Gandan

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Gandan
Гандан хийд
Główna świątynia w klasztorze Gandan
Główna świątynia w klasztorze Gandan
Państwo  Mongolia
Miejscowość Ułan Bator
Kościół buddyjski
Rodzaj klasztoru klasztor buddyjski
Obiekty sakralne
Świątynia Megdżiddżanrajseg süm
Data budowy 1838
Położenie na mapie Mongolii
Mapa lokalizacyjna Mongolii
Gandan
Gandan
Ziemia 47°55′23″N 106°53′42″E/47,923056 106,895000
Commons Multimedia w Wikimedia Commons

Gandan (mon. Гандан хийд), właśc. Gandantegczinlen chijd (mon. Гандантэгчинлэн хийд) – klasztor buddyjski w Ułan Batorze w Mongolii, najważniejszy ośrodek religijny w tym kraju.

Za datę założenia klasztoru przyjmuje się 1838 rok, choć już wcześniej, w 1809 roku na miejscu tym powstać miała świątynia Szar süm. Od 1838 roku datuje się intensywny rozwój klasztoru: w 1838 roku powstała świątynia Gandantegczinlen süm, w 1839 roku Cogczin dugan, w 1844 roku Badmjogo süm, w 1848 roku Dżüdijn süm, w 1909 roku Gungaaczojlin süm. W latach 1911-1913 zbudowano świątynię Megdżiddżanrajseg süm, w której znajduje się (odbudowany w 1996 roku) wysoki na 26,5 m. posąg Avalokiteśvary. Na terenie klasztoru powstały również świątynie, w których złożono ciała kolejnych bogd gegeenów: V (w 1841 roku), VII (w 1869 roku) i VIII (w 1925 roku). W 1938 roku podczas represji antybuddyjskich w Mongolii klasztor zamknięto. W 1944 roku wznowił działalność religijną, aż do 1990 roku pozostając jedynym czynnym klasztorem Mongolii. Po 1990 roku uległ znacznej rozbudowie, stając się największym ośrodkiem buddyzmu w kraju.

Klasztor stanowi unikatowy zespół dawnej architektury (w którym widoczne są style: mongolski, tybetański, chiński oraz mieszane), we wnętrzach świątyń przechowywane są bezcenne rękopisy i ksylografy, m.in. mongolskie, tybetańskie, sanskryckie, mandżurskie i chińskie, liczne rzeźby, zabytki malarstwa religijnego i rzemiosła artystycznego.