Gates of Eden
| Gates of Eden | ||
| Utwór z repertuaru Boba Dylana z albumu Bringing It All Back Home |
||
| Wydany | 22 marca 1965 | |
| Nagrywany | 15 stycznia 1965 | |
| Gatunek | folk rock | |
| Długość | 5:40 | |
| Twórca | Bob Dylan | |
| Producent | Tom Wilson | |
| Utwór po utworze | ||
| Bringing It All Back Home | ||
| „Mr. Tambourine Man” (8) |
„Gates of Eden” (9) |
„It's Alright, Ma (I'm Only Bleeding)” (10) |
Gates of Eden – piosenka skomponowana przez Boba Dylana, nagrana przez niego w styczniu i wydana na albumie Bringing It All Back Home w marcu 1965 r.
Spis treści |
Historia i charakter utworu [edytuj]
"Gates of Eden" jest jednym z najbardziej wizjonerskich utworów Dylana, utrzymanym w duchu Williama Blake'a. Jednak sam artysta, lubiący czasem deprecjonować wartość swoich kompozycji, nazwał go "gwałcącą świętość kołysanką w d moll".
Kompozycja ta jest jest utworem o zbawieniu, chociaż podchodzi do zagadnienia dość przewrotnie, wykazując raczej czym zbawienie nie jest. Wizja ludzkiego wygnania z Raju do dziś pozstaje niezwykle mocnym przykładem Dylana jako proroka, niechętnego i pesymistycznego, ale podejmującego się wysiłku wieszczego.
Dylan obnaża kłamstwo ślepej wiary wierzącej, że po śmierci następuje wybaczenie. Jest to dla niego ostatecznym kłamstwem, gdyż stwarza samozadowolenie i błogość w tym życiu, które mamy obecnie. Zapomnienie, zatrata jest jedynym logicznym przeznaczeniem wszystkich śmiertelnych dusz; powinniśmy sobie z tego zdać sprawę i przyzwyczaić się. To dylanowskie objawienie, jakkolwiek pesymistyczne a nawet przerażające, jest krótkim wglądem w piekło, które może już częściowo zamieszkujemy.
Oprócz tej wizji, Dylan ukazuje także inne postacie poszukujące prawdy. Świat, który artysta opisuje, jest światem uległym entropii, bez przywódców, z sępami czyhającymi na swoją zdobycz.
W końcowej części utworu narrator-Dylan zostaje obudzony przez swoją kochankę, która opowiada mu swoje sny. Jednak on doskonale wie, że tylko jego nocne wizje, które opisał, są prawdziwe.
"Gates of Eden" niewątpliwie powstał pod wpływem poezji i malarstwa (seria obrazów "Bramy Raju") Williama Blake'a. Kolejnym pisarzem, który wywarł wpływ na Dylana był William S. Burroughs, zwłaszcza jeśli chodzi o pesymizm i specyficzny "spleen".
Dylan skomponował ten utwór najpewniej na początku drugiej połowy 1964 r. i już w październiku po raz pierwszy go wykonał. Chociaż nie należał do piosenek najczęściej wykonywanych przez artystę, to jednak był właściwie wykonywany we wszystkich dekadach jego kariery. Przeważnie był prezentowany w wersjach akustycznych. Jednak w początkowej fazie Nigdy nie kończącego się tournée, czyli od czerwca 1988 r., muzyk prezentował ostrą, zelektryfikowaną wersję utworu, zbliżoną nawet do heavy metalu. W połowie lat 90. XX wieku powrócił do akustycznej, chociaż zespołowej, formy wykonywania piosenki.
Sesje i koncerty Dylana, na których wykonywał ten utwór [edytuj]
1964 [edytuj]
- 24 października 1964 – koncert w "Symphony Hall" w Bostonie w stanie Massachusetts
- 31 października 1964 – koncert w "Philharmonic Hall" w Nowym Jorku; to nagranie ukazało się na The Bootleg Series Vol. 6
- 25 listopada 1964 – koncert w "Civic Auditorium" w San José w stanie Kalifornia
- 27 listopada 1964 – koncert w "Masonic Memorial Auditorium" w San Francisco w Kalifornii
1965 [edytuj]
- 15 stycznia 1965 – sesje nagraniowe do albumu w Columbia Studio A w Nowym Jorku.
- 27 marca 1965 – koncert w "Civic Auditorium" w Santa Monica w Kalifornii
- 7 maja 1965 – koncert we "Free Trade Hall" w Manchesterze w Wielkiej Brytanii
- 9 maja 1965 – koncert w "Royal Albert Hall" w Londynie
- 1 czerwca 1965 – nagrania dla TV BBC w Londynie; tą część programu wyemitowano 26 czerwca 1965
- 28 sierpnia 1965 – koncert na kortach tenisowych "Forest Hills" w Nowym Jorku
- 3 września 1965 – koncert w "Hollywood Bowl" w Los Angeles w Kalifornii
- 1 października 1965 – koncert w Carnegie Hall w Nowym Jorku z grupą The Hawks/The Band
- 25 listopada 1965 – koncert w "Arie Crown Theater" w McCormick Place w Chicago w stanie Illinois
1974 [edytuj]
- Tournée po USA z grupą The Band; pierwsze tournée Dylana od maja 1966 r.
