Geografia Seszeli

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Mapa Seszeli

Seszele są niewielkim państwem wyspiarskim położonym na Oceanie Indyjskim, na wschód od Afryki, w pobliżu równika. Archipelag złożony jest z 92 wysp, z których tylko 33 są zamieszkane. Głównym źródłem dochodów kraju jest turystyka.

Powierzchnia, położenie i granice[edytuj | edytuj kod]

Powierzchnia – 455 km²

Położenie – archipelag wysp Republiki Seszeli leży na północny wschód od Madagaskaru w odległości około 1000 km. Od wybrzeży Afryki kraj ten dzieli odległość 1700 km. Skrajne punkty: północny 4°11'S, południowy 4°49'S, zachodni 55°11'E, wschodni 55°57'E. Rozciągłość równoleżnikowa wynosi 85 km, a południkowa 70 km.

Poza głównym archipelagiem, tzw. Wyspami Wewnętrznymi, do Seszeli należy kilka niewielkich archipelagów satelickich, położonych w odległości około 1000 km od głównego archipelagu - są to tzw. Wyspy Zewnętrzne. Całość archipelagu położona jest na dużym obszarze 388 500 km²

Seszele są krajem wyspiarskim o łącznej długości linii brzegowej 491 km. Poprzez wody terytorialne Seszele graniczą od południa z Madagaskarem, od południowego zachodu z Komorami i Majottą.

Budowa geologiczna i rzeźba[edytuj | edytuj kod]

Wyspy Wewnętrzne są wynurzonymi spod dna oceanu szczytami granitowego masywu o powierzchni ponad 40 tysięcy km². Są one prawdopodobnie pozostałością prakontynentu Gondwany. Większość granitów pochodzi z prekambru, ale można też spotkać młodsze skały granitowe i sjenitowe z trzeciorzędu.

Wody oceanu otaczające wyspę Mahé

Koralowe Wyspy Zewnętrzne to w zasadzie małe i wynurzające się nieznacznie ponad powierzchnię oceanu fragmenty raf. Rafy te powstały na niezbyt głęboko zanurzonych wzniesieniach, gdzie są to w większości stożki wulkaniczne. Większość z nich ma kształt atoli. Do tychże wysp należą min. Amiranty, które są prawie bezludne, Farquhar i Aldabra mające kształt atoli. Wyspy koralowe Seszeli są słabo zaludnione lub bezludne.

Największą wyspą Seszeli jest Mahé, o wymiarach 27 na 10 km. Wyspa jest górzysta i posiada strome zbocza, gdzie większość z nich ma spadek nie mniejszy niż 20°. We wnętrzu wyspy wznoszą się potężne i nagie skały, otoczone porozcinanymi przez erozję stokami. Zachodnie wybrzeże jest urozmaicone o wąski półwysep ze wzniesieniami sięgającymi 400 m n.p.m. Nagie skaliste szczyt wznoszą się w centralnej części wyspy na maksymalną wysokość 905 m n.p.m. Jest to szczyt Morne Seychellois, będący najwyższym szczytem całych Seszeli. Główną cechą gór na wyspie Mahé są bardzo strome zbocza.

Pozostałe wyspy także są górzyste, pomijając atole. Wszystkie granitowe wyspy Seszeli urozmaicone są niewielkimi, pojedynczymi równinami, leżącymi między masywami górskimi. Obszary równinne zajmują niewielki procent powierzchni wysp. Wszystkie inne wyspy mają niższą wysokość niż Mahé. Wyspa Praslin wznosi się maksymalnie na 340 m n.p.m. La Digue ma 333 m n.p.m. Wyższa jest natomiast Silhouette - wznosi się na 750 m n.p.m.

Widok w kierunku zatoki na jednej z wysp należących do Seszeli
Widok w kierunku zatoki na jednej z wysp należących do Seszeli

Klimat[edytuj | edytuj kod]

Wyspy leżą w strefie klimatu równikowego wilgotnego, o dużych cechach morskich. Przez cały rok utrzymują się wysokie temperatury o średnich wartościach od 25 do 27 °C. Roczne amplitudy są niewielkie, przebieg temperatur ma typowy równikowy charakter. Wysokość nad poziomem morza ma wpływ na temperatury, które są niższe o średnio 3-4 °C, niż na terenach nisko położonych. Amplitudy dobowe na wysokości 600-900 m n.p.m. są wysokie, temperatury w nocy spadają nawet do około 15 °C.

Seszele należą do wysp o bardzo wilgotnym klimacie. Deszcze padają bardzo często, a wiatry monsunowe wywierają na nie duży wpływ. Toteż średnia opadowa w ciągu roku o wartości 2000 mm. nie powinna dziwić. Najwyższe opady notuje się w górach, do 2500 mm. rocznie. Opady są w zasadzie równomiernie rozłożone w ciągu roku. Na Seszelach nie ma wyraźnej pory suchej. Nieco mniej opadów otrzymują nisko położone atole, są to wartości rzędu 1 600-1 800 mm. rocznie.

Istotnym elementem klimatu Seszeli są częste burze i wiatry, co jest normalnym zjawiskiem na tropikalnych archipelagach. Kraj nawiedzany jest także przez cyklony tropikalne. Inną cechą klimatu Seszeli jest brak upalnych temperatur. Silny wpływ wód oceanicznych i położenia w strefie równikowej, sprawia, że temperatury w ciągu dnia osiągają najwyżej 31 °C. Rzecz jasna w słońcu jest gorąco, obszary Seszeli jak i w ogóle obszary równikowe, otrzymują wysokie dawki promieniowania UV, z racji położenia słońca nad horyzontem. Minimalny kąt padania promieni w ciągu roku (gdy słońce świeci w południe) wynosi 65° nad linią horyzontu.

Widok na Aldabrę z samolotu

Wody[edytuj | edytuj kod]

Pomimo dużych opadów, ilość wód powierzchniowych jest niewielka co wiąże się z ich wielkością i rzeźbą terenu. Wszystkie rzeki na wyspach są krótkie i mają charakter potoków z licznymi wodospadami i progami. Płynące szybkim nurtem rzeki, są jednak obfite w ilość wody, czego przyczyną są opady. Kraj nie cierpi na brak wody pitnej.

Inaczej jest na atolach. Co prawda ilość deszczy jest wystarczająca, jednak rzeźba terenu i wielkość samych atoli sprawia, że cierpią one na niedobór wody. Łatwo przepuszczalne podłoże sprawia, że wody deszczowe szybko wsiąkają, na rafowych wyspach nie ma żadnych cieków wodnych, ani nawet jezior. Wody pod powierzchnią są często słone, o czym mogło przekonać się wielu rozbitków, którzy umierali na atolach z pragnienia. Ten fakt dotyczy nie tylko samych Seszeli, ale wielu innych miejsc na świecie, gdzie są atole i niewielkie wysepki koralowe. To też tłumaczy fakt, dlaczego atole są niezamieszkane.

Gleby[edytuj | edytuj kod]

Na granitowych wyspach Seszeli można spotkać trzy typy gleb. Pierwszy typ gleb to czerwone gleby ferralitowe i ubogie regosole. Gleby te wykształciły się na materiale krystalicznym, na zrównaniach i u podnóży nagich skał. Do drugiego typu gleb wchodząc eutroficzne gleby aluwialne, które wykształciły się głównie w dolinach rzek i strumieni. Trzecią grupę gleb stanowią gleby wykształcone na piaskach płaskowyżów , które pod względem właściwości są zbliżone do wapnistych regosoli, lub zdegradowanych rędzin. Charakterystyczną cechą gleb Seszeli ich słaba żyzność.

Gleby na atolach to w zasadzie tylko bardzo ubogie warstwy piaszczyste, które miejscami są słone. Warstwa glebowa na atolach ma także niewielką miąższość.

Las tropikalny we wnętrzu jednej z wysp archipelagu Seszeli

Flora[edytuj | edytuj kod]

Mimo słabej jakości gleb, jakie występują na Seszelach, roślinność jest bogata. Główną przyczyną jest korzystny klimat, duże opady, stałe temperatury i brak pory suchej sprawia, że roślinność Seszeli ma idealne warunki do rozwoju.

Brzegi wszystkich wysp kraju są porośnięte gajami palmy kokosowej. Wnętrza wysp zajmuje wilgotny las tropikalny z kilkoma gatunkami endemicznymi. Osobliwością wśród roślin jest rosnąca tylko na wyspach Praslin i Curieuse lodoicja seszelska, której owoce przypominają kształtem pośladki. Niektóre okazy tychże palm, mają po kilkaset lat i mierzą do 40 metrów wysokości.

Wśród drzew użytkowych rosną liczne odmiany mangowców i drzewa przyprawowe. Gatunki te zostały sprowadzane na Seszele zaraz po ich odkryciu. Lasy na wyspach zajmują 18% powierzchni. Poza drzewami rosną rozmaite krzewy i porośla oraz liany w lasach tropikalnych. W wodach oceanu wyspy okalają rafy koralowe.

Fauna[edytuj | edytuj kod]

Na wyspach występuje 238 gatunków ptaków, a niektóre z nich bytują tylko na jednej i tej samej wyspie. Występuje wiele gatunków morskich ptaków, takich jak jak rurkonose i pełnopłetwe, a także flamingi. Na wybrzeżach często można spotkać stada mew i rybitw. W lasach tropikalnych żyją papugi.

Poza ptakami licznie występują żółwie - w Parku Narodowym Aldabra żyje ponad 100 tysięcy żółwi olbrzymich, których waga dochodzi do 500 kg. Oprócz żółwi żyje wiele gatunków jaszczurek oraz największe na świecie nietoperze żywiące się owocami. Do licznej grupy ssaków należą małpy, żyjące w głębi wysp. W wodach oceanu żyje wiele gatunków ryb, małży i krabów, a także rekiny.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  1. Encyklopedia Geograficzna Świata: Afryka. Wydawnictwo OPRES Kraków 1997 ISBN 83-85909-21-4

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]