Freedom House
Freedom House – założona w 1941 przez Wendella Wilkiego i Eleanorę Roosevelt amerykańska organizacja, określająca się jako "pozapartyjna organizacja non-profit", która jest "wyraźnym głosem na rzecz demokracji i wolności na całym świecie".
Freedom House mówi o sobie, że "wyrażała stanowczy sprzeciw wobec dyktatur w Ameryce Środkowej i Chile, apartheidu w Afryce Południowej, tłumienia praskiej wiosny, radzieckiej inwazji Afganistanu, ludobójstwa w Bośni i Rwandzie i brutalnego gwałcenia praw człowieka na Kubie, w Birmie, Chinach, Iraku. Jest szermierzem obrony praw działaczy demokratycznych, ludzi wierzących, związkowców, dziennikarzy i rzeczników wolnego rynku.".
W latach 40. XX wieku Freedom House popierała plan Marshalla i utworzenie NATO. W latach 50. i 60. była orędownikiem ruchu praw obywatelskich w USA. W latach 80. wspierała ruch „Solidarność” w Polsce i opozycję demokratyczną na Filipinach.
Freedom House deklaruje, że jej "zarząd jednomyślnie podziela pogląd, iż amerykańskie przywództwo na arenie międzynarodowej ma zasadnicze znaczenie dla sprawy praw człowieka i wolności".
Spis treści |
Organizacja [edytuj]
Prezesem Freedom House od września 2005 r. jest Peter Ackerman. Wcześniej funkcję tę pełnił James Woolsey, były dyrektor CIA. Wiceprezesami zarządu są Stuart Eizenstat i Mark Palmer.
Freedom House jest finansowana przez liczne fundacje, m.in. Fundację Lindy i Harry'ego Bradley, Fundację Sary Scaife i Fundację Sorosa. W niektórych latach otrzymywała około 35 proc. funduszy od rządu USA za pośrednictwem Narodowego Funduszu na rzecz Demokracji, Agencji USA na rzecz Rozwoju Międzynarodowego (USAID) i Departamentu Stanu.
Freedom House jest wciąż głównie amerykańską oganizacją, chociaż posiada biura na całym świecie; w Stanach Zjednoczonych (Nowy Jork i Waszyngton) oraz m.in. w Europie Środkowo-Wschodniej (Budapeszt, Bukareszt i Warszawa).
Freedom House jest członkiem Międzynarodowej Giełdy Wolności Wypowiedzi (International Freedom of Expression Exchange), wirtualnej sieci organizacji pozarządowych, które monitorują naruszenia wolności wypowiedzi na całym świecie i prowadzą kampanie w obronie dziennikarzy, pisarzy i obrońców praw człowieka.
Raporty [edytuj]
Freedom House przygotowuje coroczny raport Freedom in the World o stanie demokracji i wolności we wszystkich państwach świata i wybranych terytoriach zależnych i spornych (zobacz raport 2009). Raport jest efektem monitorowania zmian w zakresie respektowania i ochrony przez władze państwowe praw politycznych (swoboda działalności konkurencyjnych partii politycznych wolne wybory) i wolności obywatelskich (religijnych, etnicznych, ekonomicznych, językowych, praw kobiet i rodziny, wolności osobistych, wolności prasy, przekonań i stowarzyszeń). Te prawa i swobody są w dużej mierze zaczerpnięte z Powszechnej Deklaracji Praw Człowieka. Każdemu państwu przyznawana jest (osobno w dziedzinie praw politycznych i osobno w zakresie wolności obywatelskich) ocena w skali od 1 do 7, gdzie jeden oznacza najwyższy poziom wolności, a siedem najniższy. Średnia ocena państwa z obu tych obszarów (praw politycznych i wolności obywatelskich) określa jego status jako: "Wolny" (od 1,0 do 2,5 pkt), "Częściowo wolny" (od 3,0 do 5,0 pkt) lub "Bez wolności" (od 5,5 do 7,0 pkt). Zobacz: status państw 2009. Raporty są opracowywane od 1972 roku.
Freedom House sporządza również roczne raporty Freedom of the Press o wolności prasy na świecie (raport 2009, mapa wolności prasy), bada przemiany demokratyczne w krajach byłego bloku wschodniego (program Nations in Transit, zobacz: raport 2009), wolność kobiet na Bliskim Wschodzie i jakość rządzenia w krajach objętych przez prezydenta George'a W. Busha milenijnym programem pomocy zagranicy.
W raportach Freedom House państwa są zazwyczaj grupowane według kryteriów historycznych i kulturalnych, a nie według stricte geograficznych.
Na przykład:
- Państwa Bliskiego Wschodu i Afryki Północnej są grupowane razem.
- Wywodząca się z okresu zimnej wojny polityczna definicja Europy Zachodniej jest używana również wobec takich krajów, jak Turcja, Grecja i Cypr.
- Europa Wschodnia obejmuje wszystkie kraje będące dawniej częścią Związku Radzieckiego, włączając również te położone w Azji, takie jak Tadżykistan czy Uzbekistan.
