Gramadewata
Gramadewata – w hinduizmie wiejskie bóstwa ludowe [1], bóstwa wioskowe, o zakresie kompetencji [2] mistycznych , jak również kulcie ograniczonym do jednej lub kilku wsi. Niektóre z nich, jak Khandoba czy Taledźu, poprzez proces asymilacji osiągnęły szerszą popularność, jednak zasadniczo są to bóstwa nie należące do ogólnohinduskiego panteonu, i nie są wspominane w znanych mitach. Lokalne boginie czasami identyfikowane są z Durgą, lecz zachowują pewną niezależność, nie wchodzą w związki i innymi bogami, nie mają mężów [3] . Bóstw należących do tej kategorii jest tysiące, bardziej popularne z nich to :
- Śitala dewi, bogini ospy, na Południu jej odpowiednikiem jest Mariamman;
- Manasa, bogini chroniąca przed ukąszeniami węży, szczególnie popularna w stanie Bengal Zachodni
- Aijanar, tamilski bóg opiekujący się chłopami [4] .
Bóstwa gramadewata czci się najczęściej pod postaciami kamieni ( np. nagakal dla bogini Manasy ) ustawionych pod drzewem o znaczeniu kultowym [5].
Przypisy
- ↑ Ofiara dla bogini węży. W: Barbara Grabowska: Świat wężowej bogini. Wyd. 1. Warszawa: Wydawnictwo Akademickie DIALOG, 2002, s. 272, seria: Świat Orientu. ISBN 83-88938-05-3.
- ↑ Moce ponadziemskie w hinduizmie. W: Andrzej Szyszko-Bohusz: Hinduizm, buddyzm, islam. Wyd. 1. Wrocław: Ossolineum, 1990, s. 21. ISBN 83-04-03162-0.
- ↑ Arthur Basham : Indie, str. 321
- ↑ Basham, Arthur: Indie, str.321
- ↑ Ofiara dla bogini węży. W: Barbara Grabowska: Świat wężowej bogini. Wyd. 1. Warszawa: Wydawnictwo Akademickie DIALOG, 2002, s. 272, seria: Świat Orientu. ISBN 83-88938-05-3.