Gáivuotna Kåfjord

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Gáivuotna / Kåfjord
Kåfjord
Herb
Herb
Państwo  Norwegia
Region Troms
Siedziba Olderdalen
Kod statystyczny 1940
Powierzchnia 997 km²
Populacja 
• liczba ludności

2191 (1 stycznia 2011)[1]
• gęstość 2,20 os./km²
Adres urzędu:
Øverveien 2
9148 OLDERDALEN
Położenie na mapie okręgu
Położenie na mapie
Ziemia 69°36′14,0″N 20°31′57,0″E/69,603889 20,532500
Strona internetowa
Portal Portal Norwegia
Kåfjord

Gmina Gáivuotna / Kåfjord (norw. «Kåfjord kommune», płnlap. «Gáivuona suohkan», po kwensku «Kaivuonon komuuni») jest jedną z norweskich gmin leżących w okręgu Troms. Siedzibą gminy jest miejscowość Olderdalen.

Gmina powstała w roku 1929 poprzez oddzielenie od gminy Lyngen[2]. W 1994 roku nazwę Kåfjord zmieniono oficjalnie na Gáivuotna-Kåfjord, rozszerzając ją o nazwę lapońską. W roku 2005 nazwę ponownie zmieniono – od tego czasu obie nazwy można stosować samodzielnie na równych prawach.

Gmina Gáivuotna / Kåfjord jest 105. norweską gminą pod względem powierzchni.

Geografia[edytuj | edytuj kod]

Gmina Kåfjord leży na wschodnim brzegu fiordu Lyngenfjord. Od północy i północnego wschodu graniczy z gminą Nordreisa, od południa z gminą Storfjord, od zachodu z gminą Lyngen. Od południowego wschodu gmina ma granicę państwową z Finlandią.

Nazwa pochodzi od fiordu Kåfjord, odnogi Lyngenfjordu, która na 20 km wbija się w terytorium gminy.

Najwyższą górą jest niemal pionowo wznoszący się nad południowym brzegiem Kåfjordu Isfjellet (1375 m). Dalsze szczyty o podobnych wysokościach to Raisdouttarhaldi (1365 m), Nordmannviktinden (1335 m) i Njižžinvarre (1306 m).

Linia brzegowa gminy ma długość ok. 70 km. Strome, skaliste wybrzeże poprzerywane jest przez doliny lodowcowe. Najważniejsze z nich to Kåfjorddalen, Manndalen, Olderdalen i Nordmannvikdalen. Dolinami płyną rwące górskie rzeki, z których największą jest licząca 40 km Guolasjokka (w górnym biegu zwana Smulkkojavrek). Przepływa ona przez Guolasjávri, największe (ok. 10 km²) spośród licznych jezior górskich na terenie gminy.

Oprócz głównej miejscowości Olderdalen na terenie gminy znajdują się następujące wsie (od północy na południe) Djupvik, Nordmannvik, Kåfjord, Birtavarre, Løkvollen i Manndalen. Ludzie mieszkają także w maleńkich osadach i samotnych domach. Znaczna część z nich nieleżąca nad brzegiem, lecz np. wokół Guolasjávri lub w dolinach Kåfjorddalen i Manndalen, zamieszkana jest tylko przez krótkie lato.

Demografia[edytuj | edytuj kod]

Większość mieszkańców gminy stanowią zasymilowani na skutek norwegizującej polityki państwa w minionych dziesięcioleciach Lapończycy i Kwenowie, dla których norweski jest językiem ojczystym. Są też nieliczni „prawdziwi” Lapończycy. W ostatnich latach podejmowane są działania w celu powrotu do języka lapońskiego.

Według danych na 1. stycznia 2011 roku gminę zamieszkuje 2191 osób, średnio na 1 km² wypada 2,20 osób. Jeszcze w roku 2005 liczba ludności wynosiła 2288 osób. Liczba ludności spada systematycznie od początku lat siedemdziesiątych XX wieku (1.1.1971 wynosiła 3279[3]), ale w ostatnich latach jej spadek jest nieco wolniejszy.

Pod względem zaludnienia Gáivuotna / Kåfjord plasuje się na 317. miejscu wśród norweskich gmin.

ludność
stan na 1 stycznia 2005
kobiety mężczyźni razem
osób 1187 1101 2 288
% 51,88% 48,12% 100%
wykształcenie
stan na 1 października 2004
podst. średnie wyższe niezn.
osób 588 1012 246 19
% 31,53% 54,26% 13,19% 1,02%

Gospodarka[edytuj | edytuj kod]

Podstawą gospodarki stanowiło rybołówstwo. Na niewielu gruntach, na których było to możliwe zajmowano się rolnictwem. W dolinie Kåfjorddalen znajdowała się też kopalnia rud miedzi. Rybołówstwo straciło w obecnym czasie bardzo na znaczeniu. Rolnictwo ogranicza się do hodowli bydła i uprawy paszy na jej potrzeby.

Komunikacja[edytuj | edytuj kod]

Podstawę komunikacji stanowi droga międzynarodowa E6, która wije się wzdłuż brzegów fiordu. W niektórych miejscach brzegi są na tyle strome, że musiano dla przeprowadzenia trasy wybudować tunele. Na terenie gminy istnieją trzy tunele drogowe o długości powyżej 1 km (najdłuższy ma 3,2 km). Na drodze E6 istnieje regularna komunikacja autobusowa. Jedynie w dwu dolinach – Kåfjorddalen i Manndalen – istnieją boczne drogi o twardej nawierzchni. Reszta terenu gminy jest dla samochodów niedostępna.

Między Lyngseidet i Olderdalen istnieje regularne połączenie promowe (35 min.), będące częścią alternatywnej trasy drogowej nr 91 z Tromsø na północny wschód.

Turystyka[edytuj | edytuj kod]

Dopiero od kilku lat podejmowane są działania w celu udostępnienia okolicy turystom. Baza noclegowa jest jednak bardzo skromna i ogranicza się do kilku domków feryjnych głównie na terenie wsi Djupvik i Nordmannvik. W marcu i kwietniu, kiedy w Europie centralnej jest już wiosna, panują tu idealne warunki dla narciarstwa biegowego. Od maja bogaty w ryby Lyngenfjord staje się atrakcyjny dla wędkarzy, którzy przyjeżdżają tu nawet do października.

Okolica jest również atrakcyjna dla turystów-wędrowców. Należy jednak pamiętać, że nie ma tu szlaków turystycznych w sensie znanym z Europy centralnej, choć spotyka się drogowskazy dla wędrowców, a na parkingach przydrożnych spotkać można mapy turystyczne z wyrysowanymi szlakami. Choć początek trasy może wyglądać zachęcająco, trzeba być świadomym, że najpóźniej po kilku kilometrach napotka się kompletne bezdroża (lasy porośnięte paprocią, moczary, gruzowiska skalne itp.), których pokonywanie wymaga nie tylko kondycji, ale przede wszystkim czasu.

Edukacja[edytuj | edytuj kod]

Według danych z 1 października 2004:

Władze gminy[edytuj | edytuj kod]

Według danych na rok 2011 administratorem gminy (norw. rådmann) jest Einar Pedersen, natomiast burmistrzem (norw. ordfører, d. borgermester) jest Bjørn Inge Mo.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. Statistics Norway – Berekna folkemengd 1. januar 2011 og berekna folketilvekst i 2010. Fylke og kommunar
  2. Jukvam, Dag: Historisk oversikt over endringer i kommune- og fylkesinndelingen, Statistisk sentralbyrå 1999
  3. Folkemengd i Gaivuotna – Kåfjord 1. januar kvart år frå 1951, z Statistisk sentralbyrå [Centralny Urząd Statystyczny]

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]