Historia Kazachstanu

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Kazachstan na mapie świata
Podział administracyjny terytorium obecnego Kazachstanu oraz Azji Środkowej w roku 1903.

Historia Kazachstanu rozpoczyna się już w I tys. p.n.e., gdy ziemie, odpowiednie dla hodowli zwierząt, zostały zamieszkane[1] przez koczowników. W I tys p.n.e. na terenie dzisiejszego państwa zamieszkiwali Sakowie, Wusunowie, K'ang-Kii (najprawdopodobniej nad Jeziorem Aralskim)[2]. Od II w. do III w. Kazachstan zajęty był przez Xiongnu (Hunowie)[3]. Później zaś państwo znalazło się w składzie kaganatu tureckiego. W XVII wieku na teren kraju doszli Mongołowie. Od roku 1470 na tych ziemiach zaczęło się kształtować nowe państwo[4]. W połowie XVIII w. Kazachstan przyjął zwierzchnictwo rosyjskie. Do Imperium Rosyjskiego Kazachstan włączył się w 1873. W 1920 roku ogłoszono powstanie Kirgiskiej Autonomii Socjalistycznej Republiki Radzieckiej, która w 1925 zmieniła nazwę na Kazachską ASRR[1].

Lata w ZSRR[edytuj | edytuj kod]

Flaga Kazachskiej SRR od 1953 r.

W 1936 roku Kazachska Socjalistyczna Republika Radziecka jako republika związkowa weszła w skład ZSRR. W latach 50. rozpoczęto realizację planu Nikity Chruszczowa - zagospodarowanie ugorów[5]. Od 24 stycznia 1953 roku obowiązuje nowa flaga. Kazachowie w latach 60. stali się mniejszością narodową ze względu na masowy napływ osadników rosyjskich[5]. W tym samym dziesięcioleciu w Kazachstanie powstał ośrodek lotów kosmicznych Bajkonur. Na terenach w okolicach Semipałatyńska do roku 1993 testowano broń atomową[5]. W roku 1986 wzrosły nastroje antyrosyjskie, co doprowadziło do zamieszek w stolicy. Trzy lata później Nursułtan Nazarbajew stał się liderem Kazachskiej Partii Komunistycznej i wprowadził program reform gospodarczych i kulturalnych. Rok później został prezydentem[5]. Na skutek rozpadu Związku Radzieckiego w 1991 roku Kazachstan ogłosił niepodległość.

1991 - czasy obecne[edytuj | edytuj kod]

Po ogłoszeniu niepodległości Kazachstan przystąpił do WNP. W 1992 Kazachstan przystąpił do Konferencji Bezpieczeństwa i Współpracy w Europie (KBWE). Rozpoczęto handel zagraniczny z USA, państwo weszło w skład ONZ. Rok później kraj ogłosił konstytucję, która dwa lata później została poprawiona[5]. W 1993 zakończono testowanie bomb atomowych w okolicach Bajkonuru[5]. Oprócz tego język kazachski stał się językiem urzędowym. Rok później rozpoczęto handel zagraniczny z Uzbekistanem[5]. W 1998 nową stolicą państwa zostało miasto Astana. Trzy lata później nastąpił kryzys polityczny. Do dymisji podał się zastępca szefa Komitetu Bezpieczeństwa Narodowego. W tym samym czasie powstał Demokratyczny Wybór Kazachstanu oraz opozycyjny ruch polityczny[5]. W 2001 roku do Kazachstanu dotarł papież Jan Paweł II[2]. W 2002 nowym premierem państwa został Imangali Tasmagambetow. Rok później zastąpił go Danijar Akmetow[5]. W 2005 roku opozycja połączyła się w Sprawiedliwy Kazachstan. Wysunął on własnego kandydata do wyborów prezydenckich, które odbyły się rok później[3]. W 2006 roku państwo wystrzeliło własnego satelitę kosmicznego KazSat-1, którego utracił 3 grudnia 2008[6].

Przypisy

  1. 1,0 1,1 Kazachstan. W: Oxford Wielka Encyklopedia Geografii tom 1. Azja. Poznań: Oxford Educational, 2004, s. 30. ISBN 83-7425-136-0.
  2. 2,0 2,1 Kazachstan. Historia - Encyklopedia PWN (pol.). [dostęp 2010-06-01].
  3. 3,0 3,1 Kazachstan - WIEM Darmowa encyklopedia (pol.). [dostęp 2010-06-01].
  4. Ambasada Republiki Kazachstanu w Polsce (pol.). [dostęp 2010-06-01].
  5. 5,0 5,1 5,2 5,3 5,4 5,5 5,6 5,7 5,8 Oxford Wielka Encyklopedia Swiata tom 15.. Poznań: Oxford Educational, 2004, s. 89-90. ISBN 83-7325-547-8.
  6. Kazachstan potwierdził utratę satelity (pol.). [dostęp 2010-06-01].

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]

Wikimedia Commons