George Bähr

Nagrobek George'a Bähra w drezdeńskim Frauenkirche

George Bähr (ur. 15 marca 1666 w Fürstenwalde w Saksonii, zm. 16 marca 1738 w Dreźnie) – niemiecki architekt epoki baroku, budowniczy kościoła Najświętszej Maryi Panny (niem. Frauenkirche) w Dreźnie.

Biografia

Był synem cieśli, dorastał w biednych warunkach, jednak dzięki wiejskim duchownym zdobył wykształcenie. Ukończył szkołę w Lauenstein, nabył tam między innymi umiejętności ciesielskie.

W 1693 przybył do Drezna i pracował jako cieśla. Studiował mechanikę, nadał sobie miano artysty oraz szkicował prospekty organowe, zamki i pałace.

W 1705, w wieku 39 lat został mianowany na doradcą przewodniczącego rady miejskiej Drezna (niem. Ratszimmermannsmeister), mimo iż nie posiadał jeszcze stopnia mistrza rzemieślniczego. Pracując w urzędzie, działał na rzecz modernizacji drezdeńskich kościołów. Jego zdaniem istniejące do tej pory obiekty przestały już wystarczać luterańskiej wspólnocie religijnej.

Od 1730 Bähr posługiwał się tytułem architekta – jako że nie było jeszcze podówczas w Niemczech właściwego określenia dla inżyniera budownictwa.

Podczas prac nad Frauenkirche Bähr nadzorował również budowę Kościoła Trzech Króli na drezdeńskim Neustadt – jednak autorem tego projektu był nie on, lecz Matthäus Daniel Pöppelmann.

George Bähr nie dożył ukończenia Frauenkirche, zmarł w 1738 w wieku 72 lat. Pochowano go na cmentarzu Johannisfriedhof, a sto lat później, zgodnie z jego ostatnia wolą, spoczął w krypcie Frauenkirche (1854).

Jego uczniem (i zarazem szwagrem) był Johann George Schmidt.

Działalność

Drezdeński Frauenkirche

Obelisk upamiętniający George'a Bähra w jego rodzinnej miejscowości Fürstenwalde

Pierwszym wzniesionym przez niego obiektem sakralnym był kościół parafialny w dzielnicy Drezna Loschwitz, oparty na planie nieco rozciągniętego ośmiokąta. Jego budowę ukończono w 1708. Najbardziej znanym jego osiągnięciem jest wzniesienie drezdeńskiego kościoła Najświętszej Maryi Panny (niem. Frauenkirche). Zadanie jego zaprojektowania otrzymał w 1722 a w 1726 projekt zatwierdzono i rozpoczęto budowę. Inne zrealizowane projekty autorstwa Bähra (wszystkie w Saksonii) to:

• ok. 1710 – drezdeński Kościół Sierocy
• 1713–1716 – kościół św. Trójcy w Schmiedebergu w Rudawach
• 1719–1726 – kościół w Forchheim w Rudawach
• szereg pomniejszych świątyń w Königstein/Sächsische Schweiz (1720–1724), Hohnsteinie (1724–1728) i Kesselsdorfie (1723–1725).

Według jego projektów powstało też kilkanaście budynków mieszkalnych w samym Dreźnie.

Uznanie

W Dreźdeńskiej dzielnicy Südvorstadt oraz w Lipsku, w obrębie Architektenviertel (pol. Kwartał architektów) znajdują się ulice nazwane jego imieniem a w jego rodzinnej miejscowości – Fürstenwalde obelisk upamiętniający architekta.

Od 2008 drezdeńskie Forum-George-Bähr dla sztuki budowlanej i inżynieryjnej (niem. George-Bähr-Forum) przy Uniwersytecie Technicznym w Dreźnie i Fundacja George'a Bähra (niem. George-Bähr-Stiftung) przyznają co trzy lata nagrodę im. George'a Bähra młodym architektom i inżynierom w uznaniu ich działalności architektonicznej. Pierwszym wyróżnionym został w 2008 berliński architekt Henning von Wedemeyer za projekt "Vilnius in the Air".

Literatura dodatkowa

• Angelica Dülberg: George Bähr – die Frauenkirche und das bürgerliche Bauen in Dresden. Dresden: Ausstellung im Georgenbau des Dresdner Schlosses 21. Dezember 2000 bis 4. März 2001, 2000. (niem.)
• Horst Fischer: Forschungen zu George Bähr und dem sächsischen Barock. Dresden: 1967. (niem.)
• Siegfried Gerlach: George Bähr: Der Erbauer der Dresdner Frauenkirche. Ein Zeitbild. Köln/Weimar/Wien: Böhlau Verlag, 2005. ISBN 3-412-22805-2. (niem.)
• Wener Lange: Der gerichtete Zentralbau George Bährs. Ein Beitrag zur Geschichte des sächssichen Kirchenbaus. Leipzig: 1940. (niem.)
• Heinrich Magirius: Die Dresdner Frauenkirche von George Bähr. Entstehung und Bedeutung. Berlin: Deutscher Verlag für Kunstwissenschaft, 2005. ISBN 3-87157-211-X. (niem.)
• Wilhelm Möllering: George Bähr, ein protestantischer Kirchenbaumeister des Barock. Leipzig: 1933. (niem.)