Fryderyk Franciszek II

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Fryderyk Franciszek II
Z Bożej łaski wielki książę Meklemburgii i Schwerinu, książę Hamburga, Flensburga i Szczecina.
1823 Friedrich Franz-04.JPG
Wielki Książę Meklemburgii i Schwerinu
Okres panowania od 7 marca 1842
do 15 kwietnia 1883
Poprzednik Paweł Fryderyk
Następca Fryderyk Franciszek III
Dane biograficzne
Dynastia Mecklenburg-Schwerin
Urodziny 28 lutego 1823
Zamek Ludwigslust Flagge Großherzogtümer Mecklenburg.svg
Śmierć 15 kwietnia 1883
Schwerin Flagge Großherzogtümer Mecklenburg.svg
Ojciec Paweł Fryderyk
Matka Aleksandra Hohenzollern
Dzieci Fryderyk Franciszek III
Paweł Fryderyk
Maria, wielka księżna Rosji
Mikołaj
Jan Albert
Aleksander
Anna
Elżbieta, wielka księżna Oldenburga
Fryderyk Wilhelm
Adolf Fryderyk
Henryk, książę-małżonek Holandii
Galeria w Wikimedia Commons Galeria w Wikimedia Commons

Fryderyk Franciszek II (ur. 28 lutego 1823 w Ludwigslust, zm. 15 kwietnia 1883 w Schwerinie) – wielki książę Meklemburgii i Schwerinu; panował od 7 marca 1842 do 15 kwietnia 1883. Był synem wielkiego księcia Pawła Fryderyka i jego żony Aleksandry Hohenzollern.

Życie[edytuj | edytuj kod]

Po śmierci ojca Pawła Fryderyka, Fryderyk Franciszek II. został w wielu 19 lat Wielkiem Księciem Mecklenburgii-Schwerinu. Fryderyk Franciszek II. dużo podróżował. Między innymi do Rosji, Włoch oraz do Azji. Pod wpływem wydarzeń rewolucyjnych z lat 1848-1849 Fryderyk Franciszek II. zgodził się nadać księstwu konstytucję. W 1864 roku, w czasie wojny niemiecko-duńskiej otrzymał propozycję wystawienia swojego korpusu. Odmówił jednak ze względu na bliskość granicy z Danią, a taże z uwagi na fakt, iż był osobistym przyjacielem króla Danii. W wojnie francusko-niemieckiej walczył jako dowódca korpusu 6. Dywizji Kawalerii (14 i 15 Brygady), a od 1 września 1870 roku jako dowódca XIII armii.

Fryderyk Franciszek II w polityce wewnętrznej do roku 1848 osiągnął niewiele. Koniecznym socjalnym i gospodarczym zmianom przeciwstawiało się nadmorskie mieszczaństwo i potentaci ziemscy jako konserwatywne siły w kraju. Dopiero wydarzenia lat 1848/49 sprawiły, iż uchylona została coraz bardziej odczuwana jako anachronizm konstytucja stanowa. Pod naciskiem meklemburskiego ruchu reformy, ze sprytnym pociąganiem za sznurki przez pierwszego ministra Ludwika von Lützow, unieważniono w sierpniu 1849 ustawę zasadniczą jako konstytucję i w Meklemburgii-Schwerin wprowadzono zasadę równości. Stara konstytucja stanowa przestała istnieć, arystokracja jako stan została zlikwidowana. Tak jak w innych częściach Niemiec, tak samo w Meklemburgii wprowadzone przez rewolucję zmiany nie trwały długo.

Pomnik Fryderyka Franciszka II
Książę Fryderyk Franciszek II w 1871 roku

Fryderyk Franciszek nie mógł się przeciwstawić antyreakcyjnej falandze miejscowego rycerstwa, wielkiemu księciu von Mecklenburg-Strelitz i królowi Prus Fryderykowi Wilhelmowi IV (swojemu wujowi), do tego był religijnie i antydemokratycznie usposobiony przez krewnych i rodzinę. Skrupuły religijne, nacisk z wielu stron i zagrożenie z Prus, że w razie konieczności ich oddziały wkroczą do Meklemburgii-Schwerin, spowodowały zmianę obozu przez wielkiego księcia. Ostrożnie konserwatywny reformator von Lützow musiał ustąpić, restytuowano ustawę zasadniczą, stan rzeczy sprzed rewolucji w kraju został przywrócony. Kontrreakcja zwyciężyła.[1]