Ranking Freedom in the World 2009 [edytuj]
Legenda:
| Wskaźnik | Status | |||||||||
| Freedom in the World | Wolny | Częściowo wolny | Bez wolności | |||||||
Europa Środkowa i Wschodnia oraz były Związek Radziecki [edytuj]
| Państwo | Prawa polityczne | Swobody obywatelskie | Status | Państwo | Prawa polityczne | Swobody obywatelskie | Status |
| 3 | 3 | częściowo wolny | 3 | 3 | częściowo wolny | ||
| 6 | 4 | częściowo wolny | 4 | 4 | częściowo wolny | ||
| 6 | 5 | bez wolności | 1 | 1 | wolny | ||
| 7 | 6 | bez wolności | 2 | 2 | wolny | ||
| 4 | 3 | częściowo wolny | 6 | 5 | bez wolności | ||
| 2 | 2 | wolny | 3 | 2 | wolny | ||
| 2 | 2 | wolny | 1 | 1 | wolny | ||
| 1 | 1 | wolny | 1 | 1 | wolny | ||
| 1 | 1 | wolny | 6 | 5 | bez wolności | ||
| 4 | 4 | częściowo wolny | 7 | 7 | bez wolności | ||
| 6 | 5 | bez wolności | 3 | 2 | wolny | ||
| 5 | 4 | częściowo wolny | 7 | 7 | bez wolności | ||
| 1 | 1 | wolny | 1 | 1 | wolny | ||
| 2 | 1 | wolny | 3 | 3 | częściowo wolny |
Europa Zachodnia [edytuj]
| Państwo | Prawa polityczne | Swobody obywatelskie | Status | Państwo | Prawa polityczne | Swobody obywatelskie | Status |
| 1 | 1 | wolny | 1 | 1 | wolny | ||
| 1 | 1 | wolny | 1 | 1 | wolny | ||
| 1 | 1 | wolny | 2 | 1 | wolny | ||
| 1 | 1 | wolny | 1 | 1 | wolny | ||
| 1 | 1 | wolny | 1 | 1 | wolny | ||
| 1 | 1 | wolny | 1 | 1 | wolny | ||
| 1 | 1 | wolny | 1 | 1 | wolny | ||
| 1 | 1 | wolny | 1 | 1 | wolny | ||
| 1 | 2 | wolny | 1 | 1 | wolny | ||
| 1 | 1 | wolny | 1 | 1 | wolny | ||
| 1 | 1 | wolny | 3 | 3 | częściowo wolny | ||
| 1 | 2 | wolny | 1 | 1 | wolny | ||
| 1 | 1 | wolny |
Ameryki [edytuj]
| Państwo | Prawa polityczne | Swobody obywatelskie | Status | Państwo | Prawa polityczne | Swobody obywatelskie | Status |
| 2 | 2 | wolny | 3 | 4 | częściowo wolny | ||
| 2 | 2 | wolny | 1 | 1 | wolny | ||
| 1 | 1 | wolny | 7 | 6 | bez wolności | ||
| 1 | 1 | wolny | 2 | 3 | wolny | ||
| 1 | 2 | wolny | 4 | 3 | częściowo wolny | ||
| 3 | 3 | częściowo wolny | 3 | 3 | częściowo wolny | ||
| 1 | 1 | wolny | 2 | 3 | wolny | ||
| 1 | 1 | wolny | 1 | 1 | wolny | ||
| 2 | 2 | wolny | 1 | 1 | wolny | ||
| 3 | 3 | częściowo wolny | 2 | 1 | wolny | ||
| 1 | 2 | wolny | 2 | 3 | wolny | ||
| 2 | 3 | wolny | 2 | 2 | wolny | ||
| 3 | 4 | częściowo wolny | 2 | 2 | wolny | ||
| 4 | 5 | częściowo wolny | 1 | 1 | wolny | ||
| 3 | 3 | częściowo wolny | 1 | 1 | wolny | ||
| 2 | 3 | wolny | 4 | 4 | częściowo wolny | ||
| 1 | 1 | wolny | 2 | 2 | wolny |
Bliski Wschód i Afryka Północna [edytuj]
| Państwo | Prawa polityczne | Swobody obywatelskie | Status | Państwo | Prawa polityczne | Swobody obywatelskie | Status |
| 6 | 5 | bez wolności | 7 | 7 | bez wolności | ||
| 5 | 5 | częściowo wolny | 5 | 4 | częściowo wolny | ||
| 6 | 5 | bez wolności | 6 | 5 | bez wolności | ||
| 6 | 6 | bez wolności | 6 | 5 | bez wolności | ||
| 6 | 6 | bez wolności | 7 | 6 | bez wolności | ||
| 1 | 2 | wolny | 7 | 6 | bez wolności | ||
| 5 | 5 | częściowo wolny | 7 | 5 | bez wolności | ||
| 4 | 4 | częściowo wolny | 6 | 5 | bez wolności | ||
| 5 | 4 | częściowo wolny | 5 | 5 | częściowo wolny |
Afryka Subsaharyjska [edytuj]
| Państwo | Prawa polityczne | Swobody obywatelskie | Status | Państwo | Prawa polityczne | Swobody obywatelskie | Status |
