Hermann Oppenheim

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Hermann Oppenheim
Hermann Oppenheim około 1870 roku
Hermann Oppenheim około 1870 roku
Data i miejsce urodzenia 1 stycznia 1858
Warburg
Data i miejsce śmierci 5 maja 1919
Berlin
Commons Multimedia w Wikimedia Commons

Hermann Oppenheim (ur. 1 stycznia 1858 w Warburgu, zm. 5 maja 1919 w Berlinie) – niemiecki lekarz neurolog.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Urodził się 1 stycznia 1858 roku w Warburgu w Westfalii, jako syn Judy Oppenheima (1824–1891), nauczyciela w szkole lokalnej małej wspólnoty żydowskiej, i jego żony Cäcilie[1]. Po ukończeniu szkoły prowadzonej przez ojca rozpoczął naukę w miejscowym Gymnasium Marianum. Następnie studiował medycynę na uniwersytetach w Berlinie, Getyndze i Bonn. Karierę naukową rozpoczął jako asystent Carla Westphala w berlińskim szpitalu Charité. Prowadził klinikę w zastępstwie Westphala gdy ten zachorował, i po jego śmierci w 1890 wysunięto kandydaturę Oppenheima na katedrę neurologii. Ministerstwo nie wyraziło jednak zgody na profesurę z powodu żydowskiego pochodzenia uczonego, który opuścił wtedy klinikę. W 1891 otworzył prywatny szpital w Berlinie, który szybko zdobył dużą popularność.

3 kwietnia 1891 roku poślubił 22-letnią Marthę z domu Oppenheimer, córkę handlarza końmi Levy'ego Oppenheimera z Hanoweru. Syn Hans Oppenheim (1892–1965) w 1933 roku wyemigrował do Anglii, gdzie był dyrygentem operowym. Następnie przeniósł się do Szkocji i zmarł bezdzietnie 19 sierpnia 1965 roku w Edynburgu[1].

Zmarł 5 maja 1919 roku w Berlinie. Wspomnienia o nim napisali Richard Cassirer[2], Hugo Liepmann[3], Rudolf Finkelnburg[4].

Z okazji setnej rocznicy urodzin wspomnieniowy artykuł napisał współpracownik Oppenheima, Arthur Stern[5]. W ostatnich latach opublikowano szereg opracowań dotyczących roli Oppenheima w historii niemieckiej neuropsychiatrii.

Dorobek naukowy[edytuj | edytuj kod]

Na studiach zainteresował się fizjologią. Pierwsze jego prace dotyczyły metabolizmu mocznika, opublikował je wraz z Nathanem Zuntzem. W kolejnych pracach podejmował zagadnienia zapaleń nerwów, porażenia opuszkowego i wiądu rdzenia.

W 1889 przedstawił pracę na temat urazów układu nerwowego, która spotkała się z krytyką m.in. Charcota, Mendla i Nonne'a. Oppenheim uważał, że urazy i wywołane przez nie zmiany organiczne mogą wywołać zmiany psychiczne. W 1894 opublikował klasyczny już podręcznik chorób neurologicznych zatytułowany Lehrbuch der Nervenkrankheiten für Ärzte und Studierende. Książka była kilkukrotnie wznawiana w Niemczech, tłumaczona na angielski, rosyjski, włoski i hiszpański. W pracy naukowej poczynił wiele istotnych spostrzeżeń dotyczących kiły ośrodkowego układu nerwowego, alkoholizmu, polio, stwardnienia rozsianego.

Razem z Fedorem Krausem dokonał pierwszej udanej operacji usunięcia guza przysadki. W 1896 opublikował książkę na temat neurochirurgii, w której zebrał swoje pionierskie doświadczenia na tym polu. W 1910 jako jeden z pierwszych leczył kiłę ośrodkowego układu nerwowego salwarsanem.

Wprowadził określenie dystonia musculorum deformans na opisaną przez siebie chorobę, znaną dziś jako dystonia torsyjna, dystonia Oppenheima lub zespół Ziehena-Oppenheima, od nazwiska psychiatry Theodora Ziehena z którym Oppenheim współpracował. Amyotonia congenita określana jest niekiedy jako choroba Oppenheima. Nazwą zespołu Oppenheima określano stwardnienie rdzenia kręgowego związane z guzem przysadki[6]. W 1902 roku opisał objaw występujący w uszkodzeniu dróg piramidowych, znany dziś jako objaw Oppenheima[7][8].

Nekrolog Hermanna Oppenheima w "Im deutschen Reich", czerwiec 1919

Wybrane prace[edytuj | edytuj kod]

  • Die traumatischen Neurosen. Berlin: Hirschwald 1889
  • Die myasthenische paralyse (Bulbärparalyse ohne anatomischen Befund). Berlin: S Karger, 1901
  • Ueber Hyperaesthesia unguium (Onychalgia nervosa). Mschr Psychiat Neurol 13, ss. 265-269 (1903)

DOI:10.1159/000219458

  • Lehrbuch der Nervenkrankheiten für Ärzte und Studierende. Berlin: S Karger, 1910
  • Stand der Lehre von den Kriegs- und Unfallneurosen. 1918
  • Zum nil nocere in der Neurologie. Berl klin Wochenschr 47, 198-201 (1913)

Przypisy

  1. 1,0 1,1 Pech A, Schmiedebach HP. Hermann Oppenheim (1858–1919) – ein exzellenter Neurologe ohne akademische Anerkennung. „Nervenarzt”. 79. 2, s. 225–30, 2008. doi:10.1007/s00115-007-2399-5. PMID 18210048. 
  2. Hermann Oppenheim†. Berliner klinische Wochenschrift, 1919
  3. Zeitschrift für die gesamte Neurologie und Psychiatrie (1919)
  4. Zum Andenken an Hermann Oppenheim (1919) DOI:10.1007/BF02661930
  5. Stern A. Hermann Oppenheim (1858-1919) (Aus Anlass seines 100. Geburtstages am 1. Januar 1958). Confinia Neurologica 1957;17:388-390 DOI:10.1159/000105215
  6. Oppenheim's syndrome w bazie Who Named It (ang.)
  7. Oppenheim H. Zur Pathologie der Hautreflexe der unteren Extremitäten. Monatsschrift für Psychiatrie und Neurologie 12, 421–423 (1902)
  8. Oppenheim's reflex w bazie Who Named It (ang.)

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]