Hierarchia potrzeb

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania

Hierarchia potrzeb (ang. needs hierarchy) – w psychologii – sekwencja potrzeb od najbardziej podstawowych (wynikających z funkcji życiowych), do potrzeb wyższego poziomu, które aktywizują się dopiero po zaspokojeniu niższych.

Model Abrahama Maslowa[edytuj | edytuj kod]

Piramida potrzeb[edytuj | edytuj kod]

Piramida Maslowa.png

posiadania celów, spełniania swojego
potencjału, estetyczne, poznawcze
POTRZEBY
SAMOREALIZACJI
zaufanie do siebie, poczucie własnej
wartości
, kompetencja, poważanie
POTRZEBY SZACUNKU I UZNANIA
więzi, afiliacja, miłość, bycie kochanym
zależność, opieka i oparcie, protekcja,
wygoda, spokój, wolność od strachu
POTRZEBY FIZJOLOGICZNE

Potrzeby:

  • samorealizacji – potrzeby samorealizacji – wyrażają się w dążeniu człowieka do rozwoju swoich możliwości,
  • szacunku i uznania – potrzeby uznania i prestiżu we własnych oczach i w oczach innych ludzi;
    • pragnienie potęgi, wyczynu i wolności,
    • potrzeba respektu i uznania ze strony innych ludzi, dobrego statusu społecznego, sławy, dominacji, zwracania na siebie uwagi.
  • przynależności - występują w usiłowaniach przezwyciężenia osamotnienia, alienacji i obcości, tendencji do nawiązywania bliskich intymnych stosunków, uczestnictwa w życiu grupy,
  • bezpieczeństwa - pobudzają do działania, zapewniając nienaruszalność, ujawniają się gdy dotychczasowe nawyki okazują się mało przydatne,
  • fizjologiczne - gdy nie są zaspokojone, dominują nad wszystkimi innymi potrzebami, wypierają je na dalszy plan i decydują o przebiegu zachowania człowieka.

Piramida potrzeb nie tłumaczy jednakże wszystkich zachowań ludzkich. Pozornie według niej człowiek podejmuje działania z gatunku potrzeb wyższego rzędu, dopiero po zaspokojeniu potrzeb niższego stopnia, np. człowiek głodny nie będzie zajmować się kulturą. Od tej reguły zdarzają się istotne wyjątki. Sprzeczne bowiem z hierarchią potrzeb było zjawisko, np. teatru polskiego w czasie okupacji niemieckiej przy niezaspokojonej potrzebie bezpieczeństwa. Dlatego też na stosunek jednostki wobec swoich potrzeb wpływają jeszcze czynniki genetyczne, środowiskowe oraz aktywność własna jednostki lub też behawioralny system bodźców i reakcji.

Wikimedia Commons


Naukowa teoria kultury Bronisława Malinowskiego[edytuj | edytuj kod]

Zgodnie z teoriami instynktywistycznymi człowiek posiada pewną liczbę wrodzonych predyspozycji, "podstawowych potrzeb", na których nadbudowuje się dopiero kultura. Kultura jest więc ogromnym aparatem do zaspokojenia potrzeb i zespołem reakcji na te potrzeby. Opisać kulturę to opisać warunki, jakie muszą być spełnione aby zbiorowość była w stanie przetrwać.

7 potrzeb wg Malinowskiego, to:

Miało im odpowiadać 7 podstawowych imperatywów kulturowych:

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • J. Szacki: Historia myśli socjologicznej.