Hanna Suchocka

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Hanna Suchocka
Hanna Suchocka, Prime Minister of Poland 1992-1993.jpg
Data i miejsce urodzenia 3 kwietnia 1946
Pleszew
Prezes Rady Ministrów
Przynależność polityczna Unia Demokratyczna
Okres urzędowania od 10 lipca 1992
do 18 października 1993
Poprzednik Waldemar Pawlak
Następca Waldemar Pawlak
Minister sprawiedliwości, prokurator generalny
Przynależność polityczna Unia Wolności
Okres urzędowania od 31 października 1997
do 8 czerwca 2000
Poprzednik Leszek Kubicki
Następca Lech Kaczyński
Poseł III kadencji Sejmu
Przynależność polityczna Unia Wolności
Okres urzędowania od 20 października 1997
do 18 października 2001
Ambasador RP przy Stolicy Apostolskiej i Zakonie Maltańskim
Okres urzędowania od 3 grudnia 2001
do 30 czerwca 2013
Poprzednik Stefan Frankiewicz
Następca Piotr Nowina-Konopka
Odznaczenia
Order Bł. Piusa IX (Watykan)
Galeria zdjęć w Wikimedia Commons Galeria zdjęć w Wikimedia Commons
Kolekcja cytatów w Wikicytatach Kolekcja cytatów w Wikicytatach

Hanna Suchocka (ur. 3 kwietnia 1946 w Pleszewie) – polska polityk, prawniczka i wykładowczyni akademicka. W latach 1992–1993 premier Polski, minister sprawiedliwości w rządzie Jerzego Buzka, w latach 2001–2013 ambasador Rzeczypospolitej Polskiej przy Stolicy Apostolskiej oraz Zakonie Maltańskim. Posłanka na Sejm PRL VIII kadencji i na Sejm X, I, II i III kadencji.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Wykształcenie i praca naukowa[edytuj | edytuj kod]

Ukończyła Liceum Ogólnokształcące w Pleszewie, następnie zaś w 1968 studia na Wydziale Prawa i Administracji Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu. Na tej uczelni uzyskała stopień doktora nauk prawnych (1975). W latach 1969–1972 odbyła aplikację radcowską. Pracowała jako stażystka na macierzystym wydziale (1968–1969), pracownik naukowy w Instytucie Przemysłu Drobnego i Rzemiosła (1969–1972), następnie zaś jako wykładowca w Katedrze Prawa Konstytucyjnego Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza (1972–1990). Od 1988 do 1992 była również wykładowcą Wydziału Prawa Świeckiego i Kanonicznego Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego, następnie w Instytucie Duszpasterstwa Emigracyjnego im. Kardynała Augusta Hlonda w Poznaniu. W 1990 została adiunktem w Centrum Praw Człowieka Instytutu Państwa i Prawa Polskiej Akademii Nauk w Poznaniu. Wykładała także w Krajowej Szkole Administracji Publicznej. W okresie późniejszym została profesorem Papieskiej Akademii Nauk Społecznych.

Działalność publiczna w PRL[edytuj | edytuj kod]

Od 1969 należała do Stronnictwa Demokratycznego. Zasiadała w jego władzach lokalnych, regionalnych i krajowych. Była m.in. członkiem Prezydium i wiceprzewodniczącą Miejskiego Komitetu w Poznaniu, sekretarzem i wiceprzewodniczącą Uczelnianego Komitetu na Uniwersytecie im. Adama Mickiewicza oraz członkinią Prezydium i wiceprzewodniczącą Wojewódzkiego Komitetu w Poznaniu. W kadencji 1976–1981 zasiadała w Centralnej Komisji Rewizyjnej w Warszawie. Stronnictwo Demokratyczne rekomendowało ją do Rady Narodowej miasta Poznania (1973–1975) oraz do Wojewódzkiej Rady Narodowej (1975–1980). W wyborach w 1980 została posłanką na Sejm PRL VIII kadencji w okręgu Poznań jako kandydatka SD. W latach 1980–1981 działała w NSZZ „Solidarność”. Współpracowała z Ośrodkiem Badań Społeczno-Politycznych przy zarządzie Regionu Wielkopolska.

