Gnilik czteroplamy

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Hister quadrimaculatus
Linnaeus, 1758
Hister quadrimaculatus MHNT Fronton Dos.jpg
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ stawonogi
Gromada owady
Rząd chrząszcze
Podrząd chrząszcze wielożerne
Rodzina gnilikowate
Podrodzina Histerinae
Plemię Histerini
Rodzaj Hister
Gatunek Hister quadrimaculatus
Synonimy
  • Hister cephallenicus Daniel, 1906
  • Hister crassimargo Gozis, 1886
  • Hister gagates Illiger, 1807
  • Hister lunatus Scriba, 1790
  • Hister pelopis Marseul, 1861
  • Hister reniformis Olivier, 1789
  • Hister scapularis Fischer de Waldheim, 1823
  • Hister sinuatus Herbst, 1792
  • Hister aethiops Heer, 1841
  • Hister marshami Stephens, 1830

Gnilik czteroplamy[1] (Hister quadrimaculatus) – gatunek chrząszcza z rodziny gnilikowatych i podrodziny Histerinae.

Taksonomia[edytuj | edytuj kod]

Gatunek opisany został w 1758 roku przez Karola Linneusza[2].

Opis[edytuj | edytuj kod]

Ciało długości od 7[1] lub 8[3] do 11 mm, nieco wydłużone. Czułki brunatne. Epipleury przedplecza grubo punktowane i owłosione. Pokrywy czarne z dwiema czerwonymi plamami na każdej, które jednak zwykle zlewają się w różne wzory, a niekiedy zanikają całkowicie i tylko epipleury pokryw pozostają czerwone. Odnóża przednie z trzema dużymi zębami na goleniach. Propigidium pośrodku gładkie, a po bokach i u nasady punktowane. Pygidium punktowane gęsto i grubo[3].

Biologia i ekologia[edytuj | edytuj kod]

Bytuje w odchodach bydła domowego i koni, a niekiedy pod gnijącymi roślinami i w grzybach[1][4]. Imagines jak i larwy gnilika są drapieżne i polują na żyjące w odchodach owady. Chrząszcz ten dożywa 2-3 lat[1].

Zaniepokojony udaje martwego, wciągając głowę we wgłębienie na przedtułowiu[1].

Rozprzestrzenienie[edytuj | edytuj kod]

W Europie wykazany został z Albanii, Andory, Austrii, Białorusi, Belgii, Bośni i Hercegowiny, Bułgarii, Chorwacji, Czech, Danii, Estonii, europejskiej Turcji, Francji, Grecji, Hiszpanii, Holandii, byłej Jugosławii, Korsyki, Krety, Luksemburgu, Macedonii, Mołdawii, Niemiec, Norwegii, Polski, Portugalii, Rosji, w tym obwodu kaliningradzkiego, Rumunii, Sardynii, Słowacji, Słowenii, Szwajcarii, Sycylii, Ukrainy, Węgier, Wielkiej Brytanii i Włoch[2]. Ponadto znany z Azji Mniejszej i Środkowej, Kaukazu i Algierii[4]

W Polsce bardzo rzadki, znany wyłącznie z kilku stanowisk[4].

Przypisy

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 Roland Gerstmeier, przeł. Henryk Grabarczyk: Chrząszcze. Rozpoznawanie i oznaczanie. Seria: Przewodnik kieszonkowy. ISBN 8370731058.
  2. 2,0 2,1 Hister quadrimaculatus na Fauna Europaea. [dostęp 2014-05-27].
  3. 3,0 3,1 Sławomir Mazur: Klucze do oznaczania owadów Polski Część XIX Chrząszcze – Coleoptera z. 11 – 12 Sphaeritidae i Gniliki – Histeridae. Polskie Towarzystwo Entomologiczne, PWN, 1973, s. 57-56.
  4. 4,0 4,1 4,2 Hister quadrimaculatus w Coleoptera Poloniae. [dostęp 2014-05-27].