Hiszpanie

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Hiszpanie
Spanish people - mosaic.PNG
I Izabela I KatolickaFerdynand II KatolickiCortésIgnacy LoyolaKarol V HabsburgTeresa z Ávili

II CervantesFrancisco GoyaJosé María de PeredaRosalía de CastroPérez GaldósLeopoldo Alas
III GaudíPicassoDalíJan Karol I BurbonAntonio BanderasRafael Nadal

Liczebność ogółem
Hiszpanie
135 mln (2% światowej populacji)
Hiszpanie częściowo
400 mln (6% światowej populacji)
Regiony zamieszkania
 Hiszpania:
40 mln

Hiszpańskie pochodzenie:
Hiszpanie (Hiszpanie częściowo)

 Argentyna:
20 mln (25 mln)
 Brazylia:
15 mln (20 mln)
 Meksyk:
15 mln (75 mln)
 Chile:
9,5 mln (15 mln)
 Kolumbia:
8,4 mln (42 mln)
 Kuba:
7 mln (10 mln)
 Wenezuela:
5,6 mln (22 mln)
 Peru:
5,4 mln (17 mln)
 Kostaryka:
3,2 mln (4 mln)
Portoryko:
3,2 mln
 Stany Zjednoczone:
2,5 mln (35 mln)
 Urugwaj:
1,8 mln (3 mln)
 Francja:
1,5 mln
 Dominikana:
1,5 mln (9,1 mln)
 Boliwia:
1,3 mln (4,4 mln)
 Ekwador:
0,9 mln (9,5 mln)
 Nikaragua:
0,9 mln (4,7 mln)
 Salwador:
0,6 mln (6,7 mln)
 Gwatemala:
0,5 mln (7,3 mln)
 Panama:
0,3 mln (2,5 mln)
 Paragwaj:
0,3 mln (4,3 mln)
 Honduras:
0,2 mln (6,7 mln)

Języki
hiszpański
Główne religie
katolicyzm
Pokrewne grupy etniczne
PortugalczycyFrancuziWłosiKatalończycy

Hiszpanienaród romański zamieszkujący głównie Hiszpanię (73% ludności[1]), posługujący się językiem hiszpańskim.

Etnogeneza[edytuj | edytuj kod]

W etnogenezie Hiszpanów uczestniczyło wiele grup etnicznych, na początku byli to głównie Iberowie, a w VI w. p.n.e. także Celtowie. W II w. p.n.e romanizowani przez Rzymian. W V-VIII w. n.e. na tereny zamieszkałe przez Hiszpanów przybyli Germanie, a w VIII-XV w. n.e Arabowie. Rekonkwista oraz powstanie zjednoczonego, scentralizowanego Królestwa Hiszpanii w XV w. miały duży wpływ na kształtowanie się narodu hiszpańskiego. Stopniowo Kastylia wywierała największy wpływ na kulturę mieszkańców całego kraju.

Religia[edytuj | edytuj kod]

Większość Hiszpanów wyznaje katolicyzm (schrystianizowani w I-V w. n.e.).

Kultura[edytuj | edytuj kod]

Tradycyjne zajęcia Hiszpanów to pasterstwo, sadownictwo, rybołówstwo, rzemiosło i uprawa roślin. Hiszpanie posiadają bogaty folklor muzyczny i taneczny, rozwinięty kult lokalnych świętych. Popularną formą rozrywki w Hiszpanii jest oglądanie korridy. W kulturze ludowej widać wyraźne różnice pomiędzy poszczególnymi regionami Hiszpanii: świadomość regionalnej tożsamości, własne dialekty i tradycje.

Hiszpanie Ameryki[edytuj | edytuj kod]

Odkrycie Ameryki przez Krzysztofa Kolumba zapoczątkowało okres zasiedlania Ameryki przez ludność europejską. Hiszpanie, przybyli z Europy, tworzyli podstawowy skład etniczny i wywierali największy wpływ kulturowy w Ameryce Łacińskiej. Zaczęły powstawać związki mieszane Hiszpanów z Indianami, ich potomkami są metysi, którzy obecnie pod względem liczebności dominują w Ameryce Łacińskiej. Amerykę Łacińską zamieszkują również osoby w stu procentach krwi hiszpańskiej (kreole). Dominują oni w Argentynie, Urugwaju i Brazylii. Obecnie Amerykę zamieszkuje około 90 mln hiszpańskich kreoli i 400 mln hiszpańskich metysów.

Galisyjczycy dominują tylko w Argentynie (70% hiszpańskich Argentyńczyków to Galisyjczycy). Wiele osób pochodzenia hiszpańskiego (kreole i metysi) odziedziczyło kulturę hiszpańską, np. rytualną walkę z bykiem - Korrida dobrze znana jest w Meksyku, Ekwadorze, Kolumbii, Peru i Wenezueli.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Wikiquote-logo.svg
Zobacz w Wikicytatach kolekcję cytatów
o Hiszpanach

Przypisy