Fryderyk II Heski
| Fryderyk II Heski |
|
 |
|
| Landgraf Hesji-Kassel | |
| Okres panowania | od 1760 do 1785 |
| Poprzednik | Wilhelm VIII Heski |
| Następca | Wilhelm IX (I) |
| Dane biograficzne | |
| Dynastia | heska |
| Urodzony | 14 sierpnia 1720 |
| Zmarł | 31 października 1785 |
| Ojciec | Wilhelm VIII Heski |
| Matka | Dorothea Wilhelmine von Sachsen-Zeitz |
| Żona | Maria Hanowerska Filipina Pruska |
| Dzieci | Wilhelm Wilhelm IX (I) Karol Fryderyk III |
Fryderyk II, niem. Friedrich II von Hessen-Kassel (ur. 14 sierpnia 1720; zm. 31 października 1785) - landgraf Hesji-Kassel w latach 1760-1785. Wprowadził Hesję-Kassel w epokę oświecenia.
Spis treści |
Młodość [edytuj]
Fryderyk urodził się w Kassel 14 sierpnia 1720. Jego ojcem był poprzedni landgraf Wilhelm VIII, a matką Dorothea Wilhelmine von Sachsen-Zeitz. Jego dziadkiem ze strony ojca był Karol I Heski. Jego stryjem był landgraf Fryderyk I Heski, również król Szwecji.
Nauczycielem młodego Fryderyka był pułkownik August Moritz von Donop, a w latach 1726-1733 szwajcarski teolog i filozof Jean-Pierre de Crousaz. W 1740 Fryderyk ożenił się z Marią Hanowerską (1722-1772) - córką Jerzego II, króla Wielkiej Brytanii, i zapisał jej i jej dzieciom hrabstwo Hanau.
W grudniu 1745 wylądował w Szkocji z 6.000 heskich żołnierzy i powiódł ich przeciw jakobitom, którzy organizowali tam powstanie przeciw władzy Hanowerczyków. W lutym 1749 Fryderyk i jego ojciec Wilhelm VIII odwiedzili arcybiskupa-elektora Kolonii Klemensa Augusta, który nawrócił Fryderyka na katolicyzm.
Rządy [edytuj]
Fryderyk został landgrafem w 1760. Mimo że był katolikiem, Hesja-Kassel pozostała kalwińska, a dzieci Fryderyka były nadal wychowywane na protestantów. W 1760 Fryderyk próbował z powrotem przyłączyć hrabstwo Hanau do Hesji-Kassel, lecz nie zgodziła się na to Wielka Brytania.
Gdy końca dobiegła wojna siedmioletnia, Fryderyk starał się wzmocnić Hesję-Kassel gospodarczo. Zakładał manufaktury i magazyny. W 1777 założył Akademię nauk (Kunsthochschule Kassel), a w 1779 - pierwsze publicznie dostępne muzeum - Fridericianum w Kassel.
Po śmierci pierwszej żony w 1773, ożenił się z Filipiną Pruską (1745-1800), z bocznej linii Hohenzollernów Brandenburg-Schwedt. Małżeństwo to było bezdzietne.
Wynajem żołnierzy [edytuj]
W 1775 król Jerzy III Hanowerski wynajął u landgrafa niemal 20.000 żołnierzy do walki przeciw buntownikom amerykańskim, którym przewodził George Washington. Cała armia ówczesnej Hesji-Kassel liczyła około 40.000 żołnierzy, a więc dorównywała liczebnością stałej armii brytyjskiej (populacja wraz ze Szkocją ok. 9 mln.), szwedzkiej (populacja ok. 2 mln.) czy duńskiej (populacja wraz z Norwegią ok. 2 mln).
Hesja utrzymywała od dawna bardzo dużą, w stosunku do rozmiarów kraju (ok. 300.000 mieszkańców) armię, którą wynajmowała Francji i Anglii, lecz w 1776 spotykało się to z krytyką "oświeconej" warstwy w całych Niemczech. Żołnierzy do armii czasem po prostu brutalnie porywano. Użyczanie najemników było opłacalne. Nie dotyczyło to jedynie armii Hesji-Kassel (również demokratycznej Szwajcarii), ale armii heska była największa z wynajmowanych armii w całej Europy.
Przeciw rekordowo wielkiemu przymusowemu werbunkowi najemników (dla Jerzego III) przez Hesję-Kassel, Księstwo Brunszwiku, Księstwo Ansbach i Księstwo Anhalt-Zerbst (razem 30.067 dusz, w tym 16.992 z Hesji-Kassel) w latach 1775-1777 wystąpiło wielu niemieckich pisarzy (m.in. Johann Gottfried Seume, Johann Pezzl, Maximilian Klinger i Andreas Gearg Rebmann). W sumie, w 1776, Fryderyk wysłał do Ameryki 4 bataliony grenadierów, 15 batalionów piechoty, 2 kompanie łowców (Jäger) i 3 kompanie wojsk artyleryjskich.
Potomstwo [edytuj]
Z pierwszego małżeństwa z Marią Hanowerską pochodzili:
- Wilhelm (1741-1742)
- Wilhelm I (1743-1821), landgraf Hessen-Kassel, mąż Wilhelminy Karoliny Duńskiej
- Karol (1744-1836), mąż Ludwiki Duńskiej
- Fryderyk III (1747-1837), landgraf Hessen-Rumpenheim, mąż Karoliny Polikseny, córki hrabiego Karla Wilhelma von Nassau-Usingen
Fryderyk zmarł na udar mózgu w 1785 roku w zamku Weißenstein w Kassel.
Literatura [edytuj]
- Peter Gerke: Aufklärung + Klassizismus in Hessen-Kassel unter Landgraf Friedrich II. Ausstellungskatalog, Kassel 1979
- Charles W. Ingrao: The Hessian Mercenary State, ideas, institutions, and reform under Frederick II., 1760-1785, Cambridge, 1987.
- Berge, Otto: Die Innenpolitik des Landgrafen Friedrich II. von Hessen–Kassel. Ein Beitrag zur Geschichte des aufgeklärten Absolutismus in Deutschland, Mainz 1952.
- Both, Wolf von und Vogel, Hans: Landgraf Wilhelm VIII. von Hessen-Kassel. Ein Fürst der Rokokozeit, Marburg 1964.
- Both, Wolf von und Vogel, Hans: Landgraf Friedrich II. Ein Fürst der Zopfzeit, München 1973.
- Brunner, Hugo: „Die Umtriebe Frankreichs und anderer Mächte zum Umsturze der Religionsverschreibung des Erbprinzen Friedrich von Hessen-Kassel in den Jahren 1755 und 1756,“ in: ZHG XXII, Neue Folge XII (1886), S. 1–79.
- Burkhardt, Johannes: Abschied vom Religionskrieg. Der Siebenjährige Krieg und die päpstliche Diplomatie, Tübingen 1985.
- Hartwig, Theodor: Der Übertritt des Erbprinzen Friedrich von Hessen-Kassel zum Katholizismus. Ein Beitrag zur katholischen Propaganda aus der Zeit des siebenjährigen Krieges, Kassel 1870.
- F. Kapp, Der Soldatenhandel deutscher Fürsten nach Amerika, Berlin 1874.
- Wolff-Powęska, Anna, Niemiecka myśl polityczna wieku oświecenia, Poznań 1988.
Linki zewnętrzne [edytuj]
| Poprzednik Wilhelm VIII Heski |
 |
landgraf Hesji-Kassel 1760-1785 |
|
Następca Wilhelm IX (I) |