8 października 1982 wraz z czterema innymi posłami Stronnictwa Demokratycznego opowiedziała się przeciwko ustawie delegalizującej NSZZ „Solidarność”, za co została zawieszona w prawach członka SD oraz wykluczona z prac Klubu Poselskiego SD (przez Prezydium CK SD), następnie zaś upomniana za złamanie dyscypliny partyjnej (przez Centralny Sąd Partyjny). W lutym 1984 wraz z Dorotą Simonides i Zbigniewem Kledeckim odeszła z SD – powodem był sprzeciw wobec poparcia przez SD niedemokratycznej ordynacji do wyborów samorządowych[1]. Przez ponad rok pozostawała posłanką bezpartyjną[2].

Działalność publiczna w III RP[edytuj | edytuj kod]

W latach 1989–2001 sprawowała mandat posła na Sejm, będąc kolejno wybieraną: na X kadencję z ramienia Komitetu Obywatelskiego, na I i II kadencję z listy Unii Demokratycznej, a na III kadencję z listy Unii Wolności. W 2001 nie ubiegała się o reelekcję. W latach 1989–1992 była wiceprzewodniczącą Komisji Ustawodawczej. Była też członkinią delegacji polskiej do Zgromadzenia Parlamentarnego Rady Europy, a także wiceprzewodniczącą tego ciała. W okresie II kadencji Sejmu zasiadała w Komisji Konstytucyjnej Zgromadzenia Narodowego. W 1995 została wiceprzewodniczącą Europejskiej Komisji na rzecz Demokracji przez Prawo (tzw. Komisji Weneckiej). Była również członkinią Komisji Mądrości Rady Europy oraz przewodniczącą Forum Polsko-Ukraińskiego. W 1995 była jednym z kandydatów na urząd prezydenta w wewnątrzpartyjnym głosowaniu, jednak przegrała z Jackiem Kuroniem i Januszem Onyszkiewiczem[3]. W szeregach Unii Wolności – wraz z m.in. Tadeuszem Mazowieckim, Tadeuszem Syryjczykiem i Edwardem Wende – reprezentowała frakcję konserwatywną, przeciwną współpracy z SLD i Unią Pracy, opowiadającą się za uwzględnieniem chrześcijańskiej wrażliwości w programie ugrupowania.

10 lipca 1992 uzyskała poparcie Sejmu, obejmując urząd Prezesa Rady Ministrów, następnego dnia Sejm powołał jej koalicyjny rząd, który tworzyło siedem partii o charakterze centrowym i prawicowym (Unia Demokratyczna, KLD, ZChN, PPG, SLCh, PChD i PSL-PL). Jej gabinet uzyskał również poparcie m.in. posłów NSZZ „Solidarność” i Mniejszości Niemieckiej[2]. Rząd został odwołany przewagą jednego głosu 28 maja 1993 w wyniku tzw. niekonstruktywnego wotum nieufności zgłoszonego przez Alojzego Pietrzyka z NSZZ „S”. Obowiązki premiera pełniła do października 1993. Była pierwszą w historii kobietą sprawującą urząd premiera RP, a drugą w regionie (po Kazimierze Prunskienė). Jej rząd opracował Program Powszechnej Prywatyzacji (PPP), reformę samorządową zakładającą m.in. wprowadzenie powiatów i dużych województw, ustawę o restrukturyzacji finansowej przedsiębiorstw i banków, a także wynegocjował Pakt o Przedsiębiorstwie Państwowym w Trakcie Przekształcania[4]. Zdecydowana większość planowanych reform – np. kolejny etap reformy samorządowej – została zarzucona przez rządy SLD-PSL w latach 1993–1997.

