Garcia I (król Nawarry)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Garcia I
król Nawarry, hrabia Aragonii
król Nawarry
Okres panowania od 925
do 970
Poprzednik Sancho I
Następca Sancho II
Hrabia Aragonii
Okres panowania od 943
do 970
Poprzednik Andregota Galindez
Następca Sancho II
Dane biograficzne
Dynastia Dynastia Jimenez
Urodziny ok. 919
Śmierć 22 lutego 970
Ojciec Sancho I
Matka Toda de Larraun
Żona Andregota Galindez
Teresa
Dzieci Sancho II
Ramiro
Urraka Diaz

Garcia I Sanchez (również Garcia Sanchez I)[1], jęz. hiszp. García Sánchez I – król Nawarry 925-970, hrabia Aragonii 943[2]-970, z dynastii Jimenez.

Urodzony prawdopodobnie w 919, syn króla Nawarry Sancho I i Tody (Toty) Aznarez. Był najmłodszym dzieckiem, miał sześć starszych sióstr.

Ojciec Garcii, założyciel nowej dynastii Jimenez panującej w Nawarze zmarł w 925 i podczas małoletniości Garcii rządy regencyjne w królestwie Nawarry sprawowali stryj Jimeno (zmarł w 931) i matka królowa Toda (zmarła po 970). Matka Garcii, pochodząca z rodu rządzącego Nawarrą przed dynastią Jimenez, była spokrewniona z potężnym kalifem Kordoby (od 929, wcześniej emirem) Abd ar-Rahmanem III, dzięki czemu jej syn utrzymał się na tronie Nawarry, mimo, że kalif prowadził walki przeciwko chrześcijańskim iberyjskim królestwom. Kalif nie wahał się ingerować w wewnętrzne sprawy Nawarry i w 934 wymusił na królowej dopuszczenie Garcii do samodzielnych rządów. Ceną za to było podporządkowanie się królestwa Nawarry kalifowi. Za czasów regencji królowej Tody Nawarra związała się bliskim sojuszem z innym chrześcijańskim państwem – królestwem Leónu, którego władca Ramiro II był siostrzeńcem Tody. Dzięki temu sojuszowi połączonym siłom chrześcijan udało się w 939 w bitwie pod Simancas zadać ciężką klęskę wojskom kalifa i zrzucić muzułmańską zależność.

Po roku 933 Garcia I ożenił się z Andregotą Galindez (urodz. 922, zm. 972), córką i dziedziczką hrabiego Aragonii Galindo II Aznareza. Małżeństwo doprowadziło do unii Nawarry i Aragonii, jednak już w 940 małżeństwo zostało rozwiązane, powodem było zbyt bliskie pokrewieństwo między małżonkami. Drugą żoną Garcii została Teresa (zm. po 957), będąca prawdopodobnie córką króla Leónu Ramiro II. Po zawarciu drugiego małżeństwa Garcia I wdał się w walki dynastyczne trwające w Leónie, popierając króla Sancho Otyłego (syna Ramiro II z Leónu) w walce z rebelią jego kuzyna Ordonio IV. Jednak pomoc Garcii oraz sprzymierzonych z nim muzułmanów na wiele się nie zdała i po 966 władzę w Leonie przejął Ordonio IV.

Garcia I Sanchez zmarł 22 lutego 970 roku. Dzieckiem Garcii z pierwszego małżeństwa był:

z drugiego małżeństwo pochodzili:

  • Ramiro – król Viguery, zm. 981,
  • Urraka Diaz, jej pierwszym mężem był Fernando Gonzalez (zm. 970), pierwszy hrabia Kastylii, drugim mężem został Wilhelm książę Gaskonii, zm. 1041.

Przypisy

  1. Garcia I w literaturze nazywany jest również Garcią II lub Garcią III.
  2. Tak hiszpańska wikipedia, według katalońskiej wikipedii w 925 r.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Małgorzata Hertmanowicz-Brzoza, Kamil Stepan, Słownik władców świata, Kraków 2005, s. 251, ISBN 83-7435-077-6;
  • Manuel Tunon de Lara, Julio Valdeon Baruque, Antonio Dominguez Ortiz, Historia Hiszpanii, Kraków 2007, s. 90, ISBN 83-242-0664-7.


Poprzednik
Sancho I
Escudo de Navarra (oficial).svg król Nawarry
925-970
Escudo de Navarra (oficial).svg Następca
Sancho II
Poprzednik
Andregota Galindez
Aragon Arms.svg Hrabia Aragonii
943-970
Aragon Arms.svg Następca
Sancho II