Grobla Olbrzyma
Na mapach:
Grobla Olbrzyma[1] (także: Droga Olbrzymów[2], ang. Giant's Causeway, irl. Clochán na bhFómharach) – oryginalna formacja skalna na wybrzeżu Irlandii Północnej (hrabstwo Antrim). Odkryta została w roku 1692 przez ówczesnego biskupa miasta Derry. Dopiero w końcu XVIII wieku droga zyskała znaczenie dla świata, gdy lord biskup Derry Frederick Herrey wskazał ją środowisku naukowemu.
Składa się z około 37 tysięcy ciasno ułożonych kolumn bazaltowych, które uformowały się podczas erupcji wulkanicznej 50-60 mln lat temu. Powstanie takich kolumn związane jest ze spękaniami ciosowymi, powstałymi w trakcie stygnięcia lawy. Większość kolumn ma podstawę sześciokątną, choć niektóre mają mniej lub więcej boków. Najwyższe z kolumn mają około 12 metrów wysokości[potrzebne źródło].
Średnia szerokość bazaltów na tej drodze wynosi o. 46 cm, wysokość zaś 1 do 2 metrów. W najszerszym miejscu droga osiąga szerokość 180 metrów a w morze wchodzi na odległość 150 metrów.
Według irlandzkiej legendy Groblę wybudował olbrzym Finn MacCumhaill (Finn McCool), przywódca wojowniczej bandy Fianna, który chciał przejść do Szkocji suchą stopą i tam pokonać swojego odpowiednika. Jednak gdy przeszedł i zobaczył jak wielki jest szkocki olbrzym w panice uciekł i z pomocą swojej żony przebrał się za dziecko. Gdy szkocki olbrzym przybył do Irlandii i zobaczył "dziecko" przeraził się. Jeśli tak duże jest dziecko to jak wielki musi być dorosły. Uciekając do Szkocji po drodze porąbał Groblę by Irlandczyk nie mógł za nim wrócić.
Na świecie podobne bazaltowe kolumny występują w Devils Postpile National Monument w amerykańskim stanie Kalifornia i w jaskini Fingal's Cave w Szkocji. W Polsce podobne formy skalne występują na Kamiennej Górze w Lubaniu.
[edytuj] Bibliografia
Cudowny Świat/Najpiękniejsze zakątki i krajobrazy, Przegląd Readers's Digest, Warszawa 2000, ISBN 83-88243-10-1