Haramiidy

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Haramiidy
Haramiyida
Hahn, Sigogneau-Russell & Wouters, 1989
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
(bez rangi) ssakokształtne
Gromada  ?ssaki
Podgromada  ?allotery
Rząd haramiidy
Systematyka Systematyka w Wikispecies

Haramiidy (Haramiyida) – wymarły rząd ssakokształtnych o niepewnej pozycji filogenetycznej.

Haramiidy mogą być jednymi z najstarszych ssaków i być blisko spokrewnione z Adelobasileus cromptoni. Żyły w późnym triasie i wczesnej jurze. Ich skamieniałości są znajdowane na terenach Europy, Grenlandii, Afryki i Chin.

Haramiidy znane są głównie ze skamieniałości zębów i szczęk. Ich zęby trzonowe są relatywnie duże i pokryte licznymi guzkami. Ze względu na budowę zębów haramiidy były wcześniej zaliczane do rzędu wieloguzkowców. Niektóre nowsze analizy kladystyczne popierają pogląd o ich bliskim pokrewieństwie z wieloguzkowcami i przynależności do alloterów (ssaków bliżej spokrewnionych z łożyskowcami i torbaczami niż ze stekowcami). Haramiidy prawdopodobnie są grupą parafiletyczną, obejmującą allotery niebędące wieloguzkowcami[1]. Inne analizy sugerują jednak, że nie są one blisko spokrewnione z wieloguzkowcami, lecz są grupą ssakokształtnych niebędących ssakami, choć blisko z nimi spokrewnioną[2].

Przypisy

  1. Zheng Xiaoting, Bi Shundong, Wang Xiaoli, Meng Jin. A new arboreal haramiyid shows the diversity of crown mammals in the Jurassic period. „Nature”. 500, s. 199–202, 2013. doi:10.1038/nature12353 (ang.). 
  2. Zhou Changfu, Wu Shaoyuan, Thomas Martin, Zhe-Xi Luo. A Jurassic mammaliaform and the earliest mammalian evolutionary adaptations. „Nature”. 500, s. 163–167, 2013. doi:10.1038/nature12429 (ang.). 

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • T. S. Kemp, The Origin & Evolution of Mammals, Oxford University Press, 2005 ISBN 0198507615
  • Butler, P. M. & Hooker, J. J., 2005: New teeth of allotherian mammals from the English Bathonian, including the earliest multituberculates. Acta Palaeontologica Polonica: Vol. 50.
  • Jenkins, F. A. Jr., Gatesy, S. M., Shubin, N. H. & Amarai, W. W., 1997: Haramiyids and Triassic mammalian evolution. Nature: Vol. 385.
  • Kielan-Jaworowska, Z., Cifelli, R. L. & Luo, Z.-X., 2004: Mammals from the Age of Dinosaurs – origins, evolution, and structure. Columbia University Press, New York, 2004, xv-630
  • Maisch, M. W., Matzke, A. T., Grossmann, F., Stöhr, H., Pfretzschner, H.-U. & Sun, G., 2005: The first haramiyoid mammal from Asia. Naturwissenschaften: Vol. 92.
  • McKenna, M. C. & Bell, S. K., (eds.) 1997: Classification of mammals – above the species level. Columbia University Press, New York, 1997.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]