Gardenia (roślina)
| Gardenia | |
|---|---|
Gardenia jaśminowata (Gardenia jasminoides)
|
|
| Systematyka[1] | |
| Domena | eukarionty |
| Królestwo | rośliny |
| Klad | rośliny naczyniowe |
| Klad | Euphyllophyta |
| Klad | rośliny nasienne |
| Klasa | okrytonasienne |
| Klad | astrowe |
| Rząd | goryczkowce |
| Rodzina | marzanowate |
| Rodzaj | gardenia |
| Nazwa systematyczna | |
| Gardenia J. Ellis Linn. Corresp. i. 86 (1821) |
|
Gardenia (Gardenia J. Ellis ) – rodzaj roślin z rodziny marzanowatych. Należy do niego około 200 gatunków pochodzących głównie z tropikalnych obszarów Azji i południowej Afryki[2] . Nazwa pochodzi od nazwiska przyrodnika Alexandra Gardena (1730-1791) i została nadana przez Karola Linneusza.
Systematyka [edytuj]
Berghias Juss., Bergkias Sonn., Bertuchia Dennst., Caquepira J. F. Gmel., Decameria Welw., Gardena Adans., orth. var., Kumbaya Endl. ex Steud., Piringa Juss., Pleimeris Raf., Sahlbergia Neck., Sulipa Blanco Thunbgeria Montin, Varnera L., Warneria L., Yangapa Raf.
- Pozycja systematyczna wg APweb (aktualizowany system system APG III z 2009)
Należy do rodziny marzanowatych (Rubiaceae), która jest kladem bazalnym w obrębie rzędu goryczkowców (Gentianales) z grupy astrowych spośród roślin okrytonasiennych[1][4].
- Pozycja w systemie Reveala (1993-1999)
Gromada okrytonasienne Cronquist, podgromada Magnoliophytina Frohne & U. Jensen ex Reveal, klasa Rosopsida Batsch, podklasa jasnotowe Takht. ex Reveal, nadrząd Gentiananae Thorne ex Reveal, rząd marzanowce Dumort., podrząd Rubiineae Raf., rodzina marzanowate Juss., podrodzina Gardenioideae Kostel., plemię Gardenieae A. Rich. ex DC., podplemię Gardeniinae DC., rodzaj gardenia (Gardenia J. Ellis)[5].
- Wybrane gatunki[3]
- Gardenia brachythamnus (K. Schum.) Launert
- Gardenia brighamii H. Mann
- Gardenia carinata Wall.
- Gardenia cornuta Hemsl.
- Gardenia fortunei.
- Gardenia gummifera
- Gardenia imperialis
- Gardenia gjellerupii Valeton
- Gardenia jasminoides J. Ellis – gardenia jaśminowata
- Gardenia latifolia Aiton
- Gardenia mannii H. St. John & Kuykendall
- Gardenia philastrei Pierre ex Pit.
- Gardenia posoquerioides S. Moore
- Gardenia pseudopsidium (Blanco) Fern.-Vill.
- Gardenia resinifera Roth
- Gardenia sootepensis Hutch.
- Gardenia taitensis DC. – gardenia tahitańska
- Gardenia ternifolia Schumach.
- Gardenia thunbergia L. f.
- Gardenia tubifera Wall.
- Gardenia volkensii K. Schum.
Zastosowanie [edytuj]
Niektóre gatunki są uprawiane jako rośliny ozdobne. W Polsce ze względu na klimat mogą być uprawiane tylko w szklarni lub jako rośliny pokojowe.
Przypisy
- ↑ 1,0 1,1 Stevens P.F.: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001–. [dostęp 2009-05-27].
- ↑ Geoff Burnie i inni: Botanica. Rośliny ogrodowe. Könemann, 2005. ISBN 3-8331-1916-0.
- ↑ 3,0 3,1 Germplasm Resources Information Network (GRIN). [dostęp 2010-11-11].
- ↑ Wykaz rodzajów rodziny marzanowate. [dostęp 2010-12-03].
- ↑ Reveal James L. System of Classification. PBIO 250 Lecture Notes: Plant Taxonomy. Department of Plant Biology, University of Maryland, 1999. Systematyka rodzaju Gardenia wg Reveala