- 10 stycznia 1974 – koncert w "Maple Leaf Gardens" w Toronto w prow. Ontario w Kanadzie
- 11 stycznia 1974 – koncert w "Forum de Montreal" w Montrealu w Kanadzie
- 12 stycznia 1974 – koncert w "Forum de Montreal" w Montrealu w Kanadzie
- 14 stycznia 1974 – koncerty w "Boston Gardens" w Bostonie w stanie Massachusetts. Koncert wieczorny i nocny
- 16 stycznia 1974 – koncert w "Capital Centre" w Largo w stanie Maryland
- 17 stycznia 1974 – koncert w "Coliseum" w Charlotte w stanie Karolina Północna
- 19 stycznia 1974 – koncerty w "Hollywood Sportatorium" w Hollywood w Kalifornii. Koncert wieczorny i nocny.
- 21 stycznia 1974 – koncert w "The Omni" w Atlancie w stanie Georgia
- 22 stycznia 1974 – koncert w "The Omni" w Atlancie w stanie Georgia
- 23 stycznia 1974 – koncert w "Mid-South Coliseum" w Memphis w stanie Tennessee
- 25 stycznia 1974 – koncert w "Tarrant County Convention Center" w Fort Worth w stanie Teksas
- 26 stycznia 1974 – koncert w "Hofheinz Pavilion" w Houston w Teksasie
- 28 stycznia 1974 – koncert w "Nassau County Coliseum" w Uniondale w stanie Nowy Jork
- 29 stycznia 1974 – koncert w "Nassau County Coliseum" w Uniondale w stanie Nowy Jork
- 30 stycznia 1974 – koncert w "Madison Square Garden" w Nowym Jorku
- 31 stycznia 1974 – koncerty w "Madison Square Garden" w Nowym Jorku. Koncert wieczorny i nocny
- 2 lutego 1974 – koncert w "Crisler Arena" na Uniwersytecie Michigan w Ann Arbor w stanie Michigan
- 3 lutego 1974 – koncert w "Assembly Hall" na Uniwersytecie Indiany w Bloomington w stanie Indiana
- 11 lutego 1974 – koncert w "Almeda County Coliseum" w Oakland w Kalifornii
- 14 lutego 1974 – koncert w "The Forum" w Inglewood w Kalifornii (koncert drugi – nocny)
1978 [edytuj]
- Światowe Tournée 1978. "Gates of Eden" został wykonany tylko 6-krotnie dopiero prawie w połowie tournée, od 44 koncertu. Cała światowa tura koncertowa Dylana liczyła 114 koncertów.
- 5 lipca 1978 – koncert w "Pavillon de Paris" w Paryżu we Francji
- 6 lipca 1978 – koncert w "Pavillon de Paris" w Paryżu we Francji
- 8 lipca 1978 – koncert w "Pavillon de Paris" w Paryżu we Francji
- 11 lipca 1978 – koncert w "Scandinavium" w Göteborgu w Szwecji
- 12 lipca 1978 – koncert w "Scandinavium" w Göteborgu w Szwecji
- 15 lipca 1978 – koncert w "Blackbushe Aerodrome" w Camberley w Wielkiej Brytanii
1988 [edytuj]
- Nigdy nie kończące się tournée (pocz. 7 czerwca 1988). Wszystkie koncerty Dylana od tego momentu są częścią "Nigdy niekończącego się tournée".
-
- Interstate 88 I
- Część pierwsza: Letnie tournée po Kanadzie i USA
- 7 czerwca 1988 - koncert w "Concord Pavilion", Concord, Kalifornia
- 10 czerwca 1988 - koncert w "Greek Theatre', Uniwersytet Kalifornijski, Berkeley, Kalifornia
- 13 czerwca 1988 - koncert w "Park West, Park City", Salt Lake City, Utah
- 18 czerwca 1988 - koncert w "Alpine Valley Music Theatre", East Troy, Wisconsin
- 25 czerwca 1988 - koncert w "Garden State Performing Arts Center", Holmdel, New Jersey
- 30 czerwca 1988 - koncert w "Jones Beach Theater", Jones Beach State Park w Wantagh w stanie Nowy Jork w USA
- 17 lipca 1988 - koncert w "Meadowbrook Music Theater" na Oakland University w Rochester Hills w stanie Michigan
- 3 sierpnia 1988 - koncert w "Greek Theatre" w Hollywood w Los Angeles w Kalifornii
-
- Interstate 88 III
- Część trzecia: Jesienne tournée po Wschodnim Wybrzeżu (pocz. 13 października 1988)
- 14 października 1988 - koncert w "The Tower Theatre", Upper Darby, Pensylwania, USA
- 16 października 1988 - koncert w "Radio City Music Hall", Nowy Jork, Nowy Jork, USA
- 17 października 1988 - koncert w "Radio City Music Hall", Nowy Jork, Nowy Jork, USA
- 18 października 1988 - koncert w "Radio City Music Hall", Nowy Jork, Nowy Jork, USA
- 19 października 1988 - koncert w "Radio City Music Hall", Nowy Jork, Nowy Jork, USA
- 4 grudnia 1988 - "Oakland Coliseum", Oakland, California, USA. Całkowicie akustyczny benefisowy koncert na potrzeby "The Bridge School."
