Gore-Tex

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Schemat budowy i działania tkaniny z membraną Gore-Tex używanej w odzieży outdorowej.

Gore-Tex - znak towarowy należący do firmy W.L. Gore & Associates. Firma opatruje tym znakiem produkty, w których występują oparte na teflonie włókna, nici i membrany.

Obraz mikroskopowy membrany PTFE z mikroskopu SEM. Rozmiar wypustek to około 10 mikronów.

Najbardziej znanym rodzajem produktu opatrywanego tym znakiem towarowym jest rodzaj tkaniny wodno- i wiatroodpornej, a jednocześnie "oddychającej", którą stosuje się w odzieży wierzchniej - kurtkach, spodniach, butach itp., przeznaczonych dla osób wykonujących wzmożony wysiłek fizyczny w trudnych warunkach atmosferycznych (wspinaczka, żeglarstwo, kolarstwo górskie, wojsko, straż pożarna, policja itp.). Tkaniny gore-texowe chronią ciało przed deszczem i wiatrem, a jednocześnie umożliwiają wydajne odprowadzanie pary wodnej (potu) w kierunku od ciała na zewnątrz.

Działanie[edytuj | edytuj kod]

Działanie Gore-Texu opiera się na wprasowanej w tkaninę półprzepuszczalnej membranie, wykonanej z porowatego teflonu. Mikrootwory te są większe niż pojedyncze molekuły wody z jakich składa się wydzielany w postaci pary wodnej pot, a jednocześnie mniejsze niż wielocząsteczkowe pakiety z jakich składa się woda w stanie ciekłym (np. deszcz). Różnica stężeń pary wodnej po dwu stronach membrany powoduje powstanie ciśnienia osmotycznego, co umożliwia transport pary wodnej z ośrodka o większym stężeniu do ośrodka o mniejszym, a jednocześnie membrana jest nieprzepuszczalna dla wody.

Produkcja[edytuj | edytuj kod]

Tkaniny Gore-Tex produkuje się poprzez kontrolowane rozciąganie naraz w dwóch kierunkach cienkiej folii teflonowej i natychmiastowe jej wprasowanie w dacron lub nylon o rzadkim przeplocie. Dzięki temu w teflonie tworzą się samorzutnie pory o optymalnych rozmiarach.

Zastosowania[edytuj | edytuj kod]

Rodzina produktów Gore-Tex nie ogranicza się tylko do tkanin przeciwdeszczowych. Folie i membrany gore-texowe są też stosowane m.in. jako:

  • przezroczyste i przewiewne błony przeciw owadom, zastępujące tradycyjne moskitiery siatkowe
  • osłony dla radarów mikrofalowych
  • nici stosowane w chirurgii, dentystyce i służące do wyplatania teflonowych linek odpornych na zabrudzenie i nie wchłaniających wilgoci (stosowanych m.in. w rowerach wyczynowych).
  • włókna, z których wykonuje się różnego rodzaju filtry stosowane w trudnych warunkach atmosferycznych, lub narażonych na działanie żrących chemikaliów
  • wzmocnione włókna i tkaniny stosowane w "tymczasowej architekturze" - w dużych powłokach rozwieszanych nad trybunami, halami widowiskowymi itp.
  • folie do zabezpieczania odpadów organicznych w trakcie ich biologicznej utylizacji
  • Goretex użyto do konstrukcji telefonu Ericsson R310s. Materiał ten osłania mikrofon, brzęczyk oraz głośnik przed wodą. Jest przeźroczysty dla fali dźwiękowej, ale nie przepuszcza wody.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]

  • Gore-Tex - strona informacyjna firmy Gore.
  • Gore-Tex - oficjalna strona producenta w języku polskim.