Golec
| Golec | |
| Heterocephalus glaber[1] | |
| Rüppell, 1842 | |
 |
|
| Systematyka | |
| Domena | eukarionty |
| Królestwo | zwierzęta |
| Typ | strunowce |
| Podtyp | kręgowce |
| Nadgromada | żuchwowce |
| Gromada | ssaki |
| Infragromada | łożyskowce |
| Rząd | gryzonie |
| Podrząd | Hystricomorpha |
| Infrarząd | Hystricognathi |
| (bez rangi) | Phiomorpha |
| Rodzina | kretoszczury |
| Rodzaj | Heterocephalus Rüppell, 1842 |
| Gatunek | golec |
| Kategoria zagrożenia (CzKGZ)[2] | |
 |
|
| Zasięg występowania | |
 |
|
 Systematyka w Wikispecies |
|
 Multimedia w Wikimedia Commons |
|
Golec (Heterocephalus glaber) – gatunek gryzonia z rodziny kretoszczurów, żyjący na pustynnych obszarach Afryki Wschodniej (centralna Somalia, centralna i wschodnia Etiopia, centralna i wschodnia Kenia i Dżibuti)[3][2]. Jedyny przedstawiciel rodzaju Heterocephalus. Gryzoń ten buduje rozległe podziemne kolonie, prawie nigdy nie wychodzi na powierzchnię. Żywi się korzeniami i bulwami roślin. Prawie zupełnie pozbawiony owłosienia i ślepy. Stada złożone z 20 do 300 osobników żyją razem w systemie podziemnych korytarzy. Golce mają potężne siekacze, m.in. do kopania w ziemi. Niezwykłą cechą tego gatunku jest struktura eusocjalna jego kolonii, przypominająca kolonie pszczół, z podziałem na kasty - królowe i dominujące samce oraz powstrzymujące się od rozmnażania robotnice i robotników obojga płci. Tylko jedna samica (królowa) oraz jeden do trzech samców rozmnażają się w stadzie. Królowa jest niezwykle wrogo nastawiona do innych samic zachowujących się niezgodnie ze swoją kastą - produkujących hormony powodujące przemianę w królową. Po śmierci królowej jedna z samic przejmuje jej rolę, zwykle po zaciekłej walce z konkurentkami. Sporadycznie kolonia produkuje wędrowną kastę płciową, charakteryzującą się wyjątkowym otłuszczeniem, której zadaniem jest migracja do innej kolonii w celu wymiany genów.
Rozmiary:
- typowe osobniki: 8–10 cm / 30–35 g
- królowa jest dużo większa, zwykle powyżej 50 g, niekiedy do 80 g.
W skórze osobników tego gatunku brakuje kluczowego dla przewodzenia bólu neurotransmitera. W związku z tym nie odczuwają one bólu (zadraśnięć, otarć). Jeżeli jednak wstrzyknąć im brakujący neurotransmiter, odczuwają ból identycznie jak inne ssaki.[4]
Przypisy
- ↑ Heterocephalus glaber w: Integrated Taxonomic Information System (ang.)
- ↑ 2,0 2,1 Heterocephalus glaber. Czerwona Księga Gatunków Zagrożonych (IUCN Red List of Threatened Species) (ang.)
- ↑ Wilson Don E. & Reeder DeeAnn M. (red.) Heterocephalus glaber. w: Mammal Species of the World. A Taxonomic and Geographic Reference (Wyd. 3.) [on-line]. Johns Hopkins University Press, 2005. (ang.) [dostęp 30 października 2009]
- ↑ Park, T.J. i wsp. (2008). Selective Inflammatory Pain Insensitivity in the African Naked Mole-Rat (Heterocephalus glaber) PLoS Biology, 6, 1, p. e13.