| 6 | 5 | bez wolności | 3 | 4 | częściowo wolny | ||
| 2 | 2 | wolny | 4 | 3 | częściowo wolny | ||
| 2 | 2 | wolny | 4 | 4 | częściowo wolny | ||
| 5 | 3 | częściowo wolny | 2 | 3 | wolny | ||
| 4 | 5 | częściowo wolny | 6 | 5 | bez wolności | ||
| 6 | 6 | bez wolności | 1 | 2 | wolny | ||
| 1 | 1 | wolny | 3 | 3 | częściowo wolny | ||
| 5 | 5 | częściowo wolny | 2 | 2 | wolny | ||
| 7 | 6 | bez wolności | 3 | 4 | częściowo wolny | ||
| 3 | 4 | częściowo wolny | 5 | 4 | częściowo wolny | ||
| 6 | 5 | bez wolności | 6 | 5 | bez wolności | ||
| 6 | 6 | bez wolności | 2 | 2 | wolny | ||
| 6 | 5 | bez wolności | 3 | 3 | częściowo wolny | ||
| 5 | 5 | częściowo wolny | 3 | 3 | częściowo wolny | ||
| 7 | 7 | bez wolności | 3 | 3 | częściowo wolny | ||
| 7 | 6 | bez wolności | 7 | 7 | bez wolności | ||
| 5 | 5 | częściowo wolny | 2 | 2 | wolny | ||
| 6 | 4 | częściowo wolny | 7 | 7 | bez wolności | ||
| 5 | 4 | częściowo wolny | 7 | 5 | bez wolności | ||
| 1 | 2 | wolny | 4 | 3 | częściowo wolny | ||
| 7 | 5 | bez wolności | 5 | 5 | częściowo wolny | ||
| 4 | 4 | częściowo wolny | 5 | 4 | częściowo wolny | ||
| 4 | 3 | częściowo wolny | 3 | 3 | częściowo wolny | ||
| 2 | 3 | wolny | 7 | 6 | bez wolności |
Azja i Pacyfik [edytuj]
| Państwo | Prawa polityczne | Swobody obywatelskie | Status | Państwo | Prawa polityczne | Swobody obywatelskie | Status |
| 5 | 6 | bez wolności | 1 | 1 | wolny | ||
| 1 | 1 | wolny | 4 | 4 | częściowo wolny | ||
| 4 | 4 | wolny | 1 | 1 | wolny | ||
| 4 | 5 | częściowo wolny | 7 | 7 | bez wolności | ||
| 6 | 5 | bez wolności | 4 | 5 | częściowo wolny | ||
| 7 | 7 | bez wolności | 1 | 1 | wolny | ||
| 6 | 5 | bez wolności | 4 | 3 | częściowo wolny | ||
| 7 | 6 | bez wolności | 4 | 3 | częściowo wolny | ||
| 3 | 4 | częściowo wolny | 2 | 2 | wolny | ||
| 6 | 4 | częściowo wolny | 5 | 4 | częściowo wolny | ||
| 2 | 3 | wolny | 4 | 3 | częściowo wolny | ||
| 2 | 3 | wolny | 1 | 2 | wolny | ||
| 1 | 2 | wolny | 4 | 4 | częściowo wolny | ||
| 1 | 1 | wolny | 2 | 1 | wolny | ||
| 7 | 6 | bez wolności | 5 | 4 | częściowo wolny | ||
| 4 | 4 | częściowo wolny | 5 | 3 | częściowo wolny | ||
| 4 | 4 | częściowo wolny | 1 | 1 | wolny | ||
| 1 | 1 | wolny | 2 | 2 | wolny | ||
| 1 | 1 | wolny | 7 | 5 | bez wolności | ||
| 2 | 2 | wolny |
Zobacz też [edytuj]
- Wskaźniki Wolności
- Wskaźnik Wolności Gospodarczej
- Wskaźnik Wolności Prasy
- Human Development Index
- Wskaźnik Jakości Życia
Inne rankingi międzynarodowe [edytuj]
- IMD International: Światowy Rocznik Konkurencyjności 2005, ranking 60 gospodarek (państw i regionów)
- Światowe Forum Ekonomiczne: Światowy Raport Konkurencyjności 2006-2007, ranking wzrostu konkurencyjności 104 państw
- A.T. Kearney i Foreign Policy Magazine: Wskaźnik Globalizacji 2005, ranking 62 państw
- Program Rozwoju Narodów Zjednoczonych: Wskaźnik Rozwoju Społecznego 2004, ranking 177 państw
- Save the Children: Sytuacja Matek Świata 2004, ranking 119 państw
- Heritage Foundation i The Wall Street Journal: Wskaźnik Wolności Gospodarczej 2005, ranking 155 państw
- The Economist: Wskaźnik Jakości Życia 2005, ranking 111 państw
- Transparency International: Wskaźnik Percepcji Korupcji 2004, ranking 146 państw
- Reporterzy bez Granic: Wskaźnik Wolności Prasy 2004, ranking 167 państw.

