Heinz Reinefarth

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Heinrich Friedrich Reinefarth
Heinz Reinefarth
Heinrich Friedrich Reinefarth
SS-Gruppenführer SS-Gruppenführer
Data i miejsce urodzenia 26 grudnia 1903
Gniezno
Data i miejsce śmierci 7 maja 1979
Westerland
Przebieg służby
Lata służby 1932-1945
Siły zbrojne III Rzesza Wehrmacht
Flag Schutzstaffel.svg Waffen-SS
Główne wojny i bitwy II wojna światowa
Późniejsza praca polityk, prawnik
Odznaczenia
Krzyż Rycerski Krzyża Żelaznego z liśćmi dębuKrzyż Rycerski Krzyża ŻelaznegoKrzyż Żelazny (1939) II KlasyKrzyż Żelazny (1939) II KlasyWojenny Krzyż Zasług z Mieczami II klasy
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
Wikicytaty Heinz Reinefarth w Wikicytatach
Heinz Reinefarth (w środku) wraz z Arthurem Greiserem wita milionowego Niemca przesiedlonego do Kraju Warty ze wschodniej Europy w ramach niemieckiej akcji przesiedleńczej Heim ins Reich – marzec 1944

Heinrich Friedrich Reinefarth, znany jako Heinz Reinefarth (ur. 26 grudnia 1903 w Gnieźnie, zm. 7 maja 1979 w Westerland) – niemiecki wojskowy, od 1932 członek NSDAP, SS-Gruppenführer i Generalleutnant der Waffen-SS. Zbrodniarz hitlerowski, odpowiedzialny za liczne zbrodnie wojenne popełnione przez wojska niemieckie podczas tłumienia powstania warszawskiego.

Po wojnie zachodnioniemiecki polityk. W latach 1951–1967 burmistrz miasta Westerland, w 1958–1967 poseł do landtagu w Szlezwiku-Holsztynie.

Nigdy nie poniósł odpowiedzialności za popełnione zbrodnie[1].

Biografia[edytuj | edytuj kod]

Wczesne lata[edytuj | edytuj kod]

Reinefarth urodził się w Gnieźnie jako syn pruskiego sędziego Fritza Reinefartha (zm. 1945) i Berthy z domu am Ende (zm. 1932). Po przeniesieniu ojca do Chociebuża w 1907 pobierał tam w latach 1916-1922 nauki w miejscowym gimnazjum, potem studiował w latach 1922-1927 prawo na Uniwersytecie w Jenie. W 1930 ukończył aplikację sądową zdając egzamin asesorski i rozpoczął pracę w zawodzie jako adwokat i notariusz. 1 sierpnia 1932 wstąpił do NSDAP, a w grudniu tego roku także do SS.

W 1930 Reinefarth poślubił Adelheid (Heidi) Reichelt (1905-1986) i miał z nią dwoje dzieci: Petera (ur. 1933) i Inge (ur. 1936).

Pierwsze lata II wojny światowej[edytuj | edytuj kod]

Po wybuchu II wojny światowej Reinefarth walczył początkowo podczas kampanii wrześniowej, za co otrzymał Krzyż Żelazny II klasy. Następnie, w 337. pułku piechoty Wehrmachtu, brał udział w kampanii przeciwko Francji w 1940. Jeszcze jako podoficer (sierżant) wziął tam ze swym plutonem do niewoli 3 tys. żołnierzy francuskich i jako jeden z niewielu podoficerów został udekorowany Krzyżem Rycerskim. Wehrmacht opuścił w stopniu porucznika, przechodząc do rezerwy. Powołany w 1941 ponownie do Wehrmachtu, do swego 337. pułku piechoty, wziął udział w walkach na froncie wschodnim. Zaczął także szybko awansować w (cywilnej) SS i 20 kwietnia 1942 został generałem majorem policji oraz SS-Brigadeführerem.

Następnie został przydzielony do sztabu Głównego Inspektora SS w Protektoracie Czech i Moraw. We wrześniu 1943 przeniesiono go do Głównego Urzędu Policji Porządkowej SS (SS-Hauptamt Ordnungspolizei). 29 stycznia 1944 dołączył do sztabu wyższego dowódcy SS i Policji w Kraju Warty w okupowanej przez Niemców Polsce. Ponosi on odpowiedzialność za liczne zbrodnie popełnione na Polakach i innych narodach zamieszkujących Kraj Warty całkowicie wyjętych spod prawa przez III Rzeszę.

Powstanie warszawskie i ostatni rok wojny[edytuj | edytuj kod]

Po wybuchu powstania warszawskiego Reinefarth otrzymał polecenia sformowania oddziału wojskowego złożonego z 16 kompanii policji (rekrutowanych głównie w Kraju Warty) i innych mniejszych jednostek oraz przybycia do Warszawy. Jego oddziały zostały włączone do Korpsgruppe von dem Bach, dowodzonej przez gen. Ericha von dem Bacha-Zelewskiego, który na rozkaz Himmlera miał stłumić powstanie.

SS-Gruppenführer Heinz Reinefarth w czapce "kubance" oraz żołnierze 3 Pułku Kozaków płk. Jakuba Bondarenki - okolice ul. Wolskiej w Warszawie

Od 5 sierpnia 1944 oddziały Reinefartha brały udział w walkach na Woli. W ciągu kilku dni wymordowały one w masowych egzekucjach ok. 50 tysięcy cywilnych mieszkańców Warszawy. W jednym z raportów do dowództwa Reinefarth donosił, iż nie ma już amunicji do dalszych rozstrzeliwań.

