Gwara teksaska
Gwara teksaska – gwara polskiego dialektu śląskiego używana przez potomków górnośląskich emigrantów głównie z okolic Strzelec Opolskich i innych rolniczych rejonów Górnego Śląska, którzy w 1852 r. osiedlili się w Teksasie, zakładając wieś Panna Maria, a potem również Cestohowa i Pawelekville. Ze względu na odizolowanie śląskiej społeczności, gwara teksaska jest tam używana do dziś.
Wywodzi się z głównie gwar opolskich, strzeleckich, oleskich i toszecko-gliwickich, odróżniając się od nich głównie mniejszą ilością słów pochodzenia niemieckiego – język niemiecki wywarł na gwary śląskie największy wpływ dopiero w okresie industrializacji pod koniec XIX wieku. Posiada za to zapożyczenia z języka angielskiego. Z opolską śląszczyzną gwarę teksaską łączy mazurzenie i realizowanie grupy ym, yn jako am, an (np. czynsto – czansto).
Charakterystyczne słowa [edytuj]
| Gwara teksaska | Śląski | Polski |
|---|---|---|
| turbacyjo | ńyprzileżytość | problem |
| zaszanować | naszporować | zaoszczędzić |
| kapudrok | zalůńik | surdut |
| furgocz | fliger | samolot |
| szczyrkowa | brak określenia | grzechotnik |
| po warszawsku | po polsku | po polsku |
| prastarzik | starzik, uopa | pradziadek |
| ćeżko | fest | ciężko |
| kole tego | uo tym | o tym |
| pokłoud | gipsdeka | sufit |
| bejbik | bajtel | dzieciak |
| kara | autok | samochód |
| wjater | luft | wiatr |
| korn | kukurzica | kukurydza |
| farmjyrz | gospodorz | rolnik |
| plumzy, piczesy | fyrcichy | brzoskwinie |
| garce | buncloki | garnki |