1989 [edytuj]
- 27 maja 1989 - koncert w "Christinehofs Slottspark, Christinehofs Slott, Skania, Szwecja
- 3 czerwca 1989 - koncert w "Simmonscourt, R.D.S.", Dublin, Irlandia
- 11 czerwca 1989 - koncert w "Voorst Nationaal", Bruksela, Belgia
- 13 czerwca 1989 - koncert w "Les Arenes", Frejus, Francja
- 19 czerwca 1989 - koncert w "Palatrussadi di Milano", Mediolan, Włochy
- 22 czerwca 1989 - koncert w "Stadio di Ardenza", Livorno, Włochy
- Część piąta: Letnie tournée po Ameryce Północnej (pocz. 1 lipca 1989)
- 17 lipca 1989 - koncert w "Waterloo Village" w Stanhope w stanie New Jersey, USA
- 19 lipca 1989 - koncert w "Marjorie Merriweather Post Pavilion" w Columbia w stanie Maryland w USA
- 26 lipca 1989 - koncert w "Saratoga Performance Arts Center" w Saratoga Springs w stanie Nowy Jork, USA
- 28 lipca 1989 - koncert w "Civic Arena" w Pittsburgu w stanie Pensylwania, USA
- 29 lipca 1989 - koncert w "Kingswood Music Theatre", Maple, Ontario, Kanada
- 3 sierpnia 1989 - koncert w "Harriet Island", St.Paul, Minnesota, USA
- 8 sierpnia 1989 - koncert w "Savage Hall", Toledo, Ohio, USA
- 12 sierpnia 1989 - koncert w "Kings Dominion Amusement Park, Doswell, Wirginia, USA
- 16 sierpnia 1989 - koncert w "Troy G. Chastain Memorial Park Amphitheatre", Atlanta, Georgia, USA
- 27 sierpnia 1989 - koncert w "Starplex Amphitheatre", Dallas, Teksas, USA
- 29 sierpnia 1989 - koncert w "Pan American Center", Las Cruces, Nowy Meksyk, USA
- 3 września 1989 - koncert w "Greek Theatre", University of California, Berkeley, Kalifornia, USA
- 9 września 1989 - koncert w "Greek Theatre", Hollywood, Los Angeles, Kalifornia, USA
- Część szósta: Jesienne tournée po USA (pocz. 10 października 1989)
- 12 października 1989 - koncert w "The Beacon Theatre", Nowy Jork, Nowy Jork, USA
- 17 października 1989 - koncert w "Constitution Hall", Waszyngton, Dystrykt Kolumbia, USA
- 18 października 1989 - koncert w "Constitution Hall", Waszyngton, Dystrykt Kolumbia, USA
- 23 października 1989 - koncert w "The Opera House", Boston, Massachusetts, USA
- 31 października 1989 - koncert w "Arie Crown Theater", Chicago, Illinois, USA
- 6 listopada 1989 - koncert w "Cassell Coliseum" na Virginia Polytechnic Institue w Blacksburgu w stanie Wirginia
- 10 listopada 1989 - koncert w "The Fox Theater", Atlanta, Georgia, USA
- 15 listopada 1989 - koncert w "Festival Hall", Tampa Bay Performing Arts Center, Tampa, Floryda, USA
Dyskografia i wideografia [edytuj]
- Singel
- Like a Rolling Stone/Gates of Eden (2 pozycja w USA i 4 w Wielkiej Brytanii)
- Dyski
- Film
- Don't Look Back (2007)
Wersje innych artystów [edytuj]
- Julie Felix – Flowers (1967)
- Arlo Guthrie – The Last of the Brooklyn Cowboys (1973)
- Steven Keene – Keene on Dylan (2000)
- Arlo Guthrie na albumie różnych wykonawców Doin' Dylan 2 (2002)
- Marc Carroll – Crashpod Number (2003)
Bibliografia [edytuj]
- Paul Williams. Bob Dylan. Performing Artist 1960-1973. The Early Years. Omnibus Press, Nowy Jork 2004 ISBN 1-84449-095-5
- Clinton Heylin. Bob Dylan. The Recording Sessions 1960-1994. St. Martin Press, Nowy Jork 1995 ISBN 0-312-13439-8
- Oliver Trager. Keys to the Rain. The Definitive Bob Dylan Encyclopedia. Billboard Books, Nowy Jork 2004. ISBN 0-8230-7974-0