Gołąbek oliwkowozielony

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Gołąbek oliwkowozielony
Russula heterophylla 060820w.jpg
Systematyka
Królestwo grzyby
Gromada grzyby podstawkowe
Klasa pieczarniaki
Rząd gołąbkowce
Rodzina gołąbkowate
Rodzaj Russula
Gatunek gołąbek oliwkowozielony
Nazwa systematyczna
Russula heterophylla (Fr.) Fr.
Epicr. syst. mycol. (Upsaliae): 352 (1838)
Mapa zasięgu
Zasięg w Europie
Zasięg w Europie
"(comns)" Zdjęcia i grafiki w Commons
Russula heterophylla a1.JPG

Gołąbek oliwkowozielony (Russula heterophylla (Fr.) Fr.) – gatunek grzybów należący do rodziny gołąbkowatych (Russulaceae)[1].

Systematyka i nazewnictwo[edytuj | edytuj kod]

Nazwę polską podał Władysław Wojewoda w 2003, Alina Skirgiełło w 1991 opisywała go jako gołąbek widlasty, a w 2003 W. Wojewoda podał dla niego również nazwę gołąbek kremowobiały (dla synonimu Russula galochroa (Fr.) Fr.)[2]. Ma ok. 30 synonimów naukowych. Niektóre z nich[3]:

  • Agaricus furcatus ß heterophyllus Fr.1821
  • Agaricus heterophyllus (Fr.) Sacc. 1887
  • Agaricus lividus Pers. 1801
  • Russula furcata var. heterophylla (Fr.) P. Kumm. 1871
  • Russula galochroa (Fr.) Fr. 1874
  • Russula heterophylla f. adusta J.E. Lange 1940
  • Russula heterophylla var. livida Gillet 1876
  • Russula livida (Gillet) J. Schröt. 1889

Morfologia[edytuj | edytuj kod]

Kapelusz

Średnica 6–12 cm. Początkowo półkulisty, później płaski, w dojrzałym owocniku całkiem płaski, z wgłębieniem pośrodku. Podczas suchej pogody powierzchnia matowa, podczas wilgotnej śliska. Kolor od żółtozielonego poprzez oliwkowozielony, czystozielony do brązowozielonego. Środek ciemniejszy, barwy od brązowawej do czarnobrązowej. Skórka daje się ściągnąć do1/3 promienia kapelusza[4][5].

Blaszki

Gęste, białe, później bladożółtawe, w końcu rdzawoplamiste. Często bywają rozwidlone przy brzegach kapelusza[5].

Trzon

Wysokość 3–7 cm, grubość 1,5-3,5 cm, walcowaty, najpierw pełny, potem porowaty. Jest biały, w dolnej części rdzawy[5].

Miąższ

Kruchy, biały, po przekrojeniu zmienia kolor na żółty lub rdzawy. Smak słaby, zapach niewyraźny[5].

Wysyp zarodników

Biały. Zarodniki o kształcie od gruszkowatego przez eliptyczny do kulistego, brodawkowate, o rozmiarach 5-7 × 4-6μ. Cystydy buławkowate, wrzecionowate lub maczugowate[6].

Występowanie[edytuj | edytuj kod]

Występuje w Ameryce Północnej i Europie[6]. Rośnie w lasach liściastych i iglastych, na ziemi, głównie pod bukiem, świerkiem i sosną zwyczajną. Preferuje tereny piaszczyste. Owocniki wytwarza od do listopada. Znajduje się na czerwonych listach w Danii i Holandii, w Polsce nie jest zagrożony[2].

Znaczenie[edytuj | edytuj kod]

Grzyb jadalny[4][5]. Niewprawni grzybiarze mogą pomylić z śmiertelnie trującym muchomorem sromotnikowym (Amanita phalloides)[5].

Gatunki podobne[edytuj | edytuj kod]

Podobny jest gołąbek białozielonawy (Russula aeruginea)[4].

Przypisy

  1. Index Fungorum (ang.). [dostęp 2013-03-05].
  2. 2,0 2,1 Władysław Wojewoda: Checklist of Polish Larger Basidiomycetes. Krytyczna lista wielkoowocnikowych grzybów podstawkowych Polski. Kraków: W. Szafer Institute of Botany, Polish Academy of Sciences, 2003. ISBN 83-89648-09-1.
  3. Species Fungorum (ang.). [dostęp 2013-04-15].
  4. 4,0 4,1 4,2 Aurel Dermek: Grzyby. 1981. ISBN 8321723578.
  5. 5,0 5,1 5,2 5,3 5,4 5,5 Pavol Škubla: Wielki atlas grzybów. Poznań: Elipsa, 2007. ISBN 978-83-245-9550-1.
  6. 6,0 6,1 Rogers Mushrooms. [dostęp 2013-04-05].