Gwiaździsta eskadra

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Gwiaździsta eskadra
Gatunek wojenny
Rok produkcji 1930
Data premiery 10 kwietnia 1930
Kraj produkcji  Polska
Język polski
Reżyseria Leonard Buczkowski
Scenariusz Janusz Meissner
Zbigniew Lasocki (dialogi)
Główne role Barbara Orwid
Jerzy Kobusz
Stefan Szwarc
Muzyka Tadeusz Górzyński
Zdjęcia Antoni Wawrzyniak
Albert Wywerka
Scenografia Stefan Norris
Produkcja Klio-Film

Gwiaździsta eskadra – polski niemy film batalistyczny w reżyserii Leonarda Buczkowskiego. Film prawdopodobnie nie zachował się do naszych czasów[1]. Była to najdroższa polska superprodukcja filmowa z dwudziestolecia międzywojennego, a także pierwszy polski film o tematyce lotniczej[2].

Opis fabuły[edytuj | edytuj kod]

Film opowiada o grupie amerykańskich pilotów, którzy walczyli w szeregach armii polskiej w latach 1918-1920, podczas wojny polsko-bolszewickiej w Eskadrze Kościuszkowskiej. W filmie pojawia się wątek miłosny o uczuciu amerykańskiego pilota do polskiej dziewczyny, inspirowany prawdziwymi losami znanego amerykańskiego reżysera, ochotniczo walczącego w polskich barwach – Meriana Coopera.

Produkcja i premiera[edytuj | edytuj kod]

Film został nakręcony we współpracy z lotnictwem wojskowym. Do nakręcenia zdjęć powietrznych na płycie lotniska na Ławicy k. Poznania zgromadzono ponad 200 samolotów. Pierwszy raz w polskiej kinematografii nakręcono sceny batalistyczne w powietrzu, dzięki zamontowanym na samolotach kamerom, które obsługiwali między innymi Antoni Wawrzyniak i Mieczysław Bilażewski. Film niemy w Polsce miał premierę 10 kwietnia 1930, natomiast światowa – już w wersji udźwiękowionej – w roku 1933[2]. Nad Wisłą film był szeroko dystrybuowany. Wszystkie jego kopie zostały wywiezione lub zniszczone przez Rosjan po 1945 roku.

Katastrofa podczas zdjęć[edytuj | edytuj kod]

12 listopada 1929 roku, w czasie jednej z walk powietrznych stoczonych dla potrzeb filmu przez lotników 3 Pułku Lotniczego doszło do katastrofy. Nad lotniskiem Ławica, na wysokości około 800 metrów nad ziemią, por. pil. Eugeniusz Wyrwicki lecący samolotem SPAD 61C1 uderzył podwoziem w prawe górne skrzydło samolotu Potez XV pilotowanego przez por. pil. Jana Bilskiego. W wyniku kolizji skrzydło Poteza oderwało się od kadłuba, a samolot porucznika Bilskiego wpadł w korkociąg i runął na ziemię. Pilot oraz obserwator, ppor. Feliks Szczęsny Lipiński, ponieśli śmierć. Obaj lotnicy nie posiadali spadochronów. Porucznik Wyrwicki lądował przymusowo w Krzyżownikach. W trakcie lądowania samolot został rozbity. Pilot wyszedł z kraksy bez szwanku[3].

Obsada[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. kpr/ abe/: Naukowcy poszukują filmu „Gwiaździsta eskadra” (pol.). PAP - Nauka w Polsce. [dostęp 2014-08-16].
  2. 2,0 2,1 Naukowcy poszukują filmu „Gwiaździsta eskadra” (pol.). pap.pl, 2012-11-27. [dostęp 2014-10-13].
  3. Dziennik Poznański Nr 263 z 14 listopada 1929 r. Kurier Poznański Nr 525 z 13 listopada 1929 r. Jerzy Pawlak, Polskie eskadry w latach 1918-1939 s. 238.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]