Głuszek
Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
| Głuszek | |
| Emberiza cia[1] | |
| Linnaeus, 1766 | |
 |
|
| Systematyka | |
| Domena | eukarionty |
| Królestwo | zwierzęta |
| Typ | strunowce |
| Podtyp | kręgowce |
| Gromada | ptaki |
| Podgromada | Neornithes |
| Nadrząd | neognatyczne |
| Rząd | wróblowe |
| Podrząd | śpiewające |
| Rodzina | trznadlowate |
| Rodzaj | Emberiza |
| Gatunek | głuszek |
| Podgatunki | |
|
|
| Kategoria zagrożenia (CKGZ)[2] | |
 |
|
 Systematyka w Wikispecies |
|
 Multimedia w Wikimedia Commons |
|
 Hasło głuszek w Wikisłowniku |
|
Głuszek, trznadel głuszek[3] (Emberiza cia) – gatunek małego ptaka z rodziny trznadlowatych (Emberizidae).
Systematyka [edytuj]
Wyróżniono kilka podgatunków E. cia[4]:
- E. cia cia – środkowa i południowa Europa do Bałkanów i północna Turcja, północno-zachodnia Afryka.
- E. cia hordei – Grecja przez południową Turcję i na południe do Izraela i Jordanu.
- E. cia prageri – Kaukaz, południowa Ukraina, wschodnia Turcja oraz południowo-zachodni i północny Iran.
- E. cia par – północno-wschodni Iran do centralnej Azji i północny Pakistan.
- E. cia stracheyi – północno-zachodnie Himalaje do południowo-zachodni Tybet i Nepal.
- E. cia flemingorum – środkowy Nepal.
Występowanie [edytuj]
Gniazduje w południowej Europie, południowej Afryce, na Bliskim Wschodzie i na wyżynach Środkowej Azji. Północna granica występowania przebiega przez Francję, Niemcy i niektóre pasma Karpat. Do Polski zalatuje wyjątkowo, stwierdzony 4 razy[5].
Morfologia [edytuj]
- Wygląd
- Większy od wróbla. Samiec ma szarą głowę z czarnym rysunkiem. Podbródek i górną część piersi srebrzystoszare. Spód ciała cynamonowobrązowy. Na skrzydłach dwa wąskie, jasne paski. Ogon ciemny, skrajne sterówki białe. Samica jest nieco bardziej matowa. Jej ciemny rysunek na głowie jest bardziej brunatny. Osobniki młodociane są gęsto, brązowo paskowane.
Ekologia [edytuj]
- Biotop
- Zasiedla tereny suche i ciepłe, zwykle południowe zbocza gór porośnięte trawami i kępami krzewów. Lubi sąsiedztwo skał.
- Głos
- Odzywa się wysokim i krótkim tsip. Przypomina nieco śpiew strzyżyka lub pokrzywnicy z wplecionymi tsip.
- Gniazdo
- gniazdo buduje pomiędzy blokami skalnymi i kamieniami, w szczelinach skał lub w gąszczu krzewów.
- Lęgi
- Lęgi rozpoczyna w kwietniu; 1 lub 2 razy w roku.
- Jaja
- Samica składa 4–6 białawych, czarno kreskowanych i pokrytych nieregularnymi liniami jaj.
- Wysiadywanie jaj i opieka
- Wysiaduje głównie samica 12–13 dni i 10–13 dni karmi pisklęta w gnieździe. Po wylocie z gniazda młode są dokarmiane przez oboje rodziców.
- Pokarm
- Nasiona, w sezonie lęgowym również owady.
Ochrona [edytuj]
Na terenie Polski gatunek ten jest objęty ścisłą ochroną gatunkową[6].
Przypisy
- ↑ Emberiza cia w: Integrated Taxonomic Information System (ang.)
- ↑ Emberiza cia. Czerwona Księga Gatunków Zagrożonych (IUCN Red List of Threatened Species) (ang.)
- ↑ Albin Łącki: Wśród zwierząt – ptaki. Poznań: Państwowe Wydawnictwo Rolnicze i Leśne, 1988, s. 200. ISBN 83-09-01320-5.
- ↑ Frank Gill, David Donsker: Family Emberizidae (ang.). IOC World Bird List: Version 3.3. [dostęp 2013-05-18].
- ↑ Ludwik Tomiałojć, Tadeusz Stawarczyk: Awifauna Polski. Rozmieszczenie, liczebność i zmiany. Wrocław: PTPP "pro Natura", 2003, s. 778. ISBN 83-919626-1-X.
- ↑ Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 28 września 2004 r. w sprawie gatunków dziko występujących zwierząt objętych ochroną Dz. U. z 2004 r. Nr 220, poz. 2237
Bibliografia [edytuj]
- Einhard Bezzel – PTAKI, MULTICO Oficyna wydawnicza Warszawa. 2000
