Goździk kosmaty
| Goździk kosmaty | |
|---|---|
 |
|
| Systematyka[1]. | |
| Domena | eukarionty |
| Królestwo | rośliny |
| Klad | rośliny naczyniowe |
| Klad | rośliny nasienne |
| Klasa | okrytonasienne |
| Rząd | goździkowce |
| Rodzina | goździkowate |
| Rodzaj | goździk |
| Gatunek | goździk kosmaty |
| Nazwa systematyczna | |
| Dianthus armeria L. Sp. pl. 1:410. 1753 |
|
 Zdjęcia i grafiki w Commons |
|
Goździk kosmaty (Dianthus armeria L.) – gatunek rośliny należący do rodziny goździkowatych. Rośnie dziko w prawie całej Europie, a także na Bliskim Wschodzie i w południowo-zachodniej Azji (Iran, Turcja, Kaukaz)[2]. W Polsce jest dość częsty na niżu i na pogórzu, w górach jest dużo rzadszy[3]. W niektórych krajach jest uprawiany jako roślina ozdobna[4].
Spis treści |
[edytuj] Morfologia
- Pokrój
- Roślina darniowa tworząca luźne kępki o wysokości 40 - 80 cm. Cała roślina pokryta jest woskiem i krótko owłosiona. Nie wytwarza pędów płonnych.
- Łodyga
- Wzniesiona, widlastorozgałęziająca się, sztywna.
- Liście
- Ulistnienie naprzeciwległe. Liście lancetowate, całobrzegie, ostro zakończone, bez przylistków, o szerokości do 2 - 5 mm. Są zrośnięte nasadami i podobnie jak łodyga pokryte woskiem. Ich pochwy mają podobną długość jak szerokość, lub są krótsze.
- Kwiaty
- Mają czerwony kolor, średnicę ok. 1 cm, są siedzące lub krótkoszypułkowe. Zebrane są w zbity kwiatostan na szczycie łodygi. Zielony, cylindryczny, długi kielich składa się z 5 zrośniętych działek Łuski podkielichowe w liczbie 2-4 są prawie tak długie, jak kielich. Korona składa się z 5 ząbkowanych i nakrapianych płatków, wewnątrz niej 1 słupek i 10 pręcików z fioletowymi pylnikami.
- Owoc
- Torebka otwierająca się 4-ząbkami. Nasiona drobne, liczne.
[edytuj] Biologia i ekologia
Roślina dwuletnia, hemikryptofit. Siedlisko: łąki, suche murawy,piaski, obrzeża lasów i zarośli[3]. Rośnie na stanowiskach słonecznych lub nieco tylko zacienionych, głównie na glebach suchych, o odczynie kwaśnym lub nieco zasadowym[3]. Najwyżej położone jego stanowisko w Polsce znajduje się na Łopienniku w Bieszczadach (800 m n.p.m.)[3]. Kwitnie od czerwca do sierpnia.
[edytuj] Zmienność
- Tworzy mieszańce z goździkiem kartuzkiem, goździkiem kropkowanym, goździkiem okazałym[5]
- Występuje w dwóch podgatunkach[2]:
- Dianthus armeria L. subsp. armeria
- Dianthus armeria subsp. armeriastrum (Wolfner) Velen. (syn. Dianthus armeriastrum Wolfner
[edytuj] Ochrona
Roślina objęta w Polsce ścisłą ochroną gatunkową. Zagrożona jest na niektórych stanowiskach przez zarastanie ich drzewami i krzewami a także wskutek działalności człowieka: zalesiania lub zaorywania tych stanowisk[3].
Przypisy
- ↑ Stevens P.F.: Caryophyllales (ang.). Angiosperm Phylogeny Website, 2001–. [dostęp 2009-10-07].
- ↑ 2,0 2,1 Germplasm Resources Information Network (GRIN). [dostęp 2010-02-05].
- ↑ 3,0 3,1 3,2 3,3 3,4 Halina Piękoś-Mirkowa, Zbigniew Mirek: Rośliny chronione. Warszawa: Multico Oficyna Wyd., 2006. ISBN 978-83-7073-444-2.
- ↑ zbiorowe: Rośliny ogrodowe. Könemann, 2005. ISBN 978-3-8331-1916-3.
- ↑ Lucjan Rutkowski: Klucz do oznaczania roślin naczyniowych Polski niżowej. Warszawa: Wyd. Naukowe PWN, 2006. ISBN 83-01-14342-8.
[edytuj] Bibliografia
- Szafer Władysław, Kulczyński Stanisław, Pawłowski Bogumił. Rośliny polskie. PWN, Warszawa, 1953.