W 1997 w rządzie Jerzego Buzka z rekomendacji Unii Wolności objęła stanowisko ministra sprawiedliwości[5] i prokuratora generalnego. Jej kandydatura wzbudziła kontrowersje wśród części działaczy współtworzącego AWS Porozumienia Centrum, gdyż w sierpniu 1997 jej rząd został oskarżony przez Zbigniewa Siemiątkowskiego o tolerowanie rzekomej inwigilacji opozycyjnych partii politycznych.

W 1999 była kandydatką rządu na funkcję sekretarza generalnego Rady Europy (nie została poparta przez frakcję socjaldemokratów, w tym posłów SLD). Po rozpadzie koalicji w 2000 (którego była przeciwnikiem) podała się do dymisji z funkcji ministra[2], została odwołana ze stanowiska w dniu 8 czerwca 2000[6].

5 października 2001 została mianowana ambasadorem RP przy Stolicy Apostolskiej[7], a 13 czerwca 2002 dodatkowo ambasadorem przy Suwerennym Wojskowym Zakonie Maltańskim[8]. Z obu tych stanowisk została odwołana w dniu 19 czerwca 2013 z mocą od 30 czerwca 2013[9][10]. W marcu 2014 powołana w skład Papieskiej Komisji ds. Ochrony Nieletnich, której deklarowanym celem jest walka z pedofilią w kościele katolickim[11].

Odznaczenia i wyróżnienia[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. Waldemar Żebrowski, Stronnictwo Demokratyczne w warunkach demokratyzacji ustroju politycznego, Olsztyn 2003, s. 104–105.
  2. 2,0 2,1 2,2 Hanna Suchocka w serwisie „Ludzie Wprost”. [dostęp 2011-06-19].
  3. Hanna Suchocka uzyskała w I turze 109 głosów, Janusz Onyszkiewicz – 145, zaś Jacek Kuroń – 225 (zob. Kongres Unii Wolności wybrał. Poznań przegrał, „Gazeta Wyborcza (Poznań)” nr 79 z 3 kwietnia 1995, s. 1).
  4. Antoni Dudek, Pierwsze lata III Rzeczypospolitej: 1989–2001, Wyd. 2 popr. i uzup., Wydawnictwo „Arcana”, Kraków 2002, s. 282–288.
  5. M.P. z 1997 r. Nr 81, poz. 787
  6. M.P. z 2000 r. Nr 17, poz. 360
  7. M.P. z 2001 r. Nr 34, poz. 561
  8. M.P. z 2002 r. Nr 26, poz. 427
  9. M.P. z 2013 r. poz. 710
  10. M.P. z 2013 r. poz. 711
  11. Sylwia Wysocka, Wielkopolanka w papieskiej komisji do walki z pedofilią w Kościele, „Głos Wielkopolski” z 24 marca 2014, s. 3
  12. Hanna Suchocka doktorem honoris causa UKSW. ekai.pl, 2011-05-27. [dostęp 2011-06-30].
  13. Ambasador Hanna Suchocka doktorem honoris causa. ekai.pl, 2012-11-29. [dostęp 2012-12-02].
  14. Hanna Suchocka Honorowym Obywatelem Poznania. poznan.pl, 2012-05-22. [dostęp 2012-07-07].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Hanna Suchocka, w: (oprac. Barbara Koziej-Żukowa), Stronnictwo Demokratyczne w Polsce Ludowej. T. 6, Udział Stronnictwa w pracach Sejmu PRL VIII kadencji. Cz. 1. Od marca 1980 do 31 grudnia 1981 r., Warszawa 1983, s. 68–69 (nota biograficzna ze zdjęciem)
  • Hanna Suchocka, w: Sejm Rzeczypospolitej Polskiej. III kadencja. Przewodnik, Wydawnictwo Sejmowe, Warszawa 1998, s. 198 (nota biograficzna ze zdjęciem)
  • Hanna Suchocka, w: (red. Roman Ignasiak), Kto jest kim w polityce polskiej, Polska Agencja Informacyjna, Warszawa 1993, s. 278 (nota biograficzna).

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]