Holenderska interwencja na Bali (1908)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Dewa Agung w 1908 roku
Holenderskie interwencje na Bali

Północne Bali (1846)Północne Bali (1848)Bali (1849)Lombok i Karangasem (1894)Południowe Bali (1906)Południowe Bali (1908)

Holenderska interwencja na Bali (1908) – interwencja Holandii na wyspie Bali, która oznaczała ostateczny etap kontroli kolonialnej Holendrów nad wyspą Bali w Indonezji. Była to siódma i ostatnia interwencja wojskowa na Bali, która nastąpiła po tej w roku 1906.

Interwencja rozpoczęła się w związku z buntem Balijczyków przeciwko próbom Holendrów wprowadzenia monopolu na opium[1]. Radża Karangasem sprzeciwiał się temu monopolowi kierując zamieszkami w stolicy Klungkungu[2]. Zamieszki wybuchły też w Gelgel, gdzie Balijczycy zabili jawajskiego handlarza opium[2].

Holendrzy wysłali wojsko, aby stłumić zamieszki. W Gelgel zabili 100 Balijczyków, zmuszając radżę do ucieczki do Klungkungu[2]. Następnie Holendrzy zbombardowali miasto Klungkung.

Ostatni akt interwencji miał miejsce 18 kwietnia 1908 roku, kiedy to Dewa Agung Jambe, radża Klungkungu, w towarzystwie 200 swoich zwolenników dokonał desperackiej próby nawiązania walki z Holendrami. Ubrany na biało i uzbrojony w legendarny kris, miał według proroctwa dokonać spustoszenia w szeregach wroga[1]. Jednak proroctwo nie spełniło się i radża został natychmiast zastrzelony przez Holendrów[2]. Natychmiast po tym sześć żon króla dokonało ceremonialnego samobójstwa, zwanego puputan, zabijając się nawzajem za pomocą sztyletów kris i wkrótce po nich dokonali tego pozostali Balijczycy, którzy brali udział w marszu[2].

Holendrzy zrównali z ziemią pałac królewski, a ponieważ Klungkung przeszedł pod władzę holenderską, to radża Bangli poddał się i w październiku 1908 roku poprosił o holenderski protektorat, tak jak to uczyniły prowincje Gianyar i Karangasem[1]. Wydarzenia te zakończyły powstania Balijczyków wobec Holendrów[1][2].

Przypisy

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 Lesley Reader, Lucy Ridout: Bali and Lombok. s. 496.
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4 2,5 Insight Guides Indonesia, s. 40.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]