Erklärungen der wichtigsten philosophischen Ausdrücke – wyjaśnienie podstawowych pojęć filozoficznych
  • Počátky vědecké mluvnictví českého - podstawy języja czeskiego
  • Dobrověda
  • Slovník pro čtenáře novin, v němž se vysvětlují slova cizího pùvodu - słownik dla czytelników z wyjaśnieniem słów obcych
  • Listy přítele k přítelkyni o původu socialismu a komunismu – listy adresowane do Bożeny Němcovéj, na temt idealnego urządzenia społeczeństwa

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  1. http://www.cesky-jazyk.cz/zivotopisy/frantisek-matous-klacel.html - życiorys
  2. http://ireferaty.lidovky.cz/100/2147/Klacel-Frantisek-Matous - życiorys (oba dostępy 15.2.2010)