HMS Vanguard (1586)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Vanguard
Historia
Stocznia Woolwich Dockyard[1].
Wodowanie 1586[1].
 Anglia
 Royal Navy
Wycofanie ze służby 1631[1].
Los okrętu rozebrany w 1631[1].
Dane taktyczno-techniczne
Wyporność 570,6 ton w 1586[2]
676,7 ton w 1615[2]
Długość 32,92 m (108 stóp) – stępka w 1586[2]
31,09 m (102 stopy) stępka w 1615[2]
Szerokość 9,75 m (32 stopy) w 1586[2]
10,67 m (35 stóp) w 1615[2]
Zanurzenie 3,96 m (13 stóp) w 1586[2]
4,27 m (14 stóp) w 1615[2]
Napęd
żaglowy
Uzbrojenie
36 dział w 1586[2]
43 działa w 1599[2]
40 dział w 1624[2]
Załoga 250 osób w roku 1588 (150 marynarzy, 24 kanonierów, 76 żołnierzy)[3]
250 osób w 1625 (150 marynarzy, 30 kanonierów, 70 żołnierzy)[3]

HMS[A 1] Vanguard (Awangarda) – angielski XVI-wieczny galeon. Pierwszy spośród okrętów Royal Navy[A 2] noszących do dziś tę nazwę.

Historia[edytuj | edytuj kod]

"Vanguard" został zbudowany w latach 80. XVI wieku w stoczni w Woolwich nad Tamizą (obecnie Londyn) pod nadzorem Skarbnika i Nadzorcy Floty Johna Hawkinsa jako jeden z czterech "strzyżonych" (razee) galeonów królewskich (pozostałe to "Revenge", "Rainbow" i, największy z nich, "Ark Royal").

W 1588 roku "Vanguard" wchodził w skład eskadry pod dowództwem lorda Henry'ego Seymoura podczas starcia z hiszpańską Wielką Armadą"[4]. Eskadra Seymoura dołączyła do głównych sił angielskich pod Downs, aby wziąć udział w finałowej bitwie pod Gravelines"[4]. Okrętem dowodził wówczas kapitan William Winter, który szacował, że podczas 8-godzinnej bitwy "Vanguard" wystrzelił ponad 500 kul armatnich"[4].

W listopadzie 1593 roku "Vanguard", pod nowym dowództwem znanego z walk z Armadą Martina Frobishera, brał udział w udanej wyprawie przeciwko Hiszpanom, którzy zajmowali ważną twierdzę Crozon[2] w pobliżu Brestu.

W lipcu 1596 roku "Vanguard" wchodził w skład połączonej floty angielsko-holenderskiej, która całkowicie zniszczyła hiszpańskie miasto portowe Kadyks[3].

W 1599 roku "Vanguard" został przebudowany po raz pierwszy[2], zwiększono wówczas uzbrojenie okrętu.

W 1600 roku, pod dowództwem kapitana Richarda Leversona, "Vanguard" brał udział w wyprawie na Azory, gdzie Anglicy spodziewali się przechwycić statki skarbowe powracające z Nowej Hiszpanii. Następnie do końca wojny z Hiszpanią operował na kanale La Manche[2].

W 1615 roku "Vanguard" został rozebrany i przebudowany w stoczni w Chatham pod kierunkiem szkutnika Phineasa Petta[1] oraz sklasyfikowany jako Great Ship (późniejsza II ranga).

W latach 1620-1621 "Vanguard" pod dowództwem Richarda Hawkinsa należał do eskadry admirała Roberta Mansella, która brała udział w nieudanej wyprawie przeciwko piratom z Algieru[3].

W 1624 roku "Vanguard", pod dowództwem kapitana Johna Peninngtona, wraz z kilkoma innymi okrętami, miał zostać wypożyczony flocie francuskiej na mocy zawiłych układów dyplomatycznych zawartych między królami Anglii Jakubem I a Francji Ludwikiem XIII[3]. Do przekazania okrętu doszło ostatecznie w rok później w Dieppe, następnie "Vanguard" został użyty we wrześniu 1625 roku przeciwko hugenockiej flocie pod La Rochelle[3].

Zwrócony Anglikom w 1626 roku[3], "Vanguard" został rozebrany i przebudowany w 1631 roku w Woolwich na kolejny okręt noszący tę samą nazwę[1].

Adnotacje[edytuj | edytuj kod]

  1. Prefix HMS (His/Her Majesty' Ship) używany jest oficjalnie od czasów restauracji monarchii w Anglii w 1660, często występuje również w odniesieniu do wcześniejszych okrętów XVI i XVII wiecznych
  2. Podobnie jak prefix "HMS" nazwa angielskiej Marynarki Wojennej "Royal Navy" używana jest oficjalnie od czasów restauracji monarchii w Anglii w 1660

Przypisy

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 1,5 Lavery , Ships of the Line Volume I ...
  2. 2,00 2,01 2,02 2,03 2,04 2,05 2,06 2,07 2,08 2,09 2,10 2,11 2,12 2,13 Winfield , British Warships in the Age of Sail 1603 – 1714...
  3. 3,0 3,1 3,2 3,3 3,4 3,5 3,6 Clowes , The Royal Navy. A History from the Earliest Times to 1900...
  4. 4,0 4,1 4,2 Konstam , Wielka Armada 1588

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Rif Winfield: British Warships in the Age of Sail 1603 – 1714: Design Construction, Careers and Fates. Seaforth Publishing, 2009.
  • Angus Konstam: Wielka Armada 1588. Osprey Publishing, 2009.
  • William Laird Clowes: The Royal Navy. A History from the Earliest Times to 1900, vol. II. London: Chatham Publishing, 1996.
  • Brian Lavery: Ships of the Line Volume I: Development of the Battlefleet 1650-1850. Annapolis: Naval Institutre Press, 1986.