Information icon.svg Osobny artykuł: Rzeź Woli.

Po brutalnej pacyfikacji Woli jego oddziały brały następnie udział w ciężkich walkach z powstańcami na Starym Mieście. We wrześniu 1944 zostały one przeniesione do walki z powstańcami na Powiślu i Czerniakowie. Dokładna liczba ofiar zamordowanych przez dowodzone przez Reinefartha jednostki nie jest znana, a oprócz mordowania cywilów, zajmowały się one także likwidacją jeńców wojennych i rannych schwytanych w szpitalach wojskowych. W sumie liczba ofiar tych zbrodni może wynosić nawet 100 tysięcy ludzi. Za swój udział w tłumieniu powstania Reinefarth otrzymał 30 września 1944 Liście Dębowe do swojego Żelaznego Krzyża.

W grudniu 1944 został dowódcą XVIII Korpusu Armijnego SS, który początkowo walczył z wojskami sowieckimi w rejonie środkowej Odry, a następnie bronił twierdzy Kostrzyn (niem. Küstrin). Reinefarth, nie posiadając już amunicji, odmówił jednak pod koniec oblężenia Festung Küstrin walki do ostatniego żołnierza i przedarł się wraz z grupą 600 żołnierzy w stronę Berlina. Za niewykonanie rozkazu Hitlera został nawet skazany przez niemiecki trybunał wojskowy na karę śmierci. Wyrok nie został jednak nigdy wykonany, a Reinefarth dalej dowodził swoimi jednostkami, które przemianowano na XIV Korpus Armijny SS.

Lata powojenne[edytuj | edytuj kod]

Po zakończeniu wojny władze polskie zażądały od Brytyjczyków i Amerykanów ekstradycji zbrodniarza, jednak zachodni alianci uznali, że może on być przydatny jako świadek w procesach norymberskich i odmówili spełnienia prośby. Następnie Reinefarth był aresztowany przez pewien czas pod zarzutem zbrodni wojennych, ale sąd w Hamburgu zwolnił go z powodu braku dowodów[2].

W grudniu 1954 został on wybrany na burmistrza miasta Westerland (stolicy małej wyspy Sylt)[3] jako przedstawiciel partii Blok Wszechniemiecki/Blok Wypędzonych ze Stron Ojczystych i Pozbawionych Praw[potrzebne źródło]. Reinefarth odbudował miejscowość ze zniszczeń wojennych i postawił na rozwój turystyki, co pozwoliło miastu stać się jednym z najważniejszych kurortów w Niemczech Zachodnich. Znany był wówczas z zaangażowania w sprawy mieszkańców, dlatego też w nowym miejscu zamieszkania nigdy nie wypominano mu służby w SS i popełnionych zbrodni wojennych, także w latach po jego śmierci[3].

W 1958 wybrano go do landtagu w Szlezwiku-Holsztynie, a po zakończeniu kadencji w 1967 rozpoczął pracę jako prawnik. Mimo licznych wezwań władz polskich do ekstradycji zbrodniarza, władze RFN konsekwentnie odmawiały i nawet przyznały Reinefarthowi generalską rentę.

Heinz Reinefarth zmarł w 1979 w swojej rezydencji na wyspie Sylt, nigdy nie ponosząc odpowiedzialności za swoje zbrodnie.

W 1957 wschodnioniemiecka wytwórnia filmowa DEFA wyprodukowała film dokumentalny Urlop na Sylcie (Urlaub auf Sylt) o zbrodniach wojennych Reinefahrta. Heinz Reinefahrt był jednym z rozmówców Krzysztofa Kąkolewskiego w jego zbiorze wywiadów ze zbrodniarzami nazistowskimi Co u pana słychać?. Szwedzki pisarz Niclas Sennerteg wydał książkę Kat Warszawy.

10 lipca 2014 parlamentarzyści Szlezwika-Holsztynu w przyjętej jednogłośnie specjalnej uchwale wyrazili ubolewanie, że zbrodniarz wojennym, jakim był Reinefarth, mógł zostać posłem landtagu, prosząc ofiary o wybaczenie[4]. Kilka tygodni wcześniej Rada Miasta Westerland podjęła decyzję o odsłonięciu 31 lipca 2014 na budynku ratusza tablicy pamiątkowej poświęconej powstaniu warszawskiemu i zbrodniach popełnionych przez Reinefartha[3][4].

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. Vom Henker zum Bürgermeister (niem.). stern.de, 31.07.2008. [dostęp 2011-12-11].
  2. Jacek Treblinka. Ciche lata kata. „Polityka”. 32 (2362), s. 66, 2002-08-10. Warszawa. [dostęp 2011-12-12]. 
  3. 3,0 3,1 3,2 Bartosz T. Wieliński: Niemcy pośmiertnie rozliczają kata Woli (pol.). W: Gazeta Wyborcza [on-line]. Agora SA, 2014-06-23. [dostęp 2014-06-23].
  4. 4,0 4,1 Bartosz T. Wileliński. Niemcy przepraszają za Rzeźnika Woli. „„Gazeta Wyborcza””, s. 12, 11 lipca 2014. 

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]