Horst Schumann

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj

Horst Schumann (ur. 1 maja 1906 w Halle, zm. 5 maja 1983 we Frankfurcie nad Menem), hitlerowski zbrodniarz wojenny, Oberstleutnant Luftwaffe oraz SS-Sturmbannführer, doktor medycyny. Przedmiotem pracy Schumanna podczas jego pobytu na terenie obozu zagłady Oświęcim- Brzezinka (do 1944 r. ) i później obozu koncentracyjnego dla kobiet Ravensbrück były badania nad metodami sterylizacji mężczyzn i kobiet przy użyciu promieni rentgenowskich.

Życie przed wojną[edytuj | edytuj kod]

Urodzony 1 maja 1906 r. Schumann wywodził się z rodziny lekarskiej ( ojciec, Paul Schumann również był lekarzem. W 1925 r. zdał maturę i rozpoczął studia medyczne w Lipsku. Do NSDAP wstąpił w roku 1930 (nr legitymacji partyjnej 190002), a w szeregi SA w 1932 i aktywnie włączył się w działalność narodowo socjalistyczną. W 1933 w Halle został promowany na doktora medycyny po obronie swojej rozprawy „Frage der Jodresorption und der therapeutischen Wirkung sog. Jodbäder“ ("Przyczynek do zagadnienia resorpcji jodu i znaczenia leczniczego tzw. kąpieli jodowych"). 

Akcja T4[edytuj | edytuj kod]

Akcja T4 (Aktion T4), akcja eutanazyjna odbywająca się w latach 1939-44 na terenie Niemiec oraz państw podbitych(w Polsce np. w zakładach w Choroszczy, Dziekance czy w Szpitalu św. Jana Bożego w Warszawie), miała na celu zlikwidowanie tzw. „życia niegodnego życia”, czyli części ludności uważanej przez władze nazistowskie za element zbędny,  „nieproduktywnych pożeraczy chleba”. Do grupy tej zaliczani byli min. chorych na schizofrenię, niektóre postacie padaczki, otępienie, pląsawicę Huntingtona, stany po zapaleniu mózgowia, osoby niepoczytalne, chorych przebywający w zakładach opiekuńczych ponad 5 lat, ludzi z niektórymi wrodzonymi zaburzeniami rozwojowymi jak również dzieci „trudne”. Sam akt morderstwa nazywany „śmiercią z łaski” ukrywany był pod eufemicznymi określeniami jak „specjalne traktowanie” czy „odrębne ulokowanie”. W wyniku programu w czasie II wojny światowej, z powodu rzekomo nieuleczalnej choroby, zginęło około 200 tys. dzieci, kobiet i mężczyzn.

Jesienią 1939 r. Horst Schumann został mianowany kierownikiem zakładu dla nieuleczalnie chorych w Grafeneck w Wirtembergii, jednym z wielu w których przeprowadzana była akcja eutanazyjna. 4 stycznia złożył przysięgę że wszystko co dotyczyło pracy i działań podejmowanych w powierzonej mu w placówce pozostanie zachowane w tajemnicy. „Pacjenci” przysyłani do zakładu ginęli w komorze gazowej zwykle w przeciągu 24 godzin od przybycia. Sam Schumann masowo wydawał wyroki śmierci (nawet do 70 dziennie), a na ok. 4 000 „chorych”, którzy znaleźli się w zakładzie, z przekazania do komory gazowej zrezygnowano w 24 przypadkach (według zeznań składanych przez świadka podczas procesu norymberskiego). Po zamknięciu zakładu w Grafeneck, Schumann został dyrektorem podobnej placówki w Pyrnie. Podczas pracy w wyżej wymienionych zakładach Schumann nie podpisywał są swoim własnym nazwiskiem, a jako „dr Klein”.

Po 1940 r. Schumann został członkiem „komisji lekarskich”, które zajmowały się selekcją więźniów w obozach koncentracyjnych. Podczas tej selekcji chorzy, wyniszczeni i niezdolni do pracy więźniowie wysyłani byli do komór gazowych. 28 lipca 1941 r. specjalna komisja, zapowiedziana osobistym rozkazem Himmlera, przybyła do obozu w Oświęcimiu. Wyselekcjonowano wówczas 575 więźniów, inwalidów, przewlekle chorych i ułomnych, którzy rzekomo mieli być przetransportowani do innego obozu w celu leczenia bądź też przydzielenia do lżejszej pracy. W rzeczywistości, zostali oni przewiezieni do zakładu dla umysłowo chorych  w Königstein w Saksonii, gdzie zostali zagazowani, zgodnie z relacją ówczesnego rapportfürera Hösslera. Schumann wchodził w skład rzeczonej komisji lekarskiej i wydarzenie to było pierwszym z przedsięwziętych przez niego w Auschwitz. (Selekcja odbyła się w ramach akcji 14 f 13)

Auschwitz[edytuj | edytuj kod]

