Huemal
| Huemal | |
 |
|
| Systematyka | |
| Domena | eukarionty |
| Królestwo | zwierzęta |
| Typ | strunowce |
| Gromada | ssaki |
| Podgromada | ssaki żyworodne |
| Rząd | parzystokopytne |
| Rodzina | jeleniowate |
| Rodzaj | Hippocamelus |
| Gatunek | huemal |
| Nazwa systematyczna | |
| Hippocamelus bisulcus[1] | |
| (Molina, 1782) | |
| Kategoria zagrożenia (CKGZ)[2] | |
 |
|
 Systematyka w Wikispecies |
|
 Galeria zdjęć w Wikimedia Commons |
|
Huemal (Hippocamelus bisulcus) – gatunek ssaka parzystokopytnego z rodziny jeleniowatych blisko spokrewniony z taruką (Hippocamelus antisensis). Gatunek rzadki i do niedawna słabo znany.
Spis treści |
[edytuj] Występowanie i biotop
Obecny zasięg występowania gatunku obejmuje Argentynę i południowe Chile. Zamieszkuje gęste i wilgotne lasy. Żyje w izolowanych populacjach.
[edytuj] Charakterystyka ogólna
[edytuj] Wygląd
Ciało krępe z krótkimi kończynami, bardzo długie uszy wyścielone wewnątrz jasnym futrem, oczy otoczone jaśniejszą obwódką sierści. Poroże słabo rozwidlone, od łodygi odchodzi długie rozgałęzienie – wyżej niż u taruki. Młodym samcom pierwsze poroże wyrasta w wieku około 18 miesięcy.
| Podstawowe dane | |
|---|---|
| Długość ciała | 140-160 cm |
| Wysokość w kłębie | 75-85 cm |
| Ogon (kwiat) | 10-15 cm |
| Masa ciała | przeciętnie 45-65 kg |
| Dojrzałość płciowa | ? |
| Okres godowy | jesień |
| Ciąża | 230-240 dni |
| Liczba młodych w miocie |
1-2 |
| Długość życia | 14 lat |
Huemal osiąga długość ciała 140-160 cm, długość ogona 10-15 cm, wysokość w kłębie 75-85 cm. Przeciętna masa ciała waha się w przedziale 45-65 kg[3] (niektórzy autorzy podają 70-100 kg[4]). Huemal ma duży czarny nos i małe oczy.
Futro huemala jest brązowe do szarobrązowego, latem krótkie, zimą gęste i dłuższe. Wierzchnia część ogona jest ciemnobrązowa, a spodnia biała. Dymorfizm płciowy wyraźnie zaznaczony. Samce są większe, cięższe i z dłuższym porożem (do 35 cm).
W kariotypie huemala stwierdzono 2n = 70 chromosomów[5].
[edytuj] Tryb życia
Żyją w małych grupkach 2-3 osobników (samica z młodymi) lub samotnie. Prowadzą przede wszystkim dzienny tryb życia, ale mogą wykazywać aktywność również w nocy. Mają dobrze rozwinięty słuch, wzrok i węch, dobrze pływają. Żyją do 14 lat.
[edytuj] Rozród
Ciąża trwa prawdopodobnie 230-240 dni (autorzy podają rozbieżne dane). Samica rodzi zwykle jedno młode, najczęściej w listopadzie lub grudniu.
[edytuj] Podgatunki
Nie wyłoniono podgatunków huemala, chociaż niektórzy autorzy sygnalizują różnice występujące pomiędzy poszczególnymi populacjami[4].
[edytuj] Zagrożenia i ochrona
Do naturalnych wrogów huemala należy przede wszystkim puma oraz domowe psy. Lisoszakal andyjski i ptaki drapieżne zagrażają młodym.
Dawniej zamieszkiwał rozległe obszary Ameryki Południowej. Obecna populacja – wyniszczona polowaniami i utratą siedlisk, zagrożona chorobami i wypieraniem przez gatunki obce (głównie zwierzęta hodowlane) – szacowana jest na 1000-2000 osobników[6][7] jest zagrożona wyginięciem i w takiej kategorii EN (endangered – zagrożony wyginięciem) został ujęty w Czerwonej Księdze Gatunków Zagrożonych Międzynarodowej Unii Ochrony Przyrody i Jej Zasobów[8].
Przypisy
- ↑ Hippocamelus bisulcus w: Integrated Taxonomic Information System (ang.)
- ↑ Hippocamelus bisulcus. Czerwona Księga Gatunków Zagrożonych (IUCN Red List of Threatened Species) (ang.)
- ↑ Komosińska Halina, Podsiadło Elżbieta: Ssaki kopytne. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2002. ISBN 83-01-13806-8.
- ↑ 4,0 4,1 Brent Huffman, www.ultimateungulate.com, Hippocamelus bisulcus (en)
- ↑ Spotorno, A. E. 1984. The chromosomes of Hippocamelus bisulcus (Molina 1782) and the evolution of South American deer. ARCH BIOL MED EXP; 17(2): R184.
- ↑ Walker, Mark (2005), World Deer, South Andean Deer Hippocamelus bisulcus (en)
- ↑ Wildlife Conservation, The Huemul project (Hippocamelus bisulcus) (en)
- ↑ IUCN 2006. 2006 IUCN Red List of Threatened Species. (ang.). [dostęp 1 września 2007].
[edytuj] Bibliografia
- Komosińska Halina, Podsiadło Elżbieta: Ssaki kopytne. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2002. ISBN 83-01-13806-8.
- Brent Huffman: www.ultimateungulate.com, Hippocamelus bisulcus (ang.). [dostęp 1 września 2007].
