Frumencjusz z Aksum

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Święty
Frumencjusz z Etiopii
apostoł Etiopii
biskup
St Frumentius.jpg
Data urodzenia  ?
Tyr (obecnie w Libanie)
Data śmierci 26 lipca ok. 380
Aksum (obecnie Etiopia)
Kościół/
wyznanie
etiopski ortodoksyjny, koptyjski, prawosławny, rzymskokatolicki
Wspomnienie 3 sierpnia (etiop.)
27 października (kat.)
30 listopada (ort. i praw. liturgia według kal. jul.)
13 grudnia (ort. i praw. według kal. greg.)
18 grudnia (kopt.)
Patron Etiopii

Frumencjusz z Aksum, Frumencjiusz z Tyru, Frumencjusz z Etiopii, cs. Swiatitiel Frumientij, archijepiskop Jefiopskij (ur. w Tyrze, zm. 26 lipca 380[1]) – duchowny chrześcijański, arcybiskup etiopski i pierwszy biskup kraju (państwa Aksum), uznawany za apostoła Etiopii (kraju będącego spadkobiercą tradycji Aksum), przez Etiopczyków nazywany Abba Selama (Ojciec Pokoju), święty etiopskiego Kościoła ortodoksyjnego, święty Kościoła katolickiego, prawosławnego i ortodoksyjnego Kościoła wschodniego oraz koptyjskiego.

Żywot świętego[edytuj | edytuj kod]

Historię jego żywota przekazał potomnym chrześcijański historyk Rufin, żyjący niemal współcześnie w stosunku do opisywanych przez siebie wydarzeń (zm. 410).

Święty Frumencjusz

Frumencjusz był Grekiem pochodzącym z Tyru i starszym bratem Edezjusza oraz uczniem i krewnym filozofa Meropiusza, który zabrał obu braci w podróż morską z zamiarem dotarcia do Indii. Jednak z powodu burzy ich okręt przybił do afrykańskiego brzegu w Etiopii. Tubylcy zabili Meropiusza i towarzyszących mu ludzi. Z rzezi ocalał jedynie Frumencjusz i Edezjusz. Zostali oni wzięci do niewoli, a następnie odesłani w darze władcy Aksum – Ylle Alada. Na dworze królewskim mieli dojść do najwyższych godności – Frumencjusz miał zostać sekretarzem królewskim. Po śmierci króla pozostał na dworze królowej. Najprawdopodobniej dzięki kontaktom z kupcami chrześcijańskimi Frumencjusz i Edezjusz mogli zapoznać się z religią chrześcijańską[2]. Na dworze w Aksum stali się żarliwymi propagatorami wiary w Jezusa Chrystusa, nauczając dzieci i dorosłych oraz nawracając całe społeczności, przy czym wykorzystywali swoje rozległe wpływy związane z pełnionymi funkcjami. Stali się również wychowawcami następcy tronu. Syn królowej, Ezana, po objęciu władzy zezwolił Edezjuszowi na powrót do Tyru, natomiast Frumencjusz udał się do Aleksandrii, gdzie około 340[3] przyjął sakrę biskupią (z tytułem biskupa Aksum ) z rąk patriarchy Aleksandrii i późniejszego świętego – Atanazego. Związało to nowo powstający Kościół etiopski z patriarchami Aleksandrii.

Frumencjusz był organizatorem pierwszych struktur kościelnych w Aksum oraz udzielił chrztu pierwszemu chrześcijańskiemu władcy Aksum – Ezanie (ok. 340), stając się tym samym ojcem chrześcijaństwa w Etiopii. Wraz z chrztem pierwszych królów, chrześcijaństwo zostało uznane w Etiopii za religię państwową.
Etiopska tradycja przypisuje świętemu również dokonanie pierwszego etiopskiego przekładu Nowego Testamentu.

Kult[edytuj | edytuj kod]

Święty Frumencjusz zmarł ok. 380 roku pozostawiając po sobie niemal całkowicie schrystianizowaną Etiopię. Jego kult w tym kraju jest też największy, chociaż roztacza się również na całą północno-wschodnią Afrykę.

Został wpisany do Martyrologium rzymskiego przez kardynała Baroniusza (XVI/XVII w.).

W ikonografii święty przedstawiany jest, jako ciemnowłosy mężczyzna o śniadej cerze, z niedługą brodą. Ma na sobie tradycyjne szaty biskupie, a w obu rękach centralnie trzyma Ewangelię.

Dni obchodów

Wspomnienie liturgiczne w Etiopskim Kościele Ortodoksyjnym obchodzone jest 26. dnia w m-cu "hamlé" według kalendarza etiopskiego[4] tj. 3 sierpnia według obowiązującego kalendarza gregoriańskiego.

Kościół katolicki wspomina apostoła Etiopii 27 października, a w Kościele koptyjskim obchody mają miejsce 18 grudnia.

Cerkiew prawosławna[5] i Kościoły wschodnie[6] (ortodoksyjne) wspominają świętego biskupa (swiatitiela)[7] 30 listopada/13 grudnia[8], tj. 13 grudnia według kalendarza gregoriańskiego.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. według Etiopskiego Kościoła Ortodoksyjnego na podstawie [1]; w innych źródłach daty podawane są bardziej ostrożnie, jako "około 380" lub nawet "około 383"
  2. według [2] mogli być chrześcijanami już w momencie wyruszania w podróż z Meropiuszem
  3. wyznawcy ortodoksyjnych Kościołów wschodnich wierzą, że stało się to wcześniej, mianowicie 18 grudnia 330; według [3] (ang.)
  4. Frumencjusz z Aksum na DEON.pl (SJ i Wydawnictwo WAM)
  5. 30 listopada/13 grudnia - kalendarium prawosławne na pravoslavie.ru (ros.)
  6. 30 listopada/13 grudnia - ortodoksyjny kalendarz na pravoslavie.ru (ang.)
  7. kategorie i tytuły świętych prawosławnych
  8. podwójne datowanie

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]