Wraz z przystąpieniem do Związku Północnoniemieckiego w 1867 roku wprowadzono także w Meklemburgii ogólne i równe prawo wyborcze, przynajmniej dla wyborów do północnoniemieckiego Reichstagu. W wojnie francusko-pruskiej wielki książę próbował poprzez dowództwo nad oddziałami przynajmniej w dziedzinie militarnej i poza krajem osiągnąć sukces i satysfakcję, co mu w ojczyźnie, gdzie pozostawał wielokrotnie zależny od silnego rycerstwa, nie chciało się udać. Ale także tutaj Fryderyk Franciszek II był w najlepszym wypadku przeciętny, co widoczne jest w jego przekonującej korekcie (auto-) prezentacji jego osoby jako bohatera zjednoczeniowych wojen pruskich.

Fryderyk Franciszek II z wiary w Boga starał się stworzyć fundamentalne podstawy swojego rozumienia roli monarchy, czuł się jednak często niedostatecznie przygotowany do tego zadania.[2] Jego obstawanie przy stworzonej przez rewolucję wyższej radzie kościelnej i rozwój luteranizmu służyły chrześcijańskiej prawowitości domu wielkiego księcia i wskazują na wzmocnienie monarchistycznych wymagań jako władcy. Prywatna i charytatywna funkcja rodziny wielkiego księcia jako przykładu, która wynoszona była na zewnątrz poprzez przedstawianie jej na obrazach, pokazywana jest wraz z przebudową zamku i inscenizacją wiejskej idylli jako azylu.[3] Wielki książę w wojnach zjednoczeniowych 1866 i 1870 istotnie przyczynił się do rozwinięcia nowoczesnej świadomości narodowej.

Księżniczka Augusta Reuß zu Schleiz-Köstritz
Księżniczka Anna von Hessen-Darmstadt

Małżeństwa i rodzina[edytuj | edytuj kod]

Fryderyk Franciszek II. był trzykrotnie żonaty. Z wszystkich trzech małżeństw doczekał się jedenaściorga dzieci. Dużo problemów przysparzał Fryderykowi Franciszkowi II. najstarszy syn i następca tronu, przyszły wielki książę Fryderyk Franciszek III., który od dzieciństwa przewlekle chorował, przez co wymagał troskliwej opieki i specjalnego traktowania. Fryderyk Franciszek II. zmarł 15 kwietnia 1883 roku.

Potomstwo[edytuj | edytuj kod]

Z pierwszego małżeństwa z księżniczką Augustą Reuß zu Schleiz-Köstritz (1822–1862), miał wielki książę sześcioro dzieci:

  • Fryderyk Franciszek III (1851–1897)
  • Paweł Fryderyk (1852–1923)
  • Maria (1854–1920)
  • Mikołaj (1855–1856)
  • Jan Albrecht (1857–1920)
  • Aleksander (1859–1859)

Z drugą żoną księżniczką Anną von Hessen-Darmstadt miał Fryderyk Franciszek II jedno dziecko:

  • Anna (1865–1882)

Z trzeciego i ostatniego małżeństwa z księżniczką Marią von Schwarzburg-Rudolstadt (1850–1922) urodziło się natomiast wielkiemu księciu czworo dzieci:

Przypisy

  1. Rene Wiese: Orientierung in der Moderne. Großherzog Friedrich Franz II. von Mecklenburg in seiner Zeit., Bremen 2005
  2. Rene Wiese, op. cit, S. 78
  3. Rene Wiese, op. cit, S. 98

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Nekrolog w New York Times (ang.). 16-04-1883. [dostęp 18 stycznia 2010].
  • Ludwig von Hirschfeld: Friedrich Franz II., Grossherzog von Mecklenburg-Schwerin, und seine Vorgänger. 2 Bände, Berlin: Duncker & Humblot 1891
  • Rene Wiese: Orientierung in der Moderne. Großherzog Friedrich Franz II. von Mecklenburg in seiner Zeit., Bremen 2005, ISBN 3-86108-053-2.
Poprzednik
Paweł Fryderyk
Flagge Großherzogtümer Mecklenburg.svg Wielki Książę Meklemburgii-Schwerinu
1842-1883
Flagge Großherzogtümer Mecklenburg.svg Następca
Fryderyk Franciszek III