Ustawa o sterylizacji (uwaga: mylnie używane przez ówczesne władze niemieckie terminy sterylizacji i kastracji), której wprowadzenie uzasadniane było postulatami eugeniki, została uchwalona  rząd nazistowski już w roku 1933. W czasie wojny przeprowadzane były liczne eksperymenty nad tanią, szybką i masową metodą sterylizacji (kastracji), którą byłoby można z powodzeniem zastosować na ludności zarówno żydowskiej jak i pochodzącej z państw podbitych w celu wyniszczenia ich poprzez uniemożliwienie prokreacji, a równocześnie zachowaniemożliwość wykorzystania ich siły roboczej. Próbowano więc np. sterylizacji rentgenowskiej (Schumann), czy też chemicznej, przez domaciczne wprowadzanie różnorakich preparatów i leków mających na celu wywołanie niedrożności jajowodów (Clauberg). Oświęcim stał się miejscem przeprowadzania eksperymentów sterylizacyjnych w połowie 1942 r.

W listopadzie 1942 r. Horst Schumann pojawił się ponownie w terenie obozu Auschwitz- Birkenau. W czasie tym w Brzezince działała bowiem stacja rentgenowskiej sterylizacji (blok 30 obozu kobiecego). Pracując na tym bloku Schumann naświetlał jednorazowo przeciętnie około 30 osób, 2-3 razy w tygodniu. Personel pomocniczy pracujący nocował na miejscu, a ani żołnierze SS jak i inni więźniowie nie mieli wstępu na blok, co wskazuje na ściśle tajny charakter przeprowadzanych tam badań . Dzień pracy przy doświadczeniach odbywał się zawsze według tego samego schematu. Kiedy z obozowego oddziału zatrudnienia, uprzedzonego dzień wcześniej, przysyłani byli więźniowie przeznaczeni do celów eksperymentalnych, Schumannowi meldowana była ich liczebność i narodowość. Więźniowie rozbierali się do naga i zgodnie z ich numerami więźniarskimi byli proszeni po kolei do pomieszczenia z aparaturą naświetlającą. Poprzez naświetlanie dążono do zniszczenia narządów rodnych . Przez stosowanie dużych dawek promenowania bardzo częste było występowanie efektów ubocznych naświetlania- oparzeń i niechcących się goić ropni przede wszystkim powłok brzusznych, u kobiet często również nudności i wymioty. Oprócz pracy na Brzezince, Schumann prowadził też swoje doświadczenia w Oświęcimiu I, na bloku nr 10, gdzie odbywały się operacje z otwarciem jamy brzusznej i wycięciem jednego lub dwóch jajników bądź jąder, wcześniej naświetlonych, w celu zbadania tych narządów pod kątem skuteczności metody zastosowanej sterylizacji rentgenowskiej. Badania mikroskopowe przeprowadzano w Zakładzie Medycyny Sądowej we Wrocławiu. Z dokumentacji norymberskiej wynika że w 1944 r. Schumann przybył z Auschwitz do obozu Ravensbrück, gdzie kontynuował doświadczenia sterylizacyjne, tym razem na dzieciach cygańskich.

Po wojnie[edytuj | edytuj kod]

Nakaz aresztowania Horsta Schumanna wydano w roku 1947, kiedy to podczas procesu w Tübingen sądzono sprawców masowych mordów w Grafeneck. Pomimo, iż Schumann po wojnie osiedlił się wraz z rodziną w Halle, praktykując tam pod własnym nazwiskiem jako lekarz sportowy, policji niemieckiej nie udało się go wówczas ująć przez co proces przeciw wykonawcom programu eutanazyjnego odbył się bez jego udziału.  W późniejszych latach, kiedy rozpoznano go w Halle, kiedy wystąpił o pozwolenie na broń, musiał uciekać z Niemiec. Wiadomo, że prawdopodobnie pracował przez jakiś czas w Japonii jako lekarz okrętowy, a w późniejszym okresie przeniósł się do Sudanu, gdzie prowadził praktykę lekarską (1955-1959). Po tym, jak władze niemieckie zażądały jego ekstradycji, natychmiast przeniósł się do Nigerii, z stamtąd do Ghany (1960), gdzie pracował jako lekarz w Kete Krachi, jak również zatrudniony był w tamtejszym ministerstwie zdrowia. Kiedy w 1961 r. zażądano ponownie ekstradycji Schumanna, spotkano się z odmową. 14 czerwca 1961 r. Schumann utracił przyznany mu przez uniwersytet w Halle tytuł doktora medycyny. Władze Ghany dopiero w lutym 1966 przekazały Schumanna władzom niemieckim. Wewrześniu 1970 rozpoczął się jego proces we Frankfurcie nad Menem. Nigdy się jednak nie zakończył ze względu na zły stan zdrowia Schumann został wypuszczony z więzienia i pozostawał pod nadzorem policji. Istnieje teza, że Schumann symulował chorobę upuszczając sobie krew z żyły, a następnie ją pił, w ten sposób symulując krwawienie z wrzodu dwunastnicy. Zmarł 5 maja 1983 we Frankfurcie.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]