Harriet Beecher Stowe

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Harriet Beecher Stowe
Beecher-Stowe 3.jpg
Imiona i nazwisko Harriet Elisabeth Stowe
Data i miejsce urodzenia 14 czerwca 1811
Litchfield, Connecticut
Data i miejsce śmierci 1 lipca 1896
Hartford, Connecticut
Dziedzina sztuki Literatura
Ważne dzieła Chata wuja Toma, 1851

Harriet Elisabeth Stowe z domu Beecher (ur. 14 czerwca 1811 w Litchfield w stanie Connecticut, zm. 1 lipca 1896 w Hartford) – amerykańska pisarka i działaczka społeczna, znana głównie z napisania sentymentalnej powieści Chata wuja Toma, opisującej murzyńskich niewolników zamieszkujących amerykańskie Południe. Pisała także powieści historyczne oraz powieści obyczajowe, których akcja toczy się zwykle w Nowej Anglii.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Córka pastora kongregacjonalistycznego, Lymana Beechera, uczyła się, a później sama nauczała w szkole swej siostry w Hartford (Connecticut). Od 1832 pracowała jako nauczycielka w Cincinnati. Zamieszczała w lokalnej prasie opowiadania i szkice. Obserwowanie w Kentucky życia niewolników i nastroje abolicjonistyczne w seminarium wywarły na nią znaczny wpływ. W 1850 przeprowadziła się do Maine, gdzie napisała Chatę wuja Toma, powieść o losach szlachetnego i bohaterskiego murzyńskiego niewolnika, wuja Toma, która przyczyniła się do wzrostu idei abolicjonistycznych w Stanach Zjednoczonych oraz (niebezpośrednio) do wybuchu wojny secesyjnej. Początkowo publikowana była od 5 czerwca 1851 w odcinkach w czasopiśmie National Era, w następnym roku doczekała się wydania książkowego w Bostonie. W rok po jej wydaniu sprzedano 300 000 egzemplarzy. Przetłumaczono ją na 25 języków. Ataki na wiarygodność książki skłoniły Harriet Beecher Stowe do opublikowania Klucza do chaty wuja Toma, zawierającego dokumenty i świadectwa przeciw niewolnictwu. Chatę wuja Toma zaadoptował z powodzeniem na sztukę teatralną George Aiken. Autorka aż do późnej starości pisała eseje, studia społeczne oraz powieści. Brała udział w akcji ukrywania zbiegłych niewolników i przerzucania ich na Północ, walczyła również o prawa wyborcze dla kobiet oraz była zaangażowana w walkę z alkoholizmem[1].

Rodzina[edytuj | edytuj kod]

Jej ojcem był kongregacjonalistyczny pastor Lyman Beecher. W 1836 poślubiła Calvina Ellisa Stowe'a, pastora i profesora w teologicznym seminarium jej ojca. Pastorami byli również jej bracia oraz synowie[1].

Twórczość[edytuj | edytuj kod]

  • Uncle Tom's Cabin (pol.Chata wuja Toma) (1851)
  • A Key to Uncle Tom's Cabin (pol. Klucz do chaty wuja Toma) (1853)
  • Dred, A Tale of the Great Dismal Swamp (1856)
  • The Minister's Wooing (1859)
  • The Pearl of Orr's Island (1862)
  • As „Christopher Crowfield”
    • House and Home Papers (1865)
    • Little Foxes (1866)
    • The Chimney Corner (1868)
  • Old Town Folks (1869)
  • The Ghost in the Cap'n Brown (1870)
  • Lady Byron Vindicated (1870)
  • My Wife and I (1871)
  • Pink and White Tyranny (1871)
  • We and Our Neighbors (1875)
  • Poganuc People (1878)

Przypisy

  1. 1,0 1,1 Izabella Korsak, Wstęp w: Harriet Beecher Stowe,Chata wuja Toma, wyd. Nasza Księgarnia, Warszawa 1983, s. 5

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Deborah G. Felder, 100 kobiet, które miały największy wpływ na dzieje ludzkości, wyd. Świat Książki, Warszawa, 1998, ISBN 83-7129-666-5, tłum. Maciej Świerkocki
  • Johanna Johnston, Runaway to Heaven. The Story of Harriet Beecher Stowe
  • Władysław Kopaliński, Encyklopedia „drugiej płci”, Oficyna Wydawnicza Rytm, Warszawa, 2001, ISBN 83-87893-96-X, s. 225
  • Izabella Korsak, Wstęp w: Harriet Beecher Stowe,Chata wuja Toma, wyd. Nasza Księgarnia, Warszawa 1983, s. 5
  • Thimothy Perry, Harriet Beecher Stowe [w:] 501 wielkich pisarzy pod red. Juliana Patricka, wyd. MWK, Warszawa, 2009, ISBN 978-83-61095-33-3, str. 160, tłum. Hanna Pawlikowska-Gannon, Julita Degórska, Małgorzata Koenig

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]