Harpokrates

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Egipska figurka Harpokratesa z okresu ptolemejskiego, Muzeum Calouste Gulbenkiana w Lizbonie

Harpokrates (gr. Ἁρποκράτης Harpokrátēs) – egipsko-greckie bóstwo popularne w świecie śródziemnomorskim w okresie hellenistycznym i rzymskim.

Bóstwo stanowiło, wraz z Sarapisem i Izydą, część triady aleksandryjskiej[1]. Jego imię powstało w wyniku zhellenizowania egipskiego Har-pa-chered[2], jednego z przedstawień Horusa[3]. Podobnie jak jego pierwowzór uważany był za syna Izydy i Ozyrysa, identyfikowany ze wschodzącym słońcem i przedstawiany jako małe dziecko ze wskazującym palcem prawej ręki na ustach[4].

W świecie rzymskim cieszył się szczególną popularnością jako bóg płodności, pomyślności i urodzaju oraz – ze względu na swoje przedstawienia – jako personifikacja ciszy i dotrzymywania tajemnic[5]. Zachowały się liczne figurki przedstawiające Harpokratesa, często pełniące funkcję amuletów[6].

Wikimedia Commons

Przypisy

  1. James Hastings: Encyclopedia of Religion. T. 11. Kessinger Publishing, 2003, s. 379. ISBN 0766136833.
  2. G5 Q3 A17
    ḥr p3 ẖrd
  3. George Hart: The Routledge dictionary of Egyptian gods and goddesses. London: Routledge, 2005, s. 70. ISBN 9780415361163.
  4. Hans Dieter Betz: The Greek Magical Papyri in Translation, Including the Demotic Spells. Chicago: University of Chicago Press, 1997, s. 334. ISBN 9780226044477.
  5. Crispin Corrado Goulet: A study of deity assimilation in sculptural representations of male children from the Roman imperial era. Providence, Rhode Island: ProQuest, 2007, s. 119-121. ISBN 9780549119067.
  6. Geraldine Pinch: Handbook of Egyptian mythology. Santa Barbara, California: ABC-CLIO, 2002, s. 147. ISBN 9781576072424.