Gęśle

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Gęśle
ang. gusle, alb. lahuta
Gęśle
Klasyfikacja naukowa
-
Klasyfikacja popularna
strunowy, smyczkowy

Gęśle (nazwa spokrewniona ze staropolskim gędźba: muzyka) – stary, prymitywny, ludowy instrument smyczkowy, którego kształt i strój zmieniał się zależnie od epoki i terenu. Znane w krajach słowiańskich, bałkańskich i na Bliskim Wschodzie. Dźwięki wydobywa się przez szarpanie lub częściej przez pociąganie strun prymitywnym smyczkiem. Do dziś bywają używane (m.in. na Podhalu) występujący w trzech rodzajach:

  • gęśle archaiczne – ten typ instrumentu to najwcześniejsza forma drewnianych gęśli posiadająca od 5 do 9 strun.
  • gęśle bez "skrzydła" – są masywniejsze niż gęśle "skrzydłopodobne" (archaiczne) i jak sama nazwa mówi – nie posiadają skrzydła. Posiadają zazwyczaj od 9 do 13 strun.
  • gęśle z "oknem" – pochodzą z XIII wieku. Posiadają 7 strun, z których jedna jest burdonowa, a pozostałe są nastrojone diatonicznie.
  • złóbcoki – charakterystyczne dla Podhala 3, 4-strunowe