Georg Bühler

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Georg Bühler

Johann Georg Bühler (ur. 19 lipca 1837 w Borstel – zm. 8 kwietnia 1898) − niemiecki indolog, specjalista od języków i badacz prawa starożytnych Indii.

Bühler urodził się w Borstel, w Niemczech. Do szkoły średniej, gdzie opanował grekę i łacinę, chodził w Hanowerze. Następnie jako student teologii i filozofii w Getyndze studiował też filologię klasyczną, sanskryt, język awestyjski, perski, ormiański i arabski. W 1858 uzyskał doktorat z języków orientalnych i archeologii; jego rozprawa dotyczyła sufiksu -tês w gramatyce greckiej. W tym samym roku wyjechał do Paryża studiować sanskryckie rękopisy, a w następnym, 1859, do Londynu, gdzie pozostał do października roku 1862. Czas też zużył głównie na badanie rękopisów wedyjskich w India Office w Bodleian Library w Oksfordzie. W Anglii Bühler był z początku prywatnym nauczycielem, a następnie, od maja 1861, pomocnikiem bibliotekarza w bibliotece królowej w Windsorze.

Jesienią 1862 Bühlera mianowano asystentem w bibliotece uniwersyteckiej w Getyndze, dokąd przeniósł się w październiku. Nie zdążył się na dobre zadomowić, gdy otrzymał zaproszenie, za pośrednictwem profesora Maksa Müllera, do Sanskrit College w Benares w Indiach. Zanim na nie odpowiedział, otrzymał – znowu za pośrednictwem profesora Maksa Müllera – propozycję objęcia katedry języków orientalnych w Elphinstone College w Bombaju (obecnie Mumbaj). Odpowiedział natychmiast i 10 lutego 1863 przybył do Bombaju.

Studentem tej uczelni był wtedy późniejszy znany prawoznawca i sanskrytolog Kashinath Trimbak Telang[1] W 1864 Bühler został pełnoprawnym członkiem grona profesorskiego Uniwersytetu w Bombaju oraz członkiem bombajskiego oddziału Royal Asiatic Society (Królewskiego Towarzystwa Badań nad Azją). Pozostał w Indiach do 1880. W tym czasie zgromadził duży zbiór tekstów dla rządu indyjskiego i dla bibliotek w Berlinie oraz bibliotek uniwersyteckich w Cambridge i Oksfordzie.

W 1878 opublikował swoje tłumaczenia Paiyalachchhi, nastarszego słownika prakrytu z glosariuszem i tłumaczeniem. Podjął się również przeprowadzenia tłumaczeń Apastamby (Apastamba), Dharmasutry (Dharmasutra) i innych w monumentalnym zbiorze profesora Maksa Müllera Święte księgi Wschodu (Sacred Books of the East) [2] t. 2, 14 i 25.

W 1881 uzyskał tytuł profesora Uniwersytetu Wiedeńskiego. 8 kwietnia 1898 Georg Bühler utonął w Jeziorze Bodeńskim.

Wybrane publikacje[edytuj | edytuj kod]

  • Prakrit dictionary Paiyalacchinamamala ("Beiträge zur kunde der indogermanischen sprachen", Göttingen 1878)
  • Erklärung der Ashokainschriften ("Zeitschrift der deutschen morgenländischen gesellschaft", 1883-1893)
  • The roots of the Dhatupatha not found in literature ("Wiener zeitschrift für die kunde des morgenlandes", 1894)
  • On the origin of the Kharosthi alphabet (ibid. 1895)
  • Digest of Hindu law cases (1867-1869; 1883)
  • Panchatantra with English notes ("The Bombay sanscrit series", 1868; 1891)
  • Apastambiya Dharmasutra (1868-1871; 1892-1894)
  • Catalogue of Sanskrit manuscripts from Gujarat (4 vol., 1871-1873)
  • Dachakumaracharita, with English notes ("Sanscrit series" no. 10, 1873, 1887; II, with P. Peterson)
  • Vikramankacharita with an introduction (1875)
  • Detailed report of a tour in Kashmir (1877)
  • Sacred laws of the Aryas (I, 1879; II, 1883; vols. 2 and 14, "The Sacred Books of the East")
  • Third book of sanscrit (1877; 1888)
  • Leitfaden für den elementarcursus des Sanskrit (1883)[3]
  • Inscriptions from the caves of the Bombay presidency ("Archaeological reports of Western India", 1883)
  • Paleographic remarks on the Horrinzi palmleaf manuscript ("Anecdota oxoniensia", 1884)
  • The laws of Manu translated ("The Sacred Books of the East", vol. 25, 1886)
  • Translation of the Dhauli and Jaugada versions of the Ashoka edicts ("Archeological reports of Southern India", vol. I, 1887)

W Schriften der Wiener Akademie der Wissenschaften:

  • Über eine sammlung von Sanskrit- und prakrit-handschriften (1881)
  • Über das zeitalter des kashmirischen dichters Somadeva (1885)
  • Über eine inschrift des königs Dharasena von Valabhi (1886)
  • Über eine neue inschrift des Gurjara königs Dadda II (1887)
  • Über eine Sendrakainschrift
  • Über die indische sekte der Yainas
  • Über das Navasahasankacharita des Padmagupta (1888, with Th. Zachariae)
  • Über das Sukrtasamkirtana des Arisimha (1889)
  • Die indischen inschriften und das alter der indischen kunstpoesie (1890)
  • Indian studies: I. The Jagaducarita of Sarvananda, a historical romance from Gujarat (1892); II. Contributions to the history of the Mahabharata (with J. Kirste); III. On the origin of the Brahmi alphabet (1895)

Przypisy

  1. Kashinath Trimbak Telang (ur. 20 sierpnia 1850 w Bombaju, zm. 1 września 1893 tamże) indyjski sędzia i indolog tu hasło o nim w ang. Wikipedii.
  2. Monumentalny 50-tomowy zbiór angielskich tłumaczeń azjatyckich ksiąg religijnych, pod redakcją Maksa Müllera, wydany w latach 1879-1910 przez Oxford University Press tu hasło o nim w ang. Wikipedii
  3. Wydanie polskie: Podręcznik Sanskrytu; przekład i opracowanie Bolesław Baranowski, Akademia Teologii Katolickiej Warszawa 1977