Fritz Lang

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Fritz Lang
W 1929 roku na planie filmu Kobieta na Księżycu (pierwszy z prawej)
W 1929 roku na planie filmu Kobieta na Księżycu (pierwszy z prawej)
Prawdziwe imię i nazwisko Friedrich Christian Anton Lang
Data i miejsce urodzenia 5 grudnia 1890
Wiedeń
Data i miejsce śmierci 2 sierpnia 1976
Beverly Hills
Zawód reżyser
scenarzysta
producent
Współmałżonek 1. Lisa Rosenthal (1919–1921, jej śmierć);
2. Thea von Harbou (26.08.1922–26.04.1933, rozwód);
3. Lily Latté (od 1971 do jego śmierci)
Lata aktywności 1919–1960
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
Gwiazda Fritza Langa na berlińskim „bulwarze gwiazd”

Fritz Lang, właściwie Friedrich Christian Anton Lang (ur. 5 grudnia 1890 w Wiedniu, zm. 2 sierpnia 1976 w Beverly Hills) – scenarzysta, reżyser, aktor i producent pochodzenia austriackiego, czołowy twórca niemieckiego ekspresjonizmu w filmie okresu międzywojennego.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Początkowo studiował architekturę w wiedeńskiej Wyższej Szkole Technicznej, a następnie malarstwo na Akademii Sztuk Graficznych w Wiedniu i w Państwowej Szkole Sztuki Stosowanej w Monachium. W czasie I wojny światowej był oficerem frontowym w armii austro-węgierskiej, był 4-krotnie ranny i 7-krotnie odznaczony, walcząc na froncie włoskim. Po wojnie zajmował się pisaniem scenariuszy i udzielał się jako aktor kabaretowy do momentu, kiedy w 1920 odkrył go Erich Pommer i zaprosił do współpracy w Niemczech.

Lang uważany jest za klasyka niemieckiego filmu niemego, do historii kina przeszedł przede wszystkim dzięki Metropolis z 1926. W 1932 na ekrany wszedł Testament dr. Mabuse'a na podstawie wspólnego scenariusza Langa oraz jego żony Thei von Harbou, który w niedługim czasie został wycofany z rozpowszechniania przez nazistów, gdyż był odczytywany jako krytyka państwa totalitarnego. Pomimo tego Lang otrzymał propozycję pracy w kinematografii Trzeciej Rzeszy od samego Josepha Goebbelsa i to z pominięciem faktu, że (zgodnie z terminologią nazistowską) był pół-Żydem. Z propozycji nie skorzystał i wkrótce opuścił Niemcy, wyjeżdżając przez Francję do Hollywood, gdzie już w 1934 r. założył własną wytwórnię filmową i zaczął kręcić filmy.

W USA mieszkał i pracował do 1956, kiedy to zdecydował się na powrót do Niemiec (RFN). Jego powojenna twórczość to głównie westerny, filmy gangsterskie i kryminalne. W swoich powojennych dziełach starał się powrócić do świetności niemieckiego ekspresjonizmu lat dwudziestych.

Poza reżyserią i pisaniem scenariuszy zdarzały mu się także występy aktorskie, m.in. w filmie Pogarda (1963) Jeana-Luca Godarda, w którym zagrał samego siebie.

Filmografia[edytuj | edytuj kod